การศึกษาวิจัยตามโครงการวิจัยและพัฒนา เรื่อง การส่งเสริมและสนับสนุนให้องค์การบริหารส่วนจังหวัดจัดเก็บภาษีน้ำมันเอง มีวัตถุประสงค์ในการวิจัย 3 ประการ คือเพื่อพัฒนาระบบและเครื่องมือที่จะช่วยให้องค์การบริหารส่วนจังหวัดแต่ละแห่งที่ร่วมโครงการจัดเก็บภาษีน้ำมันเองอย่างมีประสิทธิภาพและประสิทธิผลสูงสุด และได้รับความร่วมมือจากผู้เสียภาษีในท้องถิ่น เพื่อปรับปรุงตัวแบบเบื้องต้นที่ใช้ในการจัดเก็บภาษีน้ำมันของ “โครงการวิจัยและพัฒนา เรื่อง การเพิ่มขีดความสามารถขององค์การบริหารส่วนจังหวัดในการจัดเก็บภาษี น้ำมัน” ให้เหมาะสมกับสภาพเศรษฐกิจ สังคม และระบบการดำเนินการจัดเก็บภาษีขององค์การบริหารส่วนจังหวัดที่ร่วมโครงการ เพื่อสังเคราะห์และพัฒนาคู่มือกลาง/คู่มือที่เหมาะสม สำหรับการพัฒนาความสามารถขององค์การบริหารส่วนจังหวัดที่มีขีดความสามารถต่างกันในการเก็บภาษีน้ำมัน คณะนักวิจัยได้ดำเนินการศึกษาวิจัยและพัฒนาโดยใช้วิธีการวิจัยและพัฒนาแบบการเรียนรู้ร่วมกันจากการปฏิบัติระหว่างองค์การบริหารส่วนจังหวัดที่ร่วมโครงการและทีมนักวิจัย สำรวจข้อมูลสภาพเศรษฐกิจ และสังคมของแต่ละท้องถิ่นโดยเฉพาะส่วนที่เกี่ยวข้องกับการจัดเก็บภาษีน้ำมันข้อมูลเกี่ยวกับผู้มีหน้าที่เสียภาษี และศึกษาวิธีการจัดเก็บภาษีน้ำมันและสภาพปัญหาที่เกิดขึ้น ข้อมูลอัตราการเก็บภาษีน้ำมัน และรายได้จากการเก็บภาษีน้ำมันต่อปีขององค์การบริหารส่วนจังหวัด สำหรับองค์การบริหารส่วนจังหวัดที่มีการจัดเก็บภาษี ทำการวิเคราะห์ สภาพเศรษฐกิจ สังคม และสภาพปัญหาของแต่ละท้องถิ่นและศึกษาแนวทางในการแก้ไขปัญหาเพื่อส่งเสริมและสนับสนุน ให้องค์การบริหารส่วนจังหวัดที่ร่วมโครงการจัดเก็บภาษีน้ำมันเองอย่างมีประสิทธิภาพและประสิทธิผลสูงสุด ส่งเสริมและสนับสนุนให้องค์การบริหารส่วนจังหวัดใช้วิธีการต่างๆ เพื่อให้การจัดเก็บภาษีน้ำมันขององค์การบริหารส่วนจังหวัดเป็นที่ยอมรับและได้รับความร่วมมือจากผู้มีหน้าที่เสียภาษีในท้องถิ่น โดยการเรียนรู้ร่วมกันระหว่างองค์การบริหารส่วนจังหวัดที่ร่วมโครงการและทีมนักวิจัย ร่วมกันพัฒนาตัวแบบสำหรับใช้ในการจัดเก็บภาษีน้ำมันขององค์การบริหารส่วนจังหวัดเพื่อให้สอดคล้องกับสภาพเศรษฐกิจ และสังคมของแต่ละจังหวัดนำตัวแบบการจัดเก็บภาษีน้ำมัน และวิธีการต่างๆ ที่จะทำให้การจัดเก็บภาษีน้ำมันขององค์การบริหารส่วนจังหวัดเป็นที่ยอมรับและได้รับความร่วมมือจากผู้มีหน้าที่เสียภาษีในท้องถิ่น ไปทดลองปฏิบัติโดยร่วมกับบุคลากรขององค์การบริหารส่วนจังหวัดที่ร่วมโครงการ ติดตามและประเมินผลการทดลองปฏิบัติจัดเก็บภาษีตามตัวแบบและทดลองปฏิบัติตามวิธีการต่างๆ ที่จะทำให้การจัดเก็บภาษีเป็นที่ยอมรับและได้รับความร่วมมือจากผู้มีหน้าที่เสียภาษีในท้องถิ่น ในเบื้องต้นสังเคราะห์และพัฒนาคู่มือกลาง/คู่มือที่เหมาะสม สำหรับการพัฒนาความสามารถขององค์การบริหารส่วนจังหวัดที่มีขีดความสามารถต่างกันในการเก็บภาษีน้ำมัน จัดสัมมนาเผยแพร่กลยุทธ์แห่งความสำเร็จในการจัดเก็บภาษีน้ำมันเองขององค์การบริหารส่วนจังหวัดที่ร่วมโครงการ เพื่อก่อเกิดกระแสให้มีองค์การบริหารส่วนจังหวัดที่จัดเก็บภาษีน้ำมันเองมากยิ่งขึ้นในลักษณะที่เป็นรูปธรรมอย่างมีนัยสำคัญ (Critical Mass) และก่อเกิดกระแสของการดำเนินการในเรื่องนี้อย่างต่อเนื่องต่อไป จากการศึกษาพบว่าความสำเร็จของโครงการนี้เกิดจากการร่วมกันคิดร่วมกันพัฒนาโดยทีมงานของ อบจ. ที่ร่วมโครงการกับทีมนักวิจัยของสถาบันพัฒนาสยาม ทั้งนี้ร่วมกันพัฒนาทั้ง 4 ด้าน คือด้านข้อกฎหมาย ด้านการจัดเก็บภาษี ด้านเจ้าหน้าที่ผู้จัดเก็บและด้านผู้มีหน้าที่เสียภาษี ข้อสรุปจากผลการวิจัยและพัฒนาตามโครงการนี้เป็นไปตามวัตถุประสงค์ในการวิจัย อย่างไรก็ตามทีมนักวิจัยมีความเห็นว่าควรมีการส่งเสริมและสนับสนุนการสร้างเครือข่ายในการจัดเก็บภาษีน้ำ มันขององค์การบริหารส่วนจังหวัดที่อยู่ใกล้เคียงกัน ให้กลุ่มเครือข่ายมีระบบการจัดเก็บภาษีน้ำมันที่มีประสิทธิภาพเหมาะสมกับสภาพเศรษฐกิจ สังคมของแต่ละท้องถิ่นและมีการแลกเปลี่ยนเชื่อมโยงข้อมูลกันภายในกลุ่มเครือข่าย อันจะส่งผลให้ องค์การบริหารส่วนจังหวัดทั่วประเทศสามารถจัดเก็บภาษีน้ำมันได้เองอย่างมีประสิทธิภาพและประสิทธิผลภายในระยะเวลาอันสั้น