อิทธิพลของระยะปลูกและอายุการตัดต่อผลผลิตหญ้ากินนีสีม่วงภายใต้ร่มเงา สวนปาล์มน้ำมัน อภินันท์ จินดานิรดุล1 ขบวน อินทรักษ์2 อภิชาติ บุญเรืองขาว3 จุรีรัตน์ เงินแดง4 บทคัดย่อ การศึกษาอิทธิพลของระยะปลูกและอายุการตัดต่อผลผลิตหญ้ากินนีสีม่วงภายใต้ร่มเงาสวนปาล์มน้ำมัน ดำเนินการระหว่างเดือนตุลาคม 2552 - กันยายน 2554 โดยวางแผนการทดลองแบบ Split plot in randomized complete block design มี 4 ซ้ำ โดยมี Sub plots คือระยะปลูกระหว่างแถว x หลุม 3 ระยะคือ 50 x 50 เซนติเมตร 50 x 25 เซนติเมตร ระหว่างแถว x หลุม 25 x 25 เซนติเมตร Main plots คือระยะเวลาตัด 3 ระดับ ได้แก่ อายุการตัดที่ 30 วัน 45 วัน และ 60 วัน ผลการทดลอง พบว่าอายุการตัดมีผลต่อผลผลิตน้ำหนักแห้งและความสูงของหญ้ากินนีสีม่วงที่ปลูกภายใต้ร่มเงาสวนปาล์มน้ำมันอายุ 16 ปี คือที่อายุการตัด 60 วัน หญ้ากินนีสีม่วงให้ผลผลิตน้ำหนักแห้งสูงกว่าที่อายุการตัด 45 และ 30 วัน โดยมีผลผลิตน้ำหนักแห้งเท่ากับ 694.35, 498.93 และ 321.97กิโลกรัมต่อไร่ต่อปี และมีความสูงลำต้นเท่ากับ 96.15, 85.20 และ 69.62 เซนติเมตรตามลำดับ (p0.05) นอกจากนั้นพบว่าระยะปลูกระหว่างแถว x หลุม ไม่ส่งมีผลให้ผลผลิตน้ำหนักแห้งแตกต่างกัน (p>0.05) แต่ส่งผลต่อความสูง และจำนวนแขนงต่อกอของหญ้ากินนีสีม่วง คือที่ระยะปลูกระหว่างแถว x หลุม 50x50 เซนติเมตร มีจำนวนแขนงต่อกอและความสูงมากที่สุด คือ 10.67 แขนงต่อกอ และ 89.39 เซนติเมตรตามลำดับ ส่วนองค์ประกอบทางเคมีของหญ้าที่ปลูกระหว่างแถว x หลุม ทั้ง 3 ระยะมีค่าไม่แตกต่างกันทางสถิติ (p>0.05) แต่มีผลในหญ้าที่อายุการตัดต่างกันคือ ค่าโปรตีนหยาบ (CP) ของหญ้าที่อายุการตัด 30 45 และ 60 วันมีค่าแตกต่างกันอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ (p<0.01) คือมีค่าเท่ากับ 15.82 13.34 และ 12.12 เปอร์เซ็นต์ตามลำดับ ค่าNDF ของหญ้าที่อายุการตัด 30 45 และ 60 วันก็มีค่าแตกต่างกันอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ (p<0.05) เช่นกันคือมีค่าเท่ากับ 70.03, 72.77 และ 74.69 เปอร์เซ็นต์ ตามลำดับ ส่วนค่า ADF และ Ca ของหญ้าที่อายุ 45 วันมีค่าสูงกว่าที่อายุ 60 และ 30 วันตามลำดับ ดังนั้นจึงสรุปได้ว่าเกษตรกรสามารถการปลูกหญ้ากินนีสีม่วงในสวนปาล์มที่มีอายุ 16 ปี ได้ในทุกระยะการปลูกแต่ผลผลิตน้ำหนักแห้งและองค์ประกอบทางเคมีจะมากหรือน้อยขึ้นอยู่กับอายุการตัดหญ้าที่ต่างกัน คำสำคัญ: ระยะปลูก, อายุการตัด, หญ้ากินนีสีม่วง, ภายใต้ร่มเงา เลขทะเบียนวิจัย: 53(1)-0214-024 1 สำนักพัฒนาอาหารสัตว์ กรมปศุสัตว์ ถนนพญาไท เขตราชเทวี กรุงเทพฯ 2 สถานีพัฒนาอาหารสัตว์ชุมพร อ.ท่าแซะ จ.ชุมพร 3 ศูนย์วิจัยและพัฒนาอาหารสัตว์สุราษฎร์ธานี อ.ท่าฉาง จ.สุราษฎร์ธานี 4 ศูนย์วิจัยและพัฒนาอาหารสัตว์นราธิวาส อ.ตากใบ จ.นราธิวาส