การศึกษาวิจัยนี้มีวัตถุประสงค%เพื่อศึกษาแนวทางการแก ไขปญหาหนี้สินครัวเรือนภาค การเกษตร และปจจัยที่มีผลต7อการเป8นหนี้ของครัวเรือนภาคการเกษตรในจังหวัดเพชรบูรณ% โดยเก็บ รวบรวมข อมูลจากการสอบถามครัวเรือนตัวอย7างในเขตอําเภอหล7มสัก อําเภอวิเชียรบุรี และอําเภอ เมือง จังหวัดเพชรบูรณ% ทั้งสิ้น 400 ครัวเรือน โดยใช สถิติเชิงพรรณนาและการวิเคราะห%การถดถอย เชิงเส นแบบมีตัวแปรที่ใช อธิบายหลายตัว ผลการศึกษา พบว7า หัวหน าครัวเรือนส7วนใหญ7เป8นเพศชาย มีอายุอยู7ระหว7าง 35 – 44 ป? มีการศึกษาอยู7ในระดับมัธยมศึกษาตอนต น มีจํานวนสมาชิกในครัวเรือน 4-6 คน และมีจํานวนผู พึ่งพิง ในครัวเรือน 2 คน หัวหน าครัวเรือนส7วนใหญ7มีรายได เฉลี่ยอยู7ที่ 5,000-10,000 บาทต7อเดือน มีประสบการณ%อยู7ในภาคการเกษตร 16-20 ป? ทําการเกษตรประเภทพืชส7วนพืชไร7 โดยเลือกทํา กิจกรรมการเกษตร 1-3 กิจกรรม และมีที่ดินในภาคการเกษตรที่ถือครอง 4-6 ไร7 นอกจากนี้ หัวหน า ครัวเรือนส7วนใหญ7เป8นหนี้จากกองทุนหมู7บ าน และมีมูลค7าหนี้เฉลี่ยต7อครัวเรือน จํานวน 132,362.8 บาท จากการเป8นหนี้ธนาคารเพื่อการเกษตรและสหกรณ%การเกษตร ปจจัยที่มีผลต7อการเป8นหนี้ของครัวเรือน ได แก7 จํานวนที่ดินในภาคการเกษตรที่ครัวเรือนถือ ครอง ซึ่งมีความสัมพันธ%กับการเป8นหนี้ของครัวเรือนมากที่สุด และมีความสัมพันธ%ในทิศทางตรงกัน ข าม รองลงมาได แก7 จํานวนกิจกรรมการเกษตรที่ครัวเรือนเลือกทํา โดยมีความสัมพันธ%กับการเป8นหนี้ ของครัวเรือนในทิศทางตรงกันข าม ในส7วนของประเภทของการทําการเกษตร พบว7า หากครัวเรือน เลือกทําการเกษตรประเภทพืชสวนพืชไร7 จะมีผลทําให จํานวนหนี้สินของครัวเรือนเพิ่มขึ้น และจํานวน ผู พึ่งพิงในครัวเรือน มีความสัมพันธ%กับการเป8นหนี้ของครัวเรือนในทิศทางเดียวกัน ครัวเรือนภาคการเกษตร มีความคิดเห็นต7อแนวทางการแก ไขปญหาหนี้สินภาคการเกษตรของ รัฐบาลในภาพรวมอยู7ในระดับเห็นด วย ( X รวม = 4.00) และเมื่อพิจารณาเป8นรายด านพบว7า เกษตรกรมีความคิดเห็นอยู7ในระดับเห็นด วยอย7างยิ่งในด านวิธีแก ไขปญหาหนี้สิน ( X = 4.51) และมีความคิดเห็นอยู7ในระดับเห็นด วยในด านความเหมาะสมของโครงการแก ไขปญหาหนี้สิน ( X = 4.17) และด านความเชื่อมั่นของเกษตรกรต7อนโยบายการแก ไขปญหาหนี้สิน ( X = 3.67) แต7เกษตรกรยังมี ความคิดเห็นอยู7ในระดับไม7แน7ใจในด านประสิทธิภาพของการดําเนินนโยบายการแก ปญหาหนี้สินภาค การเกษตร ( X = 3.24) 

This study aims to investigate the approach for solving debt problems of agricultural households and the factors that determine the amount of household debt. By collecting data from questionnaires that ark agricultural households sample in Wichienburi district, Lomsak district and Muaeng District Phetchabun province of 400 households and to identify the factors that determine the amount of household debt. The analysis used to descriptive statistics and analyze is linear regression model with multiple explanatory variables. This study finds that the most of household heads are male, 35 - 44 years old, graduate secondary education, 4-6 household members, and having 2 family dependents. The most of household heads having 5,000-10,000 baht average monthly income, 16-20 years experience in agriculture, farming horticulture crops, 1-3 agriculture activity, and having 4-6 acres of land in agricultural holdings. The most of household debt is coming from the Village fund, and having 132,362.8 baht debt per household. Factors affecting household debt including the amount of land in agricultural household holdings, which is correlated most with the amount of household debt and correlated in the opposite direction. Next, the number of agriculture activity is correlated with a debt in the opposite direction. In addition to farming horticultural crops affecting increased household debt and the number of dependents in the household is correlate with a debt in the same direction. Household opinions on the issue of solving debt problems of agricultural. The findings revealed that the overall opinions was at agree level ( X = 4.00). Strongly agree was found with solution for debt problems ( X = 4.51) and agree was with the appropriateness of the project debt problems ( X = 4.17), and the confidence of farmers to the policy of debt problems ( X = 3.67) and neutral was with the effectiveness of policies to solve the debt problems of the agricultural ( X = 3.24).