วิทยานิพนธ์ (ศศ.ม.)--จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย, 2558

การวิจัยครั้งนี้มีวัตถุประสงค์ เพื่อศึกษาประสบการณ์ทางจิตใจของมารดาที่บุตรได้รับการวินิจฉัยภาวะดาวน์ก่อนคลอด โดยใช้ระเบียบวิธีวิจัยเชิงคุณภาพแนวปรากฏการณ์วิทยาแบบตีความในการวิเคราะห์ข้อมูล ผู้ให้ข้อมูลจำนวน 7 ราย เป็นมารดาที่เข้ารับการตรวจคัดกรองและตรวจวินิจฉัยโรคทางพันธุกรรมขณะตั้งครรภ์ โดยผลการตรวจวินิจฉัยพบว่าบุตรมีภาวะดาวน์และมารดาตัดสินใจดำเนินการตั้งครรภ์ต่อ ซึ่งมีอายุระหว่าง 38 ถึง 44 ปี คัดเลือกแบบเฉพาะเจาะจง เก็บข้อมูลด้วยวิธีการสัมภาษณ์เชิงลึก ผลการวิเคราะห์ข้อมูลประสบการณ์ทางจิตใจของมารดาที่บุตรได้รับการวินิจฉัยภาวะดาวน์ก่อนคลอด พบ 5 ประเด็นหลัก คือ (1) มุมมองของมารดาที่มีต่อภาวะดาวน์ ประกอบด้วย 3 ประเด็นย่อยคือ การเริ่มต้นด้วยมุมมองทางลบต่อภาวะดาวน์ การเกิดความเข้าใจและยอมรับภาวะดาวน์และอยากที่จะแบ่งปันประสบการณ์ และความปรารถนาให้สังคมเข้าใจภาวะดาวน์ (2) สายใยความสัมพันธ์ระหว่างมารดาและบุตร ซึ่งประกอบด้วย 2 ประเด็นรองคือ การเกิดสายใยความรักความผูกพันระหว่างมารดาและบุตร และความกังวลของมารดา (3) ความรู้สึกที่เกิดขึ้นเมื่อมารดาทราบว่าบุตรมีภาวะดาวน์ก่อนคลอด ประกอบด้วย 3 ประเด็นย่อยคือ ความรู้สึกแรกเมื่อรู้ว่าบุตรมีภาวะดาวน์ ความรู้สึกต่อเนื่องเมื่อมารดาทราบว่าบุตรมีภาวะดาวน์ และการโทษตัวเองหรือสามีว่าเป็นสาเหตุทำให้บุตรมีภาวะดาวน์ (4) การตัดสินใจดำเนินการตั้งครรภ์ต่อ ประกอบด้วย 5 ประเด็นย่อยคือ การเผชิญการตัดสินใจ บุคคลที่มีส่วนช่วยสนับสนุนการตัดสินใจ การแสวงหาวิธีสนับสนุนทางจิตใจอื่นๆของมารดา การแสวงหาข้อมูลเกี่ยวกับภาวะดาวน์เพื่อประกอบการตัดสินใจ และผลทางจิตใจที่เกิดขึ้นจากการตัดสินใจ (5) การเลี้ยงดูบุตรที่มีภาวะดาวน์ ประกอบด้วย 3 ประเด็นย่อยคือ การได้รับความช่วยเหลือในการเลี้ยงดูบุตรที่มีภาวะดาวน์จากบุคคลรอบข้าง การเปลี่ยนแปลงตัวตนของมารดาจากการเลี้ยงดูลูกที่มีภาวะดาวน์ และแนวทางในการเลี้ยงดูบุตรที่มีภาวะดาวน์ ผลการวิจัยครั้งนี้สามารถช่วยให้เข้าใจประสบการณ์ทางจิตใจของมารดาที่บุตรได้รับการตรวจวินิจฉัยภาวะดาวน์ก่อนคลอด อันเป็นประโยชน์สำหรับหญิงตั้งครรภ์ที่จะเข้ารับบริการการตรวจคัดกรอง และตรวจวินิจฉัยโรคทางพันธุกรรมก่อนคลอด อีกทั้งเป็นข้อมูลในการตัดสินใจหากตรวจพบว่าบุตรมีภาวะดาวน์ รวมถึงเป็นแนวทางสำหรับหน่วยงาน องค์กร บุคลากร หรือนักจิตวิทยาการปรึกษาที่มีส่วนเกี่ยวข้องในการสนับสนุนให้เกิดการช่วยเหลือทางจิตใจของหญิงตั้งครรภ์ที่ตรวจพบว่าบุตรมีภาวะดาวน์กลุ่มนี้ต่อไป