วิทยานิพนธ์ (ค.ม.)--จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย, 2558

การวิจัยครั้งนี้ มีวัตถุประสงค์ คือ 1) เพื่อวิเคราะห์สภาพและปัญหาของกระบวนการจัดการความรู้ของชุมชนเพื่อพัฒนาแหล่งท่องเที่ยวเชิงวัฒนธรรม แขวงหลวงพระบาง 2) เพื่อนำเสนอแนวทางกระบวนการจัดการความรู้ของชุมชนเพื่อพัฒนาแหล่งท่องเที่ยวเชิงวัฒนธรรม แขวงหลวงพระบาง ใช้ระเบียบวิธีวิจัยเชิงคุณภาพด้วยการศึกษาเอกสารและการศึกษาภาคสนามในชุมชนผานมและชุมชนช่างไห โดยการสังเกตและการสัมภาษณ์เชิงลึก ผู้ให้ข้อมูลหลักมี 6 กลุ่ม คือ กลุ่มผู้นำชุมชน กลุ่มเจ้าหน้าที่ชุมชน กลุ่มหัวหน้าคุ้มครอง กลุ่มผลิตสินค้าที่ระลึก กลุ่มองค์การจัดตั้งแม่หญิง และกลุ่มเจ้าหน้าที่ภาครัฐ รวม 39 คน นอกจากนี้ใช้การสนทนากลุ่มผู้เชี่ยวชาญด้านการพัฒนาแหล่งท่องเที่ยว 7 คน และการสัมภาษณ์ผู้ทรงคุณวุฒิด้านการจัดการความรู้ 3 คน เพื่อตรวจสอบร่างแนวทางกระบวนการจัดการความรู้ของชุมชน ผลการวิจัย พบว่า 1. สภาพการจัดการความรู้ของชุมชน พบว่า มีเป้าหมายแต่ไม่มีจุดประสงค์ของการจัดการความรู้ที่ชัดเจน และเน้นการจัดความรู้เฉพาะด้านผลิตภัณฑ์ทอผ้าเป็นสำคัญ ส่วนกระบวนการจัดการความรู้ประกอบด้วย 5 ขั้นตอน คือ (1) การบ่งชี้ความรู้ (2) การสร้างและแสวงหาความรู้ (3) การเข้าถึงความรู้ (4) การแบ่งปันแลกเปลี่ยนเรียนรู้ และ(5) การเรียนรู้ โดยยังไม่มีการจัดเก็บความรู้อย่างเป็นระบบ รวมทั้งการประมวลและการกลั่นกรองความรู้ สำหรับปัญหากระบวนการจัดการความรู้ของชุมชน พบว่า ขาดกลุ่มบุคลากรที่รับผิดชอบด้านการจัดความรู้โดยตรงในทุกขั้นตอน และขาดเครื่องมือเทคโนโลยีสารสนเทศที่ทันสมัยในการค้นคว้า จัดเก็บ แลกเปลี่ยนเรียนรู้ และกระจายความรู้ ที่สะดวกรวดเร็ว 2. แนวทางกระบวนการจัดการความรู้ของชุมชนเพื่อพัฒนาแหล่งท่องเที่ยวเชิงวัฒนธรรม แขวงหลวงพระบาง เริ่มจากการกำหนดเป้าหมายและจุดประสงค์ของการจัดการความรู้ จัดตั้งชุมชนนักปฏิบัติ และจัดกระบวนการจัดการความรู้ ประกอบด้วย 7 ขั้นตอน คือ 1) การบ่งชี้ความรู้ 2) การสร้างและแสวงหาความรู้ 3) การจัดเก็บความรู้ให้เป็นระบบ 4) การประมวลและกลั่นกรองความรู้ 5) การเข้าถึงความรู้ 6) การแบ่งปันแลกเปลี่ยนความรู้ และ7) การเรียนรู้ โดยใช้เทคโนโลยีช่วยสนับสนุนในทุกขั้นตอน