วิทยานิพนธ์ (ภ.สถ.ม.)--จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย, 2556

ในการปลูกอาคารในปัจจุบันได้คำนึงถึงความร้อนจากแสงแดดที่เกิดขึ้นบริเวณเปลือกอาคาร ซึ่งเป็นส่วนสำคัญในการใช้พลังงานภายในบ้านพักอาศัย พลังงานที่เสียไปเกิดจากการใช้เครื่องปรับอากาศในการทำความเย็นภายในอาคาร วิธีแก้ไขปัญหาที่ง่ายและประหยัดค่าใช้จ่าย คือการปลูกต้นไม้ใหญ่เพื่อให้ต้นไม้เป็นเหมือนเกราะป้องกันแสงแดดสู่เปลือกอาคาร โดยต้นไม้ใหญ่แต่ละชนิดมีรูปแบบของทรงพุ่มที่ต่างกันให้ร่มเงาจะต่างกันไปตามทิศที่ปลูก วิทยานิพนธ์ชิ้นนี้จึงมุ่งเน้นเพื่อค้นหาประสิทธิภาพของต้นไม้ใหญ่ในแต่ละรูปแบบและทิศทางเพื่อให้เป็นแนวทางในการเลือกใช้ในการลดพลังงาน วัตถุประสงค์ของการศึกษาครั้งนี้คือ เพื่อหาประสิทธิภาพของต้นไม้ใหญ่ในแต่ละรูปแบบ โดยการทดลองในพื้นที่ที่มีสภาพภูมิอากาศแบบร้อนชื้นสลับแล้งซึ่งเป็นตัวแทนภูมิอากาศส่วนมากของประเทศไทย การศึกษารูปแบบของต้นไม้ใหญ่ทั้ง 14 รูปทรง ซึ่งการศึกษาของต้นไม้ในอุตสาหกรรมภูมิทัศน์ ด้วยการปลูก 8 ทิศ รอบอาคาร โดยโปรแกรมคอมพิวเตอร์ที่สามารถใช้จำลองแสงแดดตลอดทั้งวัน เป็นเวลา 1 ปี กับเปลือกอาคารในแต่ละด้าน เพื่อหาร้อยละของพื้นที่ของเงาที่จะเกิดขึ้น และจัดอันดับความสามารถในการให้เงาของต้นไม้ในแต่ละรูปแบบทั้ง 8 ทิศ โดยแบบจำลองของบ้านพักอาศัย ผู้วิจัยได้เลือกใช้บ้านพักอาศัยแบบบ้านประหยัดพลังงานของกระทรวงพลังงาน ในแบบบ้านเดี่ยวชั้นเดียวและ บ้านเดี่ยวสองชั้นเป็นต้นแบบเพื่อหาความแตกต่างและหลากหลายในการทดลอง จากผลการทดลองสรุปว่า ทิศที่เหมาะแก่การปลูกต้นไม้ใหญ่เพื่อลดการใช้พลังงานภายในอาคารบ้านชั้นเดียวและบ้านเดี่ยวสองชั้น ได้แก่ ทิศตะวันออก ทิศตะวันตก ทิศใต้ ทิศตะวันออกเฉียงใต้ ทิศตะวันตกเฉียงใต้ ตามลำดับ รูปทรงของต้นไม้ที่ให้ประสิทธิภาพของพื้นที่เงาสูง จะขึ้นอยู่กับพื้นที่และความกว้างและความทึบของทรงพุ่ม ทั้งนี้ก็ขึ้นอยู่กับว่าในการใช้ผู้ที่นำไปใช้มีจุดประสงค์ในการวางต้นไม้ในแต่ละทิศเพื่อจุดประสงค์อะไรต่อไป