วิทยานิพนธ์ (วศ.ม.)--จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย, 2558

งานวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อลดข้อบกพร่องที่เกิดขึ้นในกระบวนการย้อมผ้าโพลีเอสเตอร์ จากการศึกษาพบว่า กระบวนการย้อมผ้าเกิดข้อบกพร่องขึ้นจำนวนมาก คิดเป็นข้อบกพร่องสีไม่เหมือนและข้อบกพร่องด่างคราบสีสำหรับกรณีผ้ามอสเครป 18.43% และ 7.62% ส่วนข้อบกพร่องสีไม่เหมือนและข้อบกพร่องด่างคราบสีสำหรับกรณีผ้าชีฟองคิดเป็น 16.10% และ 6.59% การดำเนินงานวิจัยเริ่มต้นจากการศึกษาและรวบรวมปัญหาที่เกิดขึ้นในแต่ละขั้นตอนของกระบวนการย้อมผ้าแล้วพบว่ามีปัญหาการตรวจวัดลักษณะข้อบกพร่องสีไม่เหมือนที่ไม่ถูกต้อง จึงได้ดำเนินการแก้ไขก่อนเพื่อให้การตรวจวัดลักษณะข้อบกพร่องสีไม่เหมือนมีความถูกต้องและแม่นยำ หลังจากนั้นทำการวิเคราะห์หาสาเหตุที่ทำให้เกิดข้อบกพร่องในกระบวนการย้อมผ้ามอสเครปและผ้าชีฟองโดยใช้ FTA แล้วจึงใช้ FMEA เพื่อคัดเลือกสาเหตุหลักที่มีค่า RPN สูงมาจัดทำแผนการดำเนินการแก้ไขและดำเนินการแก้ไขก่อนตามแผนพร้อมทั้งทำการควบคุมและติดตามผลการดำเนินการแก้ไข ผลการดำเนินงานวิจัย พบว่าการแก้ไขโดยใช้เครื่องวัดสี ทำให้การตรวจวัดลักษณะข้อบกพร่องสีไม่เหมือนมีความถูกต้องและแม่นยำ 100% ส่วนสาเหตุหลักที่ทำให้เกิดข้อบกพร่องมาจากขั้นตอนทำความสะอาด ขั้นตอนเซตตัวด้วยความร้อนและขั้นตอนย้อม ซึ่งได้แก่ 1) การใช้สารละลายโซดาไฟใช้ซ้ำ 2) ขาดการทวนสอบน้ำหนักรถเข็น 3) พนักงานชั่งสีไม่ได้ตามที่กำหนด 4)พนักงานผสมสารเคมีไม่ถูกต้อง 5) สีตกค้างที่ถังสี และ 6) การปรับตั้งเครื่องย้อมไม่เหมาะสม การดำเนินการแก้ไขปรับปรุงได้ดำเนินการตามลำดับขั้นตอนของกระบวนการย้อมผ้า ดังนี้ 1) การใช้สารละลายโซดาไฟบริสุทธิ์ 2) การทวนสอบน้ำหนักรถเข็น 3) การปรับปรุงวิธีปฏิบัติงานเรื่องการชั่งสี 4) การปรับปรุงวิธีปฏิบัติงานในการผสมสารเคมี 5) การปรับปรุงวิธีปฏิบัติงานในการผสมสี และ 6) การออกแบบการทดลองเพื่อปรับตั้งเครื่องย้อมที่เหมาะสม หลังการดำเนินการแก้ไขจนครบทุกแนวทางแล้ว พบว่า ข้อบกพร่องสีไม่เหมือนและข้อบกพร่องด่างคราบสีในผ้ามอสเครปลดลงเหลือ 9.79% และ 4.55% ตามลำดับ และข้อบกพร่องสีไม่เหมือนและข้อบกพร่องด่างคราบสีในผ้าชีฟองลดลงเหลือ เหลือ 5.78% และ 4.05% ตามลำดับ ทั้งนี้การใช้สารละลายโซดาไฟบริสุทธิ์ในขั้นตอนทำความสะอาดทำให้ข้อบกพร่องลดลงสูงกว่าแนวทางอื่นๆ