วิทยานิพนธ์ (วท.ม.)--จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย, 2550

การศึกษาเชิงพรรณนาในครั้งนี้ มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาถึงความเชื่อด้านสุขภาพกับพฤติกรรมการป้องกันตนเองจากสารเคมีอันตราย ของผู้ปฏิบัติงานฝ่ายการผลิตและสิ่งคุกคามสุขภาพของพนักงานของบริษัทผลิตมอเตอร์คอมเพรสเซอร์แห่งหนึ่งในประเทศไทย กลุ่มตัวอย่างในการศึกษานี้ ประกอบด้วย พนักงานที่ทำงานเกี่ยวข้องกับสารเคมีอันตราย ผู้บริหารและเจ้าหน้าที่ความปลอดภัยในการทำงานระดับวิชาชีพ จำนวน 411 คน เครื่องมือที่ใช้ในการศึกษาคือแบบสัมภาษณ์พนักงาน เก็บข้อมูลในระหว่างเดือน ตุลาคม 2550 – ธันวาคม 2550 ผลการศึกษาพบว่า กลุ่มตัวอย่างมีระดับความรู้เกี่ยวกับสารเคมีอันตรายอยู่ในระดับต่ำ (0-5 คะแนน) ร้อยละ 58.2 มีเพียงร้อยละ 6.6 เท่านั้นที่อยู่ในระดับสูง ความเชื่อด้านสุขภาพโดยรวมอยู่ในระดับสูง (ร้อยละ 93.7) และเมื่อพิจารณารายด้านพบว่า กลุ่มตัวอย่างมีการรับรู้โอกาสเสี่ยงต่อการเกิดอันตรายจากสารเคมีอันตราย การรับรู้ความรุนแรงต่อการเกิดอันตรายจากสารเคมีอันตราย การรับรู้ประโยชน์ของการปฏิบัติเพื่อป้องกันตนเองจากสารเคมีอันตรายและการรับรู้อุปสรรคของการปฏิบัติเพื่อป้องกันตนเองจากสารเคมีอันตรายอยู่ในระดับสูงทุกด้าน (ร้อยละ 87.1, 91.0, 86.6, และ 79.1 ตามลำดับ) มีพฤติกรรมการป้องกันตนเองจากสารเคมีอันตรายอยู่ในระดับสูง และจากการวิเคราะห์ความสัมพันธ์พบว่า การใช้ประโยชน์จากข้อมูลความปลอดภัยและการรับรู้ถึงอุปสรรคของการปฏิบัติเพื่อป้องกันตนเองจากสารเคมีอันตรายมีความสัมพันธ์เชิงบวกกับพฤติกรรมการป้องกันตนเองจากสารเคมีอันตราย อายุ การศึกษา รายได้ ระยะเวลาทำงานและความรู้เกี่ยวกับสารเคมีอันตรายมีความสัมพันธ์เชิงลบกับพฤติกรรมการป้องกันตนเองจากสารเคมีอันตราย จากการสำรวจสิ่งคุกคามสุขภาพพนักงานพบว่า สิ่งคุกคามสุขภาพที่พบมากที่สุด ได้แก่ การยศาสตร์ เสียงดัง อุบัติเหตุ สารเคมีอันตราย ความร้อน จากการศึกษานี้มีข้อเสนอแนะให้สถานประกอบการใช้มาตรการการบังคับ กำหนดเป็นกฎระเบียบของการสวมใส่อุปกรณ์ป้องกันอันตรายส่วนบุคคลและการลงโทษที่ชัดเจนหากฝ่าฝืน และกฎระเบียบต้องใช้กับผู้ปฏิบัติงานทุกคน ไม่เลือกปฏิบัติ รวมทั้งใช้หลักการทางสุขศาสตร์อุตสาหกรรมเพื่อลดปัญหาการเกิดอันตรายต่อสุขภาพพนักงาน