วิทยานิพนธ์ (วท.ม.)--จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย, 2549

ไวรัสตับอักเสบ ซี เป็นสาเหตุสำคัญของโรคตับอักเสบแบบเฉียบพลันหรือเรื้อรัง มีผู้ติดเชื้อทั่วโลกกว่า 170 ล้านคน ไวรัสตับอักเสบ ซี ถูกจัดจำแนกตามความแตกต่างของรหัสพันธุกรรม ได้เป็น 6 จี โนไทป์ และมีการกระจายของแต่ละจีโนไทป์แตกต่างออกไปตามแต่ละภูมิภาคของโลก ในประเทศไทย พบ 3 จีโนไทป์หลัก คือ จีโนไทป์ 1, 3 และ 6 โดยที่จีโนไทป์ 3 พบมากที่สุด การศึกษานี้ศึกษาระบาดวิทยาของไวรัสตับอักเสบ ซี ในประเทศไทย เก็บตัวอย่างจาก 4 จังหวัดตามภูมิภาคของประเทศไทย ได้แก่ ภาคเหนือ (จังหวัดเชียงราย) ภาคกลาง (จังหวัดชลบุรี) ภาคตะวันออกเฉียงเหนือ (จังหวัดอุดรธานี) และภาคใต้ (จังหวัดนครศรีธรรมราช) จำนวนทั้งหมด 5825 ตัวอย่าง ตรวจความชุกของ HCV antibody โดยวิธี ELISA พบว่าให้ผลบวกทั้งหมด 125 ตัวอย่าง (2.15%) นำตัวอย่างที่ให้ผลบวกมาตรวจสอบหา viral RNA ด้วยวิธี RT-PCR บริเวณ 5'UTR มีตัวอย่างที่ให้ผลบวกจำนวน 58 (58.00%) ตัวอย่าง และทำการตรวจยืนยันผลบวก PCR ในบริเวณ 5'UTR ด้วยการทำ RT-PCR ในบริเวณ core ได้ 50 (86.21%) ตัวอย่าง ถอดรหัสพันธุกรรมและจำแนกจีโนไทป์จำนวน 45 ตัวอย่าง พบว่าเป็น จีโนไทป์ 3a และ 3b จำนวน 23 (51.11%) และ 1 (2.22%) ตัวอย่าง จีโนไทป์ 1a และ 1b จำนวน 3 (6.66%) และ 12 (26.66%) ตัวอย่าง จีโนไทป์ 2a และ 2c จำนวน 1 (2.22%) และ 1 (2.22%) ตัวอย่าง จีโนไทป์ 6 จำนวน 4 (8.89%) ตัวอย่างตามลำดับ ผลจากการทำ RT-PCR ในบริเวณ NS5B ได้ผลบวก 54 (93.11%) ตัวอย่าง สามารถถอดรหัสพันธุกรรมและจำแนกจีโนไทป์ได้ 16 ตัวอย่าง จีโนไทป์ 1a และ 1b จำนวน 3 (18.75%) และ 4 (25.00%) จีโนไทป์ 3a และ 3b จำนวน 6 (37.50%) และ 1 (6.25%) ตัวอย่าง จีโนไทป์ 6 จำนวน 2 (12.50%) ตัวอย่างตามลำดับ พบตัวอย่างที่ให้ผลการจำแนกจีโนไทป์ด้วยยีนสองบริเวณนี้ไม่สัมพันธ์กัน 5 ตัวอย่าง ซึ่งจำเป็นต้องมีการศึกษาในรายละเอียดต่อไปจากผลที่ได้ทำให้ทราบข้อมูลทางระบาดวิทยาของไวรัสอักเสบ ซี ซึ่งเป็นตัวแทนของทั้งประเทศ เพื่อใช้เป็นข้อมูลในการป้องกันรักษา และวางแผนเฝ้าระวังทางสาธารณสุขต่อไป