วิทยานิพนธ์ (ศศ.ม.)--จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย, 2551

กลองแขก เป็นเครื่องมือดนตรีที่สำคัญและมีบทบาทในวงดนตรีไทยเป็นอย่างมาก ทำหน้าที่เป็นเครื่องกำกับจังหวะหน้าทับต่างๆ มีเสียงที่ไพเราะช่วยเพิ่มความสนุกสนานในการบรรเลง เป็นเครื่องดนตรีที่ได้รับอิทธิพลมาจากต่างประเทศ และได้รับความนิยมสูงตราบจนปัจจุบัน ผู้วิจัยพบว่า ปัจจุบันท่วงทำนองการบรรเลง รูปลักษณ์และคุณภาพทางเสียงของกลองแขก ได้มีการเปลี่ยนแปลงจากเดิมไปเป็นอันมาก อันเป็นไปตามกระแสโลกาภิวัฒน์ เป็นเหตุให้การผลิตกลองแขกหันไปสู่ระบบโรงงานเพื่อเพิ่มผลผลิตให้ทันกับความต้องการของตลาด หากแต่กลับเป็นปัญหาให้คุณภาพของกลองแขกเสื่อมถอยลงอย่างเห็นได้ชัด เมื่อเปรียบเทียบกับการผลิตในอดีต งานวิจัยเชิงคุณภาพนี้มุ่งศึกษาเกี่ยวกับกรรมวิธีการสร้างกลองแขกของครูเสน่ห์ ภักตร์ผ่อง ช่างผู้มีฝีมือและเป็นบุคคลผู้ยังคงอนุรักษ์งานภูมิปัญญาทำมือแบบโบราณไว้อย่างครบถ้วน ทั้งรูปลักษณ์และคุณลักษณะทางเสียง ผลการวิจัย ผู้วิจัยพบว่า ขั้นตอนการประดิษฐ์กลองแขกของครูเสน่ห์ ภักตร์ผ่อง เป็นงานที่ยากและซับซ้อน รวมทั้งการคัดสรรวัสดุที่มีคุณภาพโดยมีกระบวนการอันละเอียดในการทำกลองแขก ภูมิปัญญาด้านการทำกลองแขกให้เสียงดีและใช้งานได้นานกำลังจะเลือนหายไป เนื่องจากไม่มีผู้สืบทอดที่ดีและมีความสามารถพอ