วิทยานิพนธ์ (คพ.ม.)--จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย, 2540

การวิจัยครั้งนี้มีจุดมุ่งหมาย เพื่อศึกษาสภาพปัจจุบันและความต้องการที่อยู่อาศัยของแรงงานในสวนอุตสาหกรรมโรจนะ จ.พระนครศรีอยุธยา รวมทั้งแนวคิดและนโยบายการจัดหาที่อยู่อาศัยให้แรงงานของผู้ประกอบการ พร้อมทั้งเสนอแนะแนวทางการในการจัดหาที่อยู่อาศัยให้แรงงาน โดยแบ่งกลุ่มตัวอย่างการศึกษาออกเป็น 2 กลุ่ม ได้แก่ กลุ่มแรงงาน ซึ่งมีรายได้ต่อเดือนตั้งแต่ 3,380 บาทขึ้นไป จำนวน 394 ราย และกลุ่มผู้ประกอบการ จำนวน 23 โรงงาน ผลการวิจัยพบว่า แรงงานส่วนใหญ่ต้องจัดหาที่อยู่อาศัยเอง สถานภาพสมรสเป็นโสด ภูมิลำเนาเดิมอยู่ต่างจังหวัดในภาคกลาง โดยแรงงานที่ผู้ประกอบการจัดหาที่อยู่อาศัยให้เป็นคนต่างจังหวัดมากกว่าแรงงานที่จัดหาที่อยู่อาศัยเอง รูปแบบที่อยู่อาศัยที่แรงงานจัดหาเองมี 3 ประเภท ได้แก่ การเช่าอยู่ โดยแบ่งออกเป็น 4 ประเภท คือ เช่าเอกชน เช่าหอพักสวนอุตสาหกรรมโรจนะ เช่าหอพักการเคหะแห่งชาติ (อ.นครหลวง) และเช่าบ้านต่อจากเจ้าของในการเคหะแห่งชาติ 1-2 อาศัยอยู่กับพ่อแม่หรือญาติพี่น้อง และเป็นเจ้าของ โดยแรงงานส่วนใหญ่เช่าหอพักเอกชน ห้องพักขนาดเล็กกว่า 15 ตร.ม. อาศัยอยู่รวมกัน 2 คนเพื่อเฉลี่ยค่าเช่า ซึ่งเพื่อนร่วมห้องจะทำงานอยู่คนละกะเพื่อความเป็นส่วนตัว ค่าใช้จ่ายเกี่ยวกับที่อยู่อาศัยของแรงงานที่จัดหาที่อยู่อาศัยเองอยู่ในเกณฑ์สูง แรงงานส่วนใหญ่มีที่อยู่อาศัยใกล้โรงงาน ระยะทางไม่เกิน 20 กิโลเมตร และใช้เวลาเดินทางน้อยกว่า 20 นาที โดยมีรถรับ-ส่งจากโรงงาน แรงงานที่ผู้ประกอบการจัดหาที่อยู่อาศัยให้มีความชอบในที่อยู่อาศัยมากเพราะประหยัดค่าใช้จ่าย ในขณะที่แรงงานที่จัดหาที่อยู่อาศัยเองมองว่าการจัดหาที่อยู่อาศัยเองให้ความเป็นส่วนตัวสูง และต้องเสียค่าใช้จ่ายสูง แรงงานส่วนใหญ่ประสบปัญหาการดื่มเหล้าส่งเสียงดัง และกลิ่นเสียงรบกวน ทั้งนี้แรงงานส่วนใหญ่ไม่ต้องการย้ายที่อยู่อาศัย รูปแบบที่อยู่อาศัยในอนาคตเป็นบ้านเดี่ยวชั้นเดียว แรงงานที่ให้ความสนใจซื้อบ้านจัดสรร โดยให้เงื่อนไขว่าเมื่อมีรายได้สูงขึ้น ด้านผู้ประกอบการทั้งที่จัดและไม่ได้จัดหาที่อยู่อาศัยให้แรงงานมีแนวคิดเดียวกันว่าการจัดหาที่อยู่อาศัยให้แรงงานมีส่วนทำให้ประสิทธิภาพงานเพิ่มขึ้น แต่ปัจจุบันมีผู้ประกอบการเพียงร้อยละ 10 ที่สามารถจัดหาที่อยู่อาศัยให้แรงงาน กล่าวโดยสรุปการจัดสวัสดิการที่อยู่อาศัยเป็นสิ่งจำเป็นสำหรับแรงงานที่มาจากต่างจังหวัด โดยแนวทางการจัดสวัสดิการที่อยู่อาศัยที่เหมาะสมควรเช่าหอพักของสวนอุตสาหกรรมโรจนะ ขณะเดียวกันภาครัฐจะต้องให้การสนับสนุนและส่งเสริมภาคเอกชนเพื่อให้เกิดความเป็นไปได้ในการลงทุนด้านที่อยู่อาศัยสำหรับแรงงานเพิ่มมากขึ้น