ridm@nrct.go.th   ระบบคลังข้อมูลงานวิจัยไทย   รายการโปรดที่คุณเลือกไว้

การศึกษาแนวทางปฏิบัติในการพัฒนาความสามารถด้านวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยีให้เกิดคุณประโยชน์ต่อโครงการขนาดใหญ่ (mega project)

หน่วยงาน สำนักงานกองทุนสนับสนุนการวิจัย

รายละเอียด

ชื่อเรื่อง : การศึกษาแนวทางปฏิบัติในการพัฒนาความสามารถด้านวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยีให้เกิดคุณประโยชน์ต่อโครงการขนาดใหญ่ (mega project)
นักวิจัย : มนตรี จุฬาวัฒนทล
คำค้น : infrastructure , Mega projects , science and technology , วิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี , โครงการขนาดใหญ่ , โครงสร้างพื้นฐาน
หน่วยงาน : สำนักงานกองทุนสนับสนุนการวิจัย
ผู้ร่วมงาน : -
ปีพิมพ์ : 2542
อ้างอิง : http://elibrary.trf.or.th/project_content.asp?PJID=RDG4230002 , http://research.trf.or.th/node/1051
ที่มา : -
ความเชี่ยวชาญ : -
ความสัมพันธ์ : -
ขอบเขตของเนื้อหา : -
บทคัดย่อ/คำอธิบาย :

การดำเนินโครงการขนาดใหญ่ด้านโครงสร้างพื้นฐาน (ไฟฟ้า โทรคมนาคม ประปา ก๊าซธรรมชาติ และทางหลวง) เป็นสิ่งจำเป็นต่อการพัฒนาเศรษฐกิจและสังคมของประเทศ แต่ โครงการขนาดใหญ่เหล่านี้ต้องการเงินลงทุนสูง และต้องพึ่งพาเทคโนโลยีจากต่างประเทศ ดัง นั้นรัฐจึงได้มีนโยบาย (มติคณะรัฐมนตรี 15 ตุลาคม 2539) ให้หน่วยงานเจ้าของโครงการ ขนาดใหญ่ “ลดการพึ่งพาเทคโนโลยีต่างประเทศ โดยให้มีการลงทุนด้านวิจัยและพัฒนาและ การฝึกอบรมบุคลากรให้ได้รับการถ่ายทอดเทคโนโลยี” แต่นโยบายนี้ยังไม่ได้รับการสนองใน ระดับปฏิบัติ เพราะขาดความชัดเจนในแนวทางที่เหมาะสม การศึกษาครั้งนี้ได้ตั้งสมมุติฐาน ว่า แนวทางที่จะลดการพึ่งพาเทคโนโลยีต่างประเทศในโครงการขนาดใหญ่ในอนาคต ต้องเริ่ม ด้วยการเชื่อมโยงโครงการขนาดใหญ่กับการพัฒนาความสามารถด้านวิทยาศาสตร์และ เทคโนโลยีของชาติ การศึกษาครั้งนี้จึงมุ่งศึกษา (ก) ความสูญเสียที่อาจเกิดขึ้นในการดำเนิน โครงการขนาดใหญ่โดยวิธีเดิม (ข) สาเหตุที่โครงการขนาดใหญ่ยังไม่เชื่อมโยงกับการพัฒนา วิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี และ (ค) แนวทางปฏิบัติที่จะนำไปสู่การลดการพึ่งพาเทคโนโลยี ต่างประเทศ จากการวิเคราะห์เอกสาร การประชุมกลุ่ม และการออกแบบสอบถาม ได้พบว่า นโยบายการลดการพึ่งพาเทคโนโลยีจากต่างประเทศในโครงการขนาดใหญ่ ยังไม่เป็นที่ทราบ ทั่วไป แต่หน่วยงานเจ้าของโครงการขนาดใหญ่ได้เริ่มเตรียมการบางส่วนในลักษณะที่ไม่เร่ง ด่วน เพราะขาดวัฒนธรรมองค์กรเกี่ยวกับการพัฒนาเทคโนโลยี นอกจากนี้สาเหตุสำคัญที่ โครงการขนาดใหญ่ยังไม่เชื่อมโยงกับการพัฒนาวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี คือการขาดกล ไกสำคัญการติดต่อประสานร่วมงานระหว่างหน่วยงานเจ้าของโครงการกับสถาบันการศึกษา ศูนย์วิจัย และหน่วยงานสนับสนุน ข้อสรุปดังกล่าวนำไปสู่ข้อเสนอแนะ 2 ประการหลัก คือ (1) ให้สำนักงานคณะกรรมการพัฒนาการเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ ดำเนินการปรับ ระเบียบการพิจารณาโครงการขนาดใหญ่ในอนาคตให้เร่งรัดการพัฒนาเทคโนโลยีและการถ่าย ทอดเทคโนโลยี (2) ให้สำนักงานกองทุนสนับสนุนการวิจัยดำเนินการให้มีการจัดตั้งกลุ่ม พัฒนาเทคโนโลยีโครงสร้างพื้นฐาน 5 สาขา ได้แก่ ทางหลวง ประปา ไฟฟ้า ก๊าซธรรมชาติ และโทรคมนาคม Mega projects on infrastructure (electric power, telecommunication, water supplies, natural gas and highways) are crucial to the national economic and social development. However, these projects require high investment and depend heavily on imported technology. So, the government has adopted a policy (cabinet resolution on October 15th, 1996) requiring agencies undertaking mega project to decrease the dependency on imported technology by investing in research and development, manpower training and technology transfer. Unfortunately, this policy has not been implemented for lack of practical clarity. This study was conducted based on the assumption that future mega projects can become less dependent on imported technology when linkage is formed between the implementation of mega projects and the development of science and technology capacity. The aims were (a) to show the losses incurred by the current practice in undertaking mega projects; (b) to identify the obstacles preventing the link between mega projects and science and technology development; and (c) to set practical steps to decrease the dependency of future mega projects on imported technology. From document analysis, group discussion and questionnaires, it was found that the policy to lower the dependency on imported technology by mega projects was not widely known. Agencies undertaking mega projects were taking some steps to implement the policy. However, there was no urgency because technology development was not a part of their corporate culture. More importantly, co-ordination mechanism was unavailable to harmonize the operations of educational institutions, research centers and funding agencies. Two major recommendations were then made. One, the National Social and Economic Development Board must improve on the guidelines for review of future mega projects to include technology development and technology transfer. Two, funding agencies must initiate the formation of advisory groups for technology development in 5 infrastructural areas, namely highway, water supplies, electric power, natural gas and telecommunication.

บรรณานุกรม :
มนตรี จุฬาวัฒนทล . (2542). การศึกษาแนวทางปฏิบัติในการพัฒนาความสามารถด้านวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยีให้เกิดคุณประโยชน์ต่อโครงการขนาดใหญ่ (mega project).
    กรุงเทพมหานคร : สำนักงานกองทุนสนับสนุนการวิจัย.
มนตรี จุฬาวัฒนทล . 2542. "การศึกษาแนวทางปฏิบัติในการพัฒนาความสามารถด้านวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยีให้เกิดคุณประโยชน์ต่อโครงการขนาดใหญ่ (mega project)".
    กรุงเทพมหานคร : สำนักงานกองทุนสนับสนุนการวิจัย.
มนตรี จุฬาวัฒนทล . "การศึกษาแนวทางปฏิบัติในการพัฒนาความสามารถด้านวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยีให้เกิดคุณประโยชน์ต่อโครงการขนาดใหญ่ (mega project)."
    กรุงเทพมหานคร : สำนักงานกองทุนสนับสนุนการวิจัย, 2542. Print.
มนตรี จุฬาวัฒนทล . การศึกษาแนวทางปฏิบัติในการพัฒนาความสามารถด้านวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยีให้เกิดคุณประโยชน์ต่อโครงการขนาดใหญ่ (mega project). กรุงเทพมหานคร : สำนักงานกองทุนสนับสนุนการวิจัย; 2542.