ภาคนิพนธ์ฉบับนี้ได้ทำการศึกษาถึงลักษณะโครงสร้างตลาดของอุตสาหกรรมยางรถยนต์ ในประเทศไทยว่ามีลักษณะโครงสร้างตลาดแบบใด มีพฤติกรรมการแข่งขันระหว่างผู้ผลิต อุตสาหกรรมนี้อย่างไร ทั้งนี้เนื่องจากได้เล็งเห็นว่าในปัจจุบันความต้องการรถยนต์มี เพิ่มมากขึ้นเรื่อย ๆ ซึ่งยางรถยนต์ก็ถือเป็นชิ้นส่วนประกอบที่สำคัญชิ้นหนึ่งของรถยนต์ นอกจากนี้ปัจจุบันประเทศไทยได้มีการตั้งโรงงานผลิตรถยนต์ขึ้นในประเทศจำนวนหลายแห่งด้วย โดยที่โรงงานผลิตรถยนต์เหล่านี้จะใช้ชิ้นส่วนประกอบรถยนต์ที่ผลิตขึ้นจากภายในประเทศ เพื่อเป็นการประหยัดต้นทุนทางหนึ่ง ดังนั้นจึงทำให้อุตสาหกรรมผลิตชิ้นส่วนประกอบรถยนต์ รวมทั้งอุตสาหกรรมยางรถยนต์มีอัตราการเจริญเติบโตที่สูงขึ้นตามไปด้วย ในการศึกษาถึงลักษณะโครงสร้างตลาดของอุตสาหกรรมยางรถยนต์นั้นได้ศึกษาโดยใช้ วิธีการวิเคราะห์อัตราส่วนการกระจุกตัว ด้วยวิธี Concentration Ratio (CR(,3)) ค่าดัชนี Herfindahl Summary Index (HSI) และค่า Comprehensive Concentration Ratio (CCI) ซึ่งมีฐานข้อมูลจากส่วนแบ่งตลาดของผู้ผลิตยางรถยนต์รายใหญ่จำนวน 4 ราย ได้แก่ บริษัท ไทยบริดสโตน จำกัด บริษัท ยางสยาม จำกัด บริษัท กู๊ดเยียร์ (ประเทศไทย) จำกัด และ บริษัท สยามมิชลิน จำกัด โดยข้อมูลที่ใช้เป็นข้อมูลตั้งแต่ปี 2517 - 2538 รวมระยะเวลา 21 ปี นอกจากจะศึกษาถึงลักษณะโครงสร้างตลาดของอุตสาหกรรมยางรถยนต์แล้วยังได้ทำการ ศึกษาถึงอุตสาหกรรมต่อเนื่อง (Linkage Industry) ของอุตสาหกรรมยางรถยนต์ ว่ามีลักษณะ เป็น Backward หรือ Forward ซึ่งได้นำข้อมูลมาจากตารางปัจจัยการผลิตและผลผลิตของ ประเทศไทย (IO Table) จำนวน 26 58 และ 180 Sector จัดทำโดยสำนักงานคณะกรรมการ พัฒนาการเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ ผลการศึกษาในส่วนของลักษณะโครงสร้างตลาด ผลปรากฏว่าอุตสาหกรรมยางรถยนต์มีลักษณะ โครงสร้างตลาดแบบผู้ขายน้อยราย (Oligopoly) ทั้งนี้โดยค่าที่สามารถคำนวณได้ มีดังนี้คือ (CR(,3)) = 98.32 % ค่า HSI = 0.3858 และค่า CCI = 0.7281 ซึ่งจะเห็นได้ว่ามีค่าที่ ค่อนข้างสูง แสดงให้เห็นว่า การกระจุกตัวจะตกอยู่ที่กลุ่มผู้ผลิตรายใหญ่เป็นส่วนมาก จึงทำให้ผู้ผลิตรายใหญ่เหล่านี้จะมีบทบาทที่สำคัญในการกำหนดพฤติกรรมต่าง ๆ ใน อุตสาหกรรมนี้ สำหรับในส่วนของการศึกษาอุตสาหกรรมต่อเนื่อง จะเห็นได้ว่าโดยตัว อุตสาหกรรมยางรถยนต์เองจะมีลักษณะเป็น Backward กล่าวคือ เป็นอุตสาหกรรมที่ส่งเสริม ให้มีการผลิตสินค้าเพื่อนำมาเป็นวัตถุดิบป้อนเข้าสู่อุตสาหกรรมของตนเอง และในที่นี้ ยังได้ทำการศึกษาอุตสาหกรรมอีก 2 ประเภทที่มีความเกี่ยวข้องต่ออุตสาหกรรมยางรถยนต์ ได้แก่ การปลูกยางพารา ซึ่งเป็นอุตสาหกรรมในด้าน Backward ของอุตสาหกรรมยางรถยนต์ และ อุตสาหกรรมผลิตรถยนต์ เป็นอุตสาหกรรมในด้าน Forward ของอุตสาหกรรมยางรถยนต์ สำหรับอุตสาหกรรมยางรถยนต์นี้ ผู้ผลิตส่วนใหญ่จะเน้นพฤติกรรมการแข่งขันในด้านที่ มิใช่ราคา แต่จะเน้นในการโฆษณา โดยเฉพาะเพื่อให้ผู้ใช้สามารถจดจำ Brandname ของผู้ผลิต แต่ละราย นอกจากนี้ในส่วนของภาครัฐบาลก็มีหน่วยงานที่ให้การสนับสนุน ได้แก่ สำนักงาน คณะกรรมการส่งเสริมการลงทุน (BOI) ซึ่งจะให้การสนับสนุนในด้านต่าง ๆ เช่น การลดหย่อน ภาษี การอนุญาตให้หักค่าใช้จ่ายบางรายการได้ เป็นต้น แต่ถึงอย่างไรอุตสาหกรรมยางรถยนต์ ก็ยังมีอุปสรรคปัญหาต่าง ๆ อีกมากมาย ไม่ว่าจะเป็น ความล้าหลังของผู้ผลิตบางรายในการ วิจัยและพัฒนาคุณภาพสินค้า รวมไปถึงการที่ผู้ใช้ยังคงยึดติดกับ Brandname ของสินค้า มากกว่าที่จะพิจารณาถึงคุณภาพสินค้าเป็นสำคัญ