การวิจัยเรื่อง การสื่อสารภายในองค์การ ศึกษา เฉพาะกรณี : สำนักงานคณะกรรมการส่งเสริมการลงทุน (สกท.) มีวัตถุประสงค์ 2 ประการ คือ 1) เพื่ออธิบาย ลักษณะการสื่อสารเพื่อให้บริการส่งเสริมการลงทุน 2) เพื่อ สำรวจทัศนคติของพนักงานต่อภาพรวม ความสำเร็จของ สำนักงานคณะกรรมการส่งเสริมการลงทุนและสภาพปัญหา อันเกิดจากการสื่อสาร ระเบียบวิธีวิจัยในการศึกษาเรื่องนี้ เป็นการวิจัย เชิงพรรณนาประกอบกับการวิจัยเชิงสำรวจโดยใช้การสัมภาษณ์ การตอบแบบสอบถาม การสังเกตอย่างมีส่วนร่วม และเอกสาร ของสำนักงานคณะกรรมการส่งเสริมการลงทุน โดยศึกษาจาก ประชากร คือ บุคลากรของสำนักงานคณะกรรมการส่งเสริม การลงทุนที่ประจำสำนักงานฯ ในกรุงเทพมหานครเท่านั้น ด้วยการสุ่มตัวอย่างแบบเฉพาะเจาะจง โดยแบ่งกลุ่มตัวอย่าง ออกเป็น 2 ระดับ คือ ระดับเจ้าหน้าที่ปฏิบัติการ และผู้ บริหารระดับกลาง รวมจำนวนกลุ่มตัวอย่างในการสัมภาษณ์ ทั้งสิ้น 13 คน และกลุ่มตัวอย่างในการตอบแบบสอบถาม ทั้งสิ้น 126 คน การวิจัยปรากฎผลดังนี้ :- 1. ลักษณะโครงสร้างการติดต่อสื่อสารของสำนักงานฯ ผลการวิจัยแสดงให้เห็นถึงความพยายามของสำนักงานฯ ที่ พยายามลดขั้นตอนในการปฏิบัติงานเพื่อการให้บริการส่งเสริม การลงทุน โดยเฉพาะอย่างยิ่งในกองส่งเสริมการลงทุนที่ 1-7 ส่วนในกองอื่น ๆ ที่เป็นกอง สนับสนุน เช่น กองส่งเสริม การลงทุนภูมิภาค กองการต่างประเทศ กองแผนงานและพัฒนา ศูนย์บริการลงทุน และสำนักงานเลขานุการกรม การสื่อสารภายใน องค์การจะเป็นไปตามระบบสายตามงานการบังคับบัญชา 2. อำนาจหน้าที่ในการดำเนินงานของกองต่างๆ ใน สำนักงานฯ พบว่าสำนักงานฯ มีการกำหนดและให้อำนาจหน้าที่ใน การปฏิบัติงานของแต่ละกองชัดเจน โดยภาพรวมแล้วจะแบ่งงาน ออกเป็น 5 ลักษณะใหญ่ ๆ คือ งานด้านวิเคราะห์ งานด้าน สิทธิและประโยชน์ งานด้านตรวจสอบ งานด้านเผยแพร่ชักจูง การลงทุน และงานด้านอื่น ๆ ที่สนับสนุนการทำงาน โดยที่ กองส่งเสริมการลงทุนที่ 1-7 จะมีลักษณะงานที่เหมือนกัน โดยที่ จะต่างกันที่ประเภทของกิจการเท่านั้น ส่วนกองสนับสนุนอื่น ๆ จะ มีลักษณะงานแบ่งเป็น 2 ประเภท คืองานด้านการเผยแพร่ชักจูง การลงทุน ได้แก่กองการต่างประเทศ กองส่งเสริมการลงทุน ภูมิภาคและศูนย์บริการลงทุนส่วนงานอีกประเภท คืองานที่สนับสนุน การทำงานให้มีประสิทธิภาพ ได้แก่ กองแผนงานและพัฒนาและ สำนักงานเลขานุการกรม ซึ่งทุกกองก็มีความต้องการข้อมูลข่าวสาร ในการปฏิบัติงานสูงมากซึ่งนอกเหนือจากข้อมูลข่าวสารในการ ปฏิบัติงานในแต่ละงานแล้ว ทุกกองยังต้องการข้อมูลข่าวสารจาก กองอื่น ๆ ด้วย เช่น กองแผนงานฯ ก็ต้องอาศัยข้อมูลจากกอง ส่งเสริมฯ ทั้ง 7 กองด้วย เป็นต้น 3. การถ่ายทอดข้อมูลข่าวสารในการปฏิบัติงานของ สำนักงานฯ พบว่า จะใช้วิธี ประชุมและการใช้หนังสือเวียน เป็นส่วนใหญ่ ซึ่งยังไม่สามารถกระจายได้อย่างทั่วถึง จำเป็น ต้องมีการปรับปรุงและเพิ่มช่องทางการกระจายข่าวสารให้มี ประสิทธิภาพมากยิ่งขึ้น ทั้งการสื่อสารแบบเป็นทางการและ ไม่เป็นทางการ 4. ข้อมูลทั่วไปและสถานภาพการทำงาน พบว่า กลุ่มตัว- อย่างเป็นเพศหญิงมากกว่าเพศชาย มีอายุระหว่าง 26 - 35 ปี การศึกษาอยู่ในระดับปริญญาตรีทำงานอยู่ในระดับ 6 มากที่สุด ส่วนใหญ่สังกัดสำนักงานเลขานุการกรม กองส่งเสริมการลงทุนที่ 5 และ 3 มีอายุการทำงานในสำนักงานฯ ระหว่าง 3-10 ปี และ 11-20 ปี โดยเข้ารับการอบรมและสัมมนาดูงาน โดยเฉลี่ย 1-3 ครั้งต่อปี 5. สภาพการสื่อสารภายในสำนักงานคณะกรรมการส่งเสริม การลงทุน พบว่ากลุ่มตัวอย่างจะได้รับข้อมูลข่าวสารในการปฏิบัติงาน จากจดหมายเวียน คำสั่ง หนังสือเวียนมากที่สุดส่วนข้อมูลข่าวสาร ด้านอื่น ๆ จะสังเกตหรือดูจากป้าย ประกาศ โปสเตอร์ มากที่สุด ในเรื่องของข้อมูลข่าวสารที่ใช้ในการปฏิบัติงานขององค์การมีความ น่าเชื่อถือ สม่ำเสมอ มีประโยชน์ทันสมัย และความเพียงพอ อยู่ในระดับปานกลางทั้งสิ้น ในเรื่องวารสาร เอกสาร หรือสิ่งตีพิมพ์ อื่น ๆ ที่จัดทำขึ้นของสำนักงานฯ พบว่ากลุ่มตัวอย่างได้รับวารสาร เอกสาร หรือสิ่งตีพิมพ์ของสำนักงานฯ อยู่ในปริมาณที่น้อยมาก ส่วนเรื่องการส่งข้อมูลข่าวสารระหว่างกอง การส่งเรื่องขึ้นไปยัง ผู้บังคับบัญชา และการกระจายข้อมูลข่าวสารจากผู้บังคับบัญชาไปยัง ลูกกอง พบว่ายังต้องปรับปรุงอยู่ 6. ข่าวสารข้อมูลในด้านนโยบาย แนวปฏิบัติ เป้าหมาย และความรู้ที่ควรทราบต่าง ๆ ของสำนักงานฯ ผลการวิจัยพบว่า เจ้าหน้าที่ของสำนักงานฯ มีความรู้ความเข้าใจอย่างถูกต้องอยู่ใน ระดับดีพอใช้ ซึ่งในเรื่องนี้เป็นเรื่องสำคัญที่สำนักงานฯ ควรจะมีการ ปรับปรุงและพัฒนาให้ดีขึ้นได้ 7. การสื่อสารกับผู้ขอรับบริการส่งเสริมการลงทุน ผลการวิจัย พบว่าปริมาณเรื่องโดยเฉลี่ยที่ได้รับจากผู้บังคับบัญชา ส่วนใหญ่จะอยู่ ในระหว่าง 5 - 8 เรื่องมากที่สุด และงานส่วนใหญ่จะมีกำหนดแล้ว เสร็จที่แน่นอน เนื่องจากสำนักงานฯ จะมีกฎระเบียบหรือข้อบังคับ กำหนดไว้แล้ว โดยที่ส่วนใหญ่จะปฏิบัติงานทันเวลาตามกำหนด ส่วน ที่ปฏิบัติงานได้ช้ากว่ากำหนดส่วนใหญ่ให้เหตุผลว่า บริษัทไม่มาติดต่อ หรือส่งข้อมูลมาไม่ครบถ้วนสมบูรณ์ ทำให้ล่าช้าออกไป ในกรณีที่ งานไม่มีกำหนดแล้วเสร็จที่แน่นอนนั้น ส่วนใหญ่จะใช้เวลาประมาณ 1 อาทิตย์มากที่สุด งานที่ได้รับมอบหมายมีการผิดพลาดประมาณร้อยละ 1-5 โดยมีสาเหตุมาจากข้อมูลที่ใช้ในการปฏิบัติงานไม่ครบถ้วน สมบูรณ์มากที่สุด 8. ในเรื่องปัญหาและอุปสรรคในการปฏิบัติงานของกลุ่ม ตัวอย่าง พบว่า ส่วนใหญ่เป็นปัญหาและอุปสรรคที่เกิดจากสาเหตุ ภายในสำนักงานฯ เป็นส่วนใหญ่ ส่วนสาเหตุภายนอกจะเกิดจาก บริษัทที่มาติดต่อให้ข้อมูล เอกสาร หรือคำชี้แจงไม่ครบถ้วนสมบูรณ์ เช่นการขาดข้อมูลข่าวสารและความรู้ที่จำเป็นในการปฏิบัติงาน ส่วนสาเหตุภายใน เกิดจากนโยบายไม่ชัดเจนแน่นอน มีการ เปลี่ยนแปลงบ่อย หลักเกณฑ์ในการพิจารณาไม่แน่นอนมีข้อยกเว้นมาก และไม่ได้บันทึกไว้ และกลุ่มตัวอย่างเสนอแนะให้มีการปรับปรุงการ ให้ข้อมูลข่าวสาร การสื่อสารภายในสำนักงานฯ ว่า ควรมีการรวบ รวมประกาศ หลักเกณฑ์ต่าง ๆ ออกมาเป็นรูปเล่มให้กับพนักงาน ทุกคน ควรมีการกระจายข้อมูลข่าวสารในองค์การให้ทั่วถึง เป็นระบบและรวดเร็วมากยิ่งขึ้นควรปรับปรุงระบบข้อมูลให้ทันสมัย ถูกต้องและแม่นยำ สามารถช่วยเหลืองานในปัจจุบันให้มีประสิทธิภาพ มากยิ่งขึ้น เป็นต้น ผลการวิจัยครั้งนี้ สามารถสรุปข้อเสนอแนะในการปรับปรุง การสื่อสารภายในองค์การและการปรับปรุงด้านอื่น ๆ ของสำนักงานฯ ได้ คือ สำนักงานฯ ควรให้ความสำคัญในเรื่องการสื่อสารในทุกระดับ ทั้งการสื่อสารที่เป็นทางการและไม่เป็นทางการ ควรมีการปรับปรุง ในเรื่องของการกระจายข้อมูลข่าวสารในการปฏิบัติงาน การติดต่อ ประสานงานกันในแต่ละกองการจัดเก็บเอกสารของสำนักงานฯ การใช้สื่อหรือเทคโนโลยีใหม่ ๆ ตลอดจนการให้ความรู้ ความเข้าใจ ทั้งเจ้าหน้าที่ของสำนักงานฯ และผู้ที่มาติดต่อขอรับการส่งเสริมการ ลงทุนให้มีประสิทธิภาพมากขึ้น สำนักงานฯ ควรจัดตั้งคณะทำงาน สำหรับจัดทำคู่มือปฏิบัติงาน และ ผู้ประสานงานกอง คอยดูแล ประสานงานต่าง ๆ ตลอดจนควรจัดกิจกรรมภายในองค์การให้เพิ่ม มากขึ้น นอกจากนี้ สำนักงานฯ ควรมีการจัดตั้งฝ่ายประชาสัมพันธ์ ในองค์การขึ้น เพื่อปฏิบัติงานด้านนี้ให้เต็มประสิทธิภาพมากกว่าใน ปัจจุบัน และที่สำคัญคือสำนักงานฯ หรือผู้บริหาร ควรจะสนับสนุน ให้มีการทำวิจัยในเรื่องต่าง ๆ ที่จะเป็นประโยชน์ต่อองค์การให้ เพิ่มมากขึ้น เนื่องจากปัจจุบันสำนักงานฯ มีการทำวิจัยอยู่ปริมาณ ที่น้อยมาก