การวิจัยครั้งนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาเกี่ยวกับ ปัจจัยพื้นฐานทางด้านสังคม เศรษฐกิจและกายภาพเปรียบเทียบ ปัจจัยที่มีผลต่อการขาย ปัญหาและข้อเสนอแนะในการขายน้ำยาง สดและยางแผ่น ซึ่งตัวแปรอิสระทั้งหมด 12 ตัว ทำการคัด เลือกกลุ่มตัวอย่างโดยวิธีสุ่มตัวอย่างแบบง่ายแล้วเก็บ รวบรวมข้อมูลจากการสัมภาษณ์ จาก 3 หมู่บ้าน ในช่วงเดือน มีนาคม-พฤษภาคม 2537 เป็นเกษตรกรที่ขายน้ำยางสด 100 คน และเกษตรกรที่ขายยางแผ่น 100 คน รวม 200 คน คิดเป็นร้อยละ 24.6 ของเกษตรกรที่ขายน้ำยางสดและยางแผ่นในหมู่ที่ 2, 5 และ 7 ตำบลปริก อำเภอทุ่งใหญ่จากการศึกษาพบว่าเกษตรกรส่วนใหญ่ผู้รับการสัมภาษณ์ เป็นเพศชาย มีอายุเฉลี่ย 43.5 ปี ซึ่งมีเกษตรกรร้อยละ 75.5 จบการศึกษาชั้นประถมปีที่ 4 และต่ำกว่า มีจำนวนบุตร เฉลี่ย 3.1 คน มีอาชีพหลัก คือทำสวนยางโดยที่มีการใช้แรง งานเฉลี่ย 2.4 คน และมีรายได้ของครอบครัวเฉลี่ย 41.977 บาทต่อครัวเรือนต่อปี มีการให้ความสำคัญแหล่งที่มาของข้อ มูลข่าวสารต่างกัน คือ ร้อยละ 75.0 เกษตรกรที่ขายน้ำยางสด ให้ความสำคัญกับพ่อค้าในหมู่บ้าน และร้อยละ 49.0 เกษตรกร ที่ขายยางแผ่นให้ความสำคัญกับพ่อค้าในตลาด เนื่องจาก เกษตรกรส่วนใหญ่ไม่เคยไปติดต่อกับสำนักงานเกษตรอำเภอและ สำนักงานกองทุนสงเคราะห์การทำสวนยางทำให้ราคาที่ได้ค่อน ข้างต่ำคือเกษตรกรที่ขายน้ำยางสดขายได้ราคาเฉลี่ย 15.45 บาทต่อกิโลกรัม และเกษตรกรที่ขายยางแผ่นได้ราคาเฉลี่ย 17.15 บาทต่อกิโลกรัม ซึ่งมีปริมาณผลผลิตเฉลี่ย 41.7 กิโลกรัมต่อวัน แต่การใช้เวลาในการขายและการทำแตกต่างกัน คือ ร้อยละ 93.0 เกษตรกรที่ขายน้ำยางสด จะใช้เวลาในการขาย ไม่เกิน 11.0 น. ขณะที่ร้อยละ 64.0 เกษตรกรที่ทำแผ่นยาง จะใช้เวลาในการทำมากกว่า 11.0 น. โดยที่เกษตรกรร้อยละ 68.0 มีหนี้สินเฉลี่ย 20,995 บาทต่อครัวเรือน เนื่องจาก ส่วนใหญ่มีการใบ้สินเชื่อทางการเกษตร ขณะที่เกษตรกรมีการ ถือครองที่ดินเป็นของตนเองซึ่งมีขนาดเนื้อที่ถือครองเฉลี่ย 23.9 ไร่ โดยใช้พันธุ์ยางที่ทางราชการส่งเสริมให้ปลูก และ ส่วนใหญ่ร้อยละ 75.0 มีแหล่งน้ำในการนำมาใช้ซึ่งได้จากบ่อ น้ำตื้นเป็นส่วนใหญ่ แต่ก็ไม่เพียงพอในช่วงเดือน มกราคม- เมษายน ในขณะที่ ร้อยละ 55.0 ไม่คิดว่าระยะทางเป็นสาเหตุ ในการขายน้ำยางสดหรือยางแผ่นแต่อย่างใดการทดสอบความสัมพันธ์ทางสถิติ พบว่าเกษตรกรที่ขายน้ำ ยางสดและยางแผ่นเป็นเพศชายมากกว่าเพศหญิง อายุของเกษตรกร ที่ขายน้ำยางสดมีน้อยกว่า แต่ระดับการศึกษาจะสูงกว่า ใน ขณะเดียวกันมีบุตรและการใช้แรงงานที่น้อยกว่า โดยที่มี การให้ความสำคัญแหล่งที่มาข้อมูลข่าวสารแตกต่างกันและ ปริมาณผลผลิตจากยางของเกษตรกรที่ขายน้ำยางสดจะน้อยกว่า อาจมีสาเหตุมาจากขนาดเนื้อที่ถือครองน้อยกว่า ซึ่งเป็นไป ตามสมมุติฐานแต่ไม่พบความสัมพันธ์ทางสถิติในเรื่องของราย ได้ของครอบครัว สภาพการมีหนี้สินและระยะทางจากสวนไปจุดรับ ซื้อจากการศึกษาครั้งนี้แสดงให้เห็นว่า มีปัจจัยทางด้าน สังคม เศรษฐกิจ และกายภาพ บางประการ เช่น เพศ อายุ ระดับ การศึกษา จำนวนบุตรและการใช้แรงงาน การให้ความสำคัญแหล่ง ที่มาของข้อมูลข่าวสาร ปริมาณผลผลิตของยาง และขนาดเนื้อ ที่ถือครอง มีผลต่อการขายน้ำยางสดและยางแผ่นทั้งนี้ปัจจัย ดังกล่าวสามารถนำมาเป็นข้อมูลให้กับหน่วยงานส่งเสริมการ เกษตรไว้ใช้วางแผนในการดำเนินกิจกรรมต่างๆ เพื่อการปรับ ปรุงคุณภาพน้ำยางสดและยางแผ่นให้สอดคล้องกับความต้องการ ของตลาด และสภาพความเป็นอยู่ของเกษตรกร เช่น ควรสนับสนุน กิจกรรมเกี่ยวกับโรงงานยางแผ่นอบแห้งให้กับเกษตรกรเพศชาย ที่ขายน้ำยางสด เพราะเพศชายมีร่างกายแข็งแรงและคล่องตัว กว่าเพศหญิง สำหรับเพศหญิงควรให้ความรู้เกี่ยวกับการปรับ ปรุงคุณภาพยางแผ่นก่อนนำไปขาย ในด้านอายุเกษตรกรที่มีอายุ น้อยซึ่งขายน้ำยางสดควรฝึกอบรมให้ความรู้เกี่ยวกับอาชีพ เสริม เช่น การปลูกพืชผักพืชไร่ การเลี้ยงสัตว์ เป็นต้น และเกษตรกรที่มีอายุมากที่ขายยางแผ่น ควรสนับสนุนกิจกรรม ในครัวเรือน เช่น การทำหัตถกรรม เป็นต้น ในทำนองเดียวกัน เกษตรกรที่มีการศึกษาสูงส่วนใหญ่ขายน้ำยางสด และเกษตรกร ที่มีการศึกษาต่ำจะขายยางแผ่น ดังนั้น ควรมีการฝึกอบรมให้ ความรู้เกี่ยวกับการรักษาสภาพน้ำยางสดและปรับปรุงคุณภาพ ยางแผ่นทางด้านจำนวนบุตรและการใช้แรงงาน พบว่าจะมีแรงงานว่าง หลังจากดำเนินกิจกรรมแล้ว หน่วยงานของรัฐควรจัดทำแผนและ โครงการต่างๆ มารองรับ เช่น โครงการเลี้ยงไก่เนื้อหรือไก่ ไข่ในสวนยาง โครงการทำดอกไม้จากใบยางพารา เป็นต้น สำหรับ การให้ความสำคัญแหล่งที่มาของข้อมูลข่าวสารของเกษตรกรที่ ขายน้ำยางสดและยางแผ่น ส่วนใหญ่จะทำให้ความสำคัญกับพ่อค้า เพราะฉะนั้นหน่วยงานของรัฐควรจัดอบรม และประชาสัมพันธ์ให้ เกษตรกรเข้าใจถึงแหล่งที่มาของข้อมูลข่าวสาร โดยเฉพาะ เจ้าหน้าที่ของรัฐหรือหน่วยงานของรัฐเพื่อผลประโยชน์ของ เกษตรกรเอง ในส่วนของปริมาณผลผลิตของยางและขนาดเนื้อที่ ถือครอง พบว่าเกษตรกรที่มีปริมาณผลผลิตของยางและขนาดเนื้อ ที่ถือครองน้อยจะขายน้ำยางสด ขณะที่เกษตรกรที่มีปริมาณผล ผลิตของยางและขนาดเนื้อที่ถือครองน้อยจะขายน้ำยางสด ขณะ ที่เกษตรกรที่มีปริมาณผลผลิตและขนาดเนื้อที่ถือครองมากจะ ขายยางแผ่น ดังนั้น หน่วยงานของรัฐควรสนับสนุนโรงงานแปร รูปน้ำยางสดเป็นยางแผ่นอบแห้งและโรงงานแผ่นรมควัน รวมไป ถึงการตลาด ซึ่งจะทำให้เกิดผลดีต่อเกษตรกรเป็นอย่างมาก