วัตถุประสงค์ของการวิจัยครั้งนี้ คือ เพื่อศึกษา เปรียบเทียบผลสัมฤทธิ์ทางการเรียนวิชาคณิตศาสตร์ของ นักเรียนที่แต่ละระดับของตัวแปรทั้งสามคือ วิธีสอน ได้แก่ วิธีสอนของเลนฮาร์ทและกรีโนกับวิธีสอนของ สสวท. ความ สามารถในการแก้โจทย์ปัญหาคณิตศาสตร์ ได้แก่ ความสามารถใน การแก้โจทย์ปัญหาคณิตศาสตร์สูง ปานกลาง และต่ำ และภาษาพูด ของนักเรียน ได้แก่ นักเรียนที่พูดสองภาษาและภาษาเดียว หรือศึกษากิริยาร่วมระหว่างตัวแปรทั้งสาม กลุ่มตัวอย่าง เป็นนักเรียนชั้นประถมศึกษาปีที่ 5 (ภาคเรียนที่ 3 ปีการ ศึกษา 2533) โรงเรียนเมืองปัตตานี สังกัดสำนักงานการประถมศึก- ษาจังหวัดปัตตานี แบ่งนักเรียนออกเป็น 6 กลุ่ม คือ กลุ่ม พูดสองภาษา 3 กลุ่ม ได้แก่ กลุ่มที่มีความสามารถในการแก้ โจทย์ปัญหาคณิตศาสตร์สูง ปานกลาง และต่ำ โดยใช้คะแนนจากแบบ ทดสอบวัดความสามารถในการแก้โจทย์ปัญหาคณิตศาสตร์เป็นฐาน ในการแบ่งกลุ่ม จากนั้นจึงสุ่มนักเรียนจากแต่ละกลุ่มมา เพียงกลุ่มละ 8 คน โดยแบ่งเข้ารับการจัดกระทำ 2 กลุ่ม เป็นกลุ่มทดลอง 24 คน และกลุ่มควบคุม 24 คน รวม 48 คน กลุ่มทดลองใช้วิธีสอนของเลนฮาร์ทและกรีโน ส่วนกลุ่มควบคุม ใช้วิธีสอนของ สสวท. ผู้วิจัยทำหน้าที่เป็นครูสอนนักเรียน ทั้งสองกลุ่ม ใช้เวลาสอน 9 วัน วันละ 3 คาบ หลังจากนั้น จึงทดสอบผลสัมฤทธิ์ทางการเรียนวิชาคณิตศาสตร์ของนักเรียน ทั้งสองกลุ่มวิเคราะห์ข้อมูลด้วยวิธีวิเคราะห์ความแปรปรวน แบบสามตัวประกอบสุ่มสมบูรณ์ (2x3x2) ผลการวิจัยพบว่า 1. ไม่มีกิริยาร่วมระหว่างวิธีสอน ความสามารถในการ แก้โจทย์ปัญหาคณิตศาสตร์และภาษาพูดของนักเรียน 2. มีกิริยาร่วมระหว่างวิธีสอนกับความสามารถในการแก้ โจทย์ปัญหาคณิตศาสตร์ ลักษณะการเกิดกิริยาร่วมที่ระดับ ต่างๆ เป็นดังนี้ 2.1 ที่ระดับวิธีสอนของเลนฮาร์ทและกรีโน ผล- สัมฤทธิ์ทางการเรียนวิชาคณิตศาสตร์ของนักเรียนที่มีความ สามารถในการแก้โจทย์ปัญหาคณิตศาสตร์สูง ปานกลาง และต่ำ ไม่แตกต่างกัน 2.2 ที่ระดับวิธีสอนของ สสวท. ผลสัมฤทธิ์ทางการ เรียนวิชาคณิตศาสตร์ของนักเรียนที่มีความสามารถในการแก้ โจทย์ปัญหาคณิตศาสตร์สูงและปานกลาง ไม่แตกต่างกัน ผลสัมฤทธิ์ ทางการเรียนวิชาคณิตศาสตร์ของนักเรียนที่มีความสามารถใน การแก้โจทย์ปัญหาคณิตศาสตร์สูงและปานกลางสูงกว่านักเรียน ที่มีความสามารถในการแก้โจทย์ปัญหาคณิตศาสตร์ต่ำ 3. ไม่มีกิริยาร่วมระหว่างวิธีสอนและภาษาพูดของ นักเรียน 4. ไม่มีกิริยาร่วมระหว่างความสามารถในการแก้โจทย์ ปัญหาคณิตศาสตร์และภาษาพูดของนักเรียน 5. นักเรียนกลุ่มที่พูดภาษาเดียว มีผลสัมฤทธิ์ทางการ เรียนวิชาคณิตศาสตร์สูงกว่านักเรียนกลุ่มที่พูดสองภาษา