วิทยานิพนธ์ (วศ.ม.)--จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย, 2547

การศึกษาวิทยานิพนธ์นี้ มุ่งศึกษาพฤติกรรมชลศาสตร์ของการไหลผ่านอาคารระบายน้ำ ของอ่างเก็บน้ำหนองค้อ ซึ่งมีอาคารระบายน้ำ 3 ท่อ เป็นลักษณะของ multi-outlet work โดยศึกษาจากแบบจำลองชลศาสตร์ ณ ห้องปฏิบัติการแบบจำลองชลศาสตร์และชายฝั่งทะเล ภาควิชาวิศวกรรมแหล่งน้ำ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย แบบจำลองชลศาสตร์ในการวิจัยประกอบด้วย แบบจำลองอ่างเก็บน้ำ แบบจำลองอาคารรับน้ำ ระบบท่อ 3 ท่อจากอาคารรับน้ำเข้า วาล์วควบคุมอัตราการไหล และฝายวัดอัตราการไหลด้านท้ายน้ำ โดยจำลองลักษณะทางกายภาพของอาคารระบายน้ำของอ่างเก็บน้ำหนองค้อ และสภาพการใช้งานของอาคารระบายน้ำ โดยกำหนดการเปลี่ยนแปลงระดับน้ำในช่วง 6-68.5 เซนติเมตร ในแบบจำลอง และ 58.3-66.8 เมตร รทก. ของอ่างเก็บน้ำหนองค้อ การใช้งานของอาคารระบายน้ำ ในกรณีการไหล 1 ท่อ 2 ท่อ และ 3 ท่อ และอัตราการเปิดวาล์ว 100%, 75.6%, 50.2% และ 26.3% ผลการวิเคราะห์จาก 252 กรณีการศึกษา สามารถสรุปสภาพชลศาสตร์ของการไหลผ่านอาคารระบายน้ำในแบบจำลองประกอบด้วย การสูญเสียพลังงานเนื่องจากความเสียดทานที่เป็นการสูญเสียหลัก การสูญเสียเนื่องจากทางเข้าในแต่ละท่อ และการสูญเสียเนื่องจากวาล์ว ความสัมพันธ์อัตราการไหลในรูปสมการ Q = KH[subscript T][superscript 5.0] และ Q = aA[subscript r][superscript n]H[subscript T][superscript 0.5] รวมถึงสภาพการไหลแบบหมุนวน ที่มีความสัมพันธ์ของระดับความลึกที่เกิดการไหลแบบหมุนวนกับค่าเลขฟรุด สำหรับในส่วนของการประยุกต์ใช้กับอ่างเก็บน้ำหนองค้อมีมาตราส่วนในการปรับตัวแปรความยาว L[subscript r] = 13.64, เวลา T[subscritp r] = 3.69 และอัตราการไหล Q[subscript r] = 686.66 ซึ่งได้ความสัมพันธ์ของอัตราการไหลในอาคารระบายน้ำ ในรูปสมการ Q = aA[subscript r][superscript n] (H - 57.05)[superscript 0.5] สำหรับการไหลแบบหมุนวนวิเคราะห์จากอัตราส่วน S/D เปลี่ยนเป็นระดับน้ำในอ่างเก็บน้ำ ที่เกิดสภาพการไหลแบบหมุนวนทั้ง 3 แบบ คือ หมุนวนผิวน้ำ หมุนวนกรวยยาว และหมุนวนมีอากาศไหลเข้าท่อ จากผลการศึกษาทำให้สามารถสรุปเป็น แนวทางในการวางแผนการปล่อยน้ำออกจากอ่างเก็บน้ำ และป้องกันการเกิดการไหลแบบหมุนวน สำหรับกรณีของอ่างเก็บน้ำหนองค้อ