การวิจัยเรื่องนี้มีจุดประสงค์ เพื่อศึกษาความสัมพันธ์ระหว่างความเข้าใจในการอ่าน ภาษาไทย กับความรู้เรื่องหลักภาษาของนักศึกษาผู้ใหญ่แบบเบ็ดเสร็จ ระดับที่ 4 โดยคำนึงถึง ความสัมพันธ์กับตัวแปรที่เป็นข้อมูลส่วนบุคคลของผู้เรียนด้วย ซึ่งได้แก่ เพศ อายุ และถิ่นที่อยู่ กลุ่มตัวอย่าง คือ นักศึกษาผู้ใหญ่แบบเบ็ดเสร็จ ระดับที่ 4 เขตพระนคร กรุงเทพมหานคร จำนวน 324 คน เครื่องมือที่ใช้ในการวิจัย ใช้แบบทดสอบมาตรฐานของสำนักทดสอบทางการศึกษาและ จิตวิทยา มหาวิทยาลัยศรีนครินทรวิโรฒ ประสานมิตร กับของกรมวิชาการ กระทรวงศึกษาธิการ และแบบสอบถามข้อมูลทั่วไป ซึ่งผู้วิจัยสร้างขึ้นเอง ในการวิเคราะห์ข้อมูล ได้ใช้เครื่องคอมพิวเตอร์ โปรแกรมสำเร็จรูป SPSS (Statistical Package for the Social Sciences) โดยวิธีการวิเคราะห์ถดถอยพหุคูณแบบเพิ่มหรือลดตัวแปร เป็นขั้นๆ ผลปรากฎว่าคะแนนหลักภาษามีความสัมพันธ์ทางบวกกับคะแนนความเข้าใจในการอ่าน อย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ .01 โดยมีค่าสัมประสิทธิ์ถดถอย .28 ส่วนองค์ประกอบด้านเพศ และถิ่นที่อยู่มีความสัมพันธ์กับคะแนนความเข้าใจในการอ่าน อย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ .05 โดยนักศึกษาผู้ใหญ่เพศหญิง มีความเข้าใจในการอ่านสูงกว่านักศึกษาผู้ใหญ่เพศชาย และนักศึกษา ที่มีพื้นเพชาวเมือง มีความเข้าใจในการอ่านสูงกว่านักศึกษาที่มีพื้นเพชนบทสำหรับองค์ประกอบ ด้านอายุนั้น มีความสัมพันธ์กับความเข้าใจในการอ่านน้อยมากและเป็นไปในทางลบ ซึ่งไม่เป็นไป ตามสมมุติฐานที่ตั้งไว้ โดยปรากฎแนวโน้มว่านักศึกษาที่มีอายุน้อยจะมีความเข้าใจในการอ่านสูงกว่า นักศึกษาที่มีอายุมาก