ความมุ่งหมายของการวิจัยนี้เพื่อศึกษาเหตุจูงใจในการ เข้าเรียนภาษาในโรงเรียนสอนภาษาต่างประเทศภาคเอกชน ซึ่งเป็นการศึกษานอกระบบโรงเรียน และมุ่งเปรียบเทียบ เหตุจูงใจในการเรียนของผู้เรียนเมื่อจำแนกตามเพศ อายุ อาชีพ พื้นฐานการศึกษา และภาษาที่เลือกเรียน กลุ่มตัวอย่างจำนวน 900 คน สุ่มมาจากผู้ที่ลงทะเบียนเรียนหลักสูตรภาษาต่างประเทศ 3 ภาษา คือ อังกฤษ ญี่ปุ่นและฝรั่งเศส ในโรงเรียนสอนภาษาที่ตั้งอยู่ใน กรุงเทพมหานคร ในช่วงเดือนกรกฏาคม 2535 เครื่องมือที่ใช้ เป็นแบบสอบถามชนิดมาตราส่วนประมาณค่า ถามเหตุจูงใจในการเข้าเรียน 6 ด้าน คือ การติดต่อสัมพันธ์กับผู้อื่นการทำตามความคาดหวังของผู้อื่น การประกอบอาชีพ การหลีกหนีจากสภาพที่เป็นอยู่ การนำความรู้ไปช่วยเหลือ ชุมชน และการเรียนเพื่อรู้ สถิติที่ใช้ในการวิเคราะห์ข้อมูล ได้แก่ การคำนวณค่าเฉลี่ย แล้วทดสอบด้วย t-test และ F-test สรุปได้ดังนี้ ข้อมูลส่วนตัวของผู้เรียน พบว่าร้อยละ 34.78 เป็นชาย และร้อยละ 65.22 เป็นหญิงด้านอายุ มีตั้งแต่ 14 ปีขึ้นไป ที่มากที่สุด ได้แก่ กลุ่มอายุ 21-27 ปี และ 14-20 ปี ด้านอาชีพ พบว่า 42.56 ประกอบอาชีพธุรกิจ/บริการ ร้อยละ 39.11 เป็นนักเรียน/นักศึกษา และที่ไม่มีงานมีเพียงร้อยละ 5.11 ด้านพื้นฐานการศึกษา ร้อยละ 40.33 มีพื้นฐานระดับปริญญาตรีหรือสูงกว่า ร้อยละ 32.67 ระดับมัธยม ร้อยละ 14.67 ระดับประกาศนียบัตรหรือนุปริญา และร้อยละ 12 เป็นระดับประถมศึกษา สำหรับภาษาที่เลือกเรียน ร้อยละ 83.56 ภาษาอังกฤษ ร้อยละ 12.44 ภาษาญี่ปุ่นและร้อยละ 4.00 ภาษาฝรั่งเศส เหตุจูงใจในการเข้าเรียน ค่าเฉลี่ยโดยรวมทั้ง 6 ด้าน อยู่ในระดับปานกลาง เมื่อพิจารณาเป็นรายด้าน พบว่าอยู่ในระดับมาก 2 ด้าน คือการเรียนเพื่อรู้ กับการติดต่อสัมพันธ์กับผู้อื่น อยู่ในระดับปานกลาง 3 ด้าน คือ เพื่อประกอบ อาชีพ การนำความรู้ไปช่วยเหลือชุมชน และการทำตามความคาดหวังของผู้อื่น ระดับน้อยมีด้านเดียวคือเพื่อหลีกหนีจากสภาพที่เป็นอยู่เหตุจูงใจเป็นรายข้อ ที่มีค่าเฉลี่ยสูงสุด 10 อันดับแรก คือ ต้องการพัฒนาตนเอง ต้องการ ความรู้ด้านภาษา ชอบและสนใจ เพื่อความก้าวหน้าในอาชีพ เพื่อเป็นพื้นฐาน ในการเรียนชั้นสูงขึ้นเพื่อนำความรู้ไปใช้ในชีวิตประจำวัน ใช้เวลาว่าง ให้เกิดประโยชน์ เพื่อให้เป็นที่ยอมรับของสังคม และเพื่อนำความรู้ ไปใช้ให้เกิดประโยชน์ต่อสังคม การเปรียบเทียบระหว่างกลุ่ม จำแนกตามเพศไม่พบความแตกต่างอย่างมีนัยสำคัญ แต่จำแนก ตามตัวแปรอื่น คือ อายุ อาชีพ พื้นฐานการศึกษา และภาษาที่เลือกเรียน พบความแตกต่างกัน ความคิดเห็นและข้อเสนอแนะจากผู้เรียน ความคิดเห็นทั่วไป เรื่องที่ผู้เรียนตอบว่ามีความพึงพอใจ เรียงตามลำดับ คือ ความรู้ความสามารถของอาจารย์ผู้สอน โอกาสที่จะนำความรู้ไปใช้ วิธีสอนของอาจารย์ประโยชน์ที่ได้จากการเรียน บรรยากาศในชั้นเรียน ความยากง่ายของเนื้อหาที่เรียน สภาพการจัดชั้นเรียน และอุปกรณ์ การเรียนการสอน ปัญหาการเรียนการสอนเรียงตามลำดับความถี่ คือ หลักสูตรไม่เหมาะสมกับพื้นความรู้ของผู้เรียน ครูขาดทักษะในการสอน ไม่มีการฝึกภาคปฏิบัติ อุปกรณ์การเรียนการสอนไม่เพียงพอ สภาพห้องเรียนไม่เหมาะสม และค่าธรรมเนียมการเรียนสูง ข้อเสนอแนะโดยทั่วไป เรียงตามลำดับความถี่ คือ ควรมีการฝึกภาคปฏิบัติ จัดอุปกรณ์การเรียนให้เพียงพอ จัดความยากง่ายของเนื้อหาให้เหมาะสมกับพื้นความรู้ของผู้เรียน จัดกิจกรรมเสริมบทเรียน และควรใช้เทคนิคการสอนที่หลากหลาย