นับตั้งแต่มีการจัดตั้งสหภาพแรงงานซึ่งมีพื้นฐานมาจากแนวความคิดประชาธปไตยขึ้นมาในประเทศไทยการดำเนินกิจกรรมของสหภาพแรงงานยังไม่ประสบผลสำเร็จเท่าไรนัก โดยเฉพาะอย่างยิ่งสหภาพแรงงานเอกชน สาเหตุแห่งความล้มเหลวส่วนหนึ่งมาจากความไม่สอดคล้องกับวัฒนธรรมทางการเมืองของไทย จึงน่าจะได้ศึกษาดูว่าผู้นำสหภาพแรงงานเอกชนส่วนใหญ่มีวัฒนธรรมทางการเมืองแบบประชาธิปไตยหรือไม่ และการมีวัฒนธรรมทางการเมืองแบบนั้นจะมีผลต่อความเข้มแข็งของสหภาพแรงงานอย่างไร การดำเนินการศึกษาวิจัยนี้ได้กระทำใน 2 ลักษณะ คือการวิจัยเอกสารและการวิจัยสนาม ในการวิจัยสนาม ประชากรที่ใช้ศึกษา คือ ผู้นำสหภาพแรงงานเอกชนที่ยังดำเนินกิจกรรมอยู่ในจังหวัดสมุทรปราการทั้งหมด 65 คน และผู้นำสหภาพแรงงานเอกชนที่ล้มเลิกกิจกรรมสหภาพแล้ว 46 คน แบบสอบถามในการศึกษาเป็นคำถามที่สอบถามตัวแปรกลุ่มภูมิหลังประสบการณ์การศึกษาอบรม การติดตามข่าวสารทางการเมืองประสบการณ์ทางการเมือง อุดมการณ์ทางการเมือง และความเข้มแข็งของสหภาพแรงงาน โดยเก็บข้อมูลเชิงปริมาณในปีพ.ศ. 2527-2529 และเก็บข้อมูลเชิงคุณภาพในปี พ.ศ.2527-2530 เพื่อติดตามความเคลื่อนไหวของสหภาพแรงงานอย่างต่อเนื่อง ก่อนที่จะนำข้อมูลเหล่านั้นมาวิเคราะห์ตามวิธีการทางสถิติ โดยใช้ค่าร้อยละ สหสัมพันธ์ และไค-สแควร์ การศึกษาวิจัยพบว่าผู้นำสหภาพแรงงานเอกชนในเขตจังหวัดสมุทรปราการ เป็นผู้มีอุดมการณ์ทางการเมืองแบบประชาธิปไตย ปัจจัยที่พบว่ามีส่วนช่วยให้เกิดอุดมการณ์ทางการเมืองแบบประชาธิปไตยได้แก่ กระบวนการถ่ายทอดวัฒนธรรมทางการเมืองจากสังคมอื่นที่มิใช่สังคมไทย ส่วนทางด้านสหภาพแรงงานนั้นพบว่าสหภาพแรงงานเอกชนในเขตจังหวัดสมุทรปราการส่วนใหญ่ ไม่เข้มแข็ง ไม่ว่าจะพิจารณาจากผลการดำเนินงานหรือจากศักยภาพของสหภาพแรงงานเองทั้งนี้เนื่องมาจากปัจจัยด้านต่าง ๆ คือ ปัญหาภายในองค์กรสหภาพแรงงานเอง ด้านนายจ้าง ลักษณะของสถานประกอบการสถานการณ์ทางเศรษฐกิจ สถานการณ์ทางการเมือง นอกจากนั้นยังพบว่าสหภาพแรงงานที่เข้มแข็งจะมีผู้นำสหภาพฯ ที่ติดตามข่าวสารทางการเมืองประจำ ซึ่งน่าจะแสดงถึงการผนึกกำลังอย่างไม่เป็นทางการของผู้นำ อย่างไรก็ตามการศึกษาวิจัยครั้งนี้ยังพบว่าสหภาพแรงงานที่มีผู้นำมีอุดมการณ์ทางการเมืองแบบประชาธิปไตยแต่เพียงปัจจัยเดียวนั้น ไม่ได้ทำให้สหภาพแรงงานนั้นมีความเข้มแข็งกว่าสหภาพอื่น ๆ ได้ ทั้งนี้การทดสอบความสัมพันธ์ทั้งหมดข้างต้นมีระดับนัยสำคัญทางสถิติ .05 จากการศึกษาวิจัยครั้งนี้จึงอาจสรุปได้ว่า การนำเอาหลักและวิธีการของสหภาพแรงงานมาใช้ในสังคมไทยซึ่งเป็นสังคมที่กำลังเปลี่ยนแปลงไปสู่สังคมอุตสาหกรรมนั้น ยังไม่สอดคล้องกับลักษณะของวัฒนธรรมทางการเมืองของสังคมไทยนักเพราะถึงแม้ว่าผู้นำสหภาพจะเข้าใจในหลักการและมีอุดมการณ์ทางการเมืองแบบประชาธิปไตยแล้วก็ตาม แต่องค์ประกอบส่วนอื่น ๆ ของสังคมไทยยังคงมีลักษณะแบบไทย ๆ และลักษณะแบบประชาธิปไตยยังไม่สมบูรณ์แบบนัก ดังนั้นการนำเอาหลักการสหภาพแรงงานมาใช้ให้เกิดผลในสังคมไทย จึงต้องอาศัยเงื่อนไข ระยะเวลา ประกอบกับการพัฒนาอย่างจริงจังของสหภาพแรงงานและวัฒนธรรมทางการเมืองของไทย ทั้งนี้รัฐบาลต้องมีนโยบายสนับสนุนในเรื่องให้การศึกษา เพื่อปรับเปลี่ยนวัฒนธรรมทางการเมืองมาเป็นแบบประชาธิปไตยอย่างต่อเนื่องและสอดคล้องในทุก ๆ สถาบันของสังคม ส่วนในด้านการพัฒนาสหภาพแรงงานนั้นรัฐบาลต้องให้การศึกษาอย่างถูกต้องแก่คนงาน และอาจจะต้องผลักดันให้มีการเรียนการสอนความรู้เกี่ยวกับแรงงานสัมพันธ์ในการศึกษาภาคบังคับด้วย สหภาพแรงงานเองจำเป็นต้องรวมตัวกันและพยายามสร้างความสัมพันธ์อันดีกับนายจ้าง ส่วนนายจ้างควรต้องทำความเข้าใจในหลักการและผลดีที่ตนจะได้รับจากการมีสหภาพแรงงาน รวมทั้งที่ปรึกษาสหภาพแรงงานก็ต้องมีบทบาทในการส่งเสริมสหภาพแรงงานอย่างถูกต้องด้วย