การวิจัยครั้งนี้ มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษารูปแบบของการใช้น้ำและสิ่งที่เกี่ยวข้อง กับการใช้น้ำ เน้นทางด้านการจัดการด้านการใช้น้ำ รวมทั้งการรณรงค์และประชาสัมพันธ์ เพื่อให้เกิดการใช้น้ำอย่างประหยัดภายในครัวเรือนประเภทวัด กำหนดศึกษาเฉพาะพระอาราม หลวงชั้นตรี 6 ครัวเรือน ดังนี้ วัดสัมพันธวงศ์ วัดสามพระยา วัดตรีทศเทพ วัดบุรณศิริมาตยาราม วัดเทวราชกุญชร และวัดดุสิตาราม ใช้วิธีการศึกษาวิจัยเชิงคุณภาพ เก็บรวบวมข้อมูล 1 ปีเต็ม (พ.ศ.2542) โดยการสัมภาษณ์ผู้ควบคุมดูแลกิจการของครัวเรือนและบุคคลที่พักอาศัยอยู่ภายใน ครัวเรือนรวมทั้งสิ้น 436 คน ใช้เทคนิควิธีการวิเคราะห์เนื้อหา (Contents Analysis) บรรยายสภาพการณ์จริงในภาพรวม พร้อมกับใช้สถิติเชิงพรรณนาแสดงด้วยค่าร้อยละ ค่าเฉลี่ย และส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน ผลการวิจัยปรากฎว่า สภาพการณ์ใช้น้ำในรอบ 3 ปี (พ.ศ.2539-2541) ของครัวเรือน กลุ่มตัวอย่างศึกษา มีอัตราการใช้น้ำเพิ่มขึ้นในปี พ.ศ.2540 และลดลงในปี พ.ศ.2541 นำ น้ำประปามาใช้เพื่อการอุปโภคและบริโภคเป็นหลัก รองลงมานำน้ำฝนที่ได้จากการเก็บกักไว้ และน้ำจากแหล่งน้ำสาธารณะใกล้ครัวเรือนมาใช้เป็นแหล่งน้ำเสริม สมาชิกในครัวเรือนส่วนใหญ่ นำน้ำประปามาใช้ดื่มหลังจากการต้มหรือกรอง ชะล้างทำความสะอาดร่างกาย สิ่งของเครื่องใช้ และการใช้ส้วม โดยมิได้มีการจัดการด้านการใช้น้ำภายในครัวเรือนอย่างจริงจัง และเป็นรูปธรรม ชัดเจน เป็นเพียงการปฏิบัติโดยมีวัตถุประสงค์เพื่อความเป็นระเบียบเรียบร้อย ความเป็นอยู่ที่ดี ของสมาชิกฯ และควบคุมค่าใช้จ่ายของครัวเรือน มีลักษณะคล้ายคลึงกัน คือ กำหนดให้สมาชิกนำ น้ำประปามาใช้เฉพาะในกิจกรรมที่จำเป็นและมีหน้าที่ดูแล ซ่อมแซม บำรุงรักษาระบบสาธาณูปโภค ของครัวเรือนร่วมกัน มีการบอกกล่าวตักเตือนกรณีค่าใช้จ่ายทางด้านสาธารณูปโภคสูงขึ้นผิดปรกติ นอกเหนือจากนี้ ปรากฎปัจจัยที่มีส่วนเกี่ยวข้องกับปริมาณการใช้น้ำของครัวเรือนคือ ลักษณะโครงสร้างของครัวเรือน สภาพทางเศรษฐกิจและสังคมของครัวเรือน พฤติกรรม การใช้น้ำของสมาชิกในครัวเรือน การบริหารจัดการภายในครัวเรือน รวมทั้งการรณรงค์และ ประชาสัมพันธ์ในเรื่องที่เกี่ยวข้อง ประเด็นปัญหาหลักในการจัดการด้านการใช้น้ำของครัวเรือน คือ ผู้ควบคุมดูแลกิจการและสมาชิกในครัวเรือนมีความตระหนัก ความรู้ความเข้าใจในเรื่อง ดังกล่าวยังไม่ถูกต้องและกระจ่างชัด สภาพแวดล้อมของครัวเรือนไม่เอื้ออำนวยต่อการดำเนิน การจัดการ การบริหารจัดการเป็นไปอย่างไม่ทั่ถึงกอปรกับปราศจากการรณรงค์และประชาสัมพันธ์ ที่เหมาะสม จากผลการศึกษาวิจัย จึงเป็นการสมควรอย่างยิ่งที่จะต้องมีการปรับปรุงแก้ไข โดยเริ่มต้น จากการสร้างความตระหนัก พัฒนาความรู้และความเข้าใจที่ถูกต้องให้กับบุคคลที่มีส่วนเกี่ยวข้อง โดยตรงและหรือมีปฏิสัมพันธ์กับครัวเรือน (วัด) ในรูปแบบต่างๆ สนับสนุนให้มีการรณรงค์และ ประชาสัมพันธ์เพื่อเสริมสร้างแรงจูงใจในการปรับเปลี่ยนพฤติกรรมให้เป็นไปอย่างเหมาะสม เพื่อให้เกิดประโยชน์สูงสุดต่อสังคมโดยรวม