การศึกษาวิจัยนี้ มีวัตถุประสงค์เพื่อทราบหลักจริยธรรมในวรรณกรรมของสมเด็จพระมหาสมณเจ้า กรมพระปรมานุชิตชิโนรส ที่สามารถนำมาใช้ได้ในการพัฒนาคุณภาพชีวิตประยุกต์ใช้ในชีวิตประจำวัน โดยศึกษาจากข้อมูลทางเอกสาร ใช้วิธีการอภิปรายผลโดยการพรรณนาความ และวิเคราะห์หลัก จริยธรรมที่มีปรากฎอยู่ในงานพระนิพนธ์ของสมเด็จพระมหาสมณเจ้า กรมพระปรมานุชิตชิโนรส พบว่า งานพระนิพนธ์ของพระองค์เป็นงานพระนิพนธ์แนววรรณกรรมคำสอน มีเนื้อหาสาระเชิง ห้ามมิให้กระทำสิ่งไม่ดีงาม แนะนำแนวทางแห่งชีวิตที่เหมาะสมควบคู่ไปกับหลักธรรมคำสอน ของพระพุทธศาสนาเป็นส่วนมาก หลักธรรมทางพุทธศาสนาที่สมเด็จพระมหาสมณเจ้า กรมพระปรมานุชิตชิโนรส ทรงนิพนธ์ ใช้เป็นแม่แบบในงานนิพนธ์ของพระองค์ เป็นหลักธรรมที่เป็นสัจจธรรม สามารถนำมาปฏิบัติ ให้เกิดประโยชน์ต่อตนเองและต่อผู้อื่นหรือสังคมได้ เช่น หลักศีล 5 ฆราวาสธรรม 4 กุศลกรรมบถ 10 ทิศ 6 พรหมวิหาร 4 สัปปุริสธรรม 7 สังคหวัตถุ 4 มรรคประกอบด้วยองค์ 8 และหลักในการแสวงหาและรักษาทรัพย์ที่แสวงหามาได้ ตลอดทั้งหลักในการบริหารจัดการทรัพย์ นั้นด้วย ซึ่งเป็นหลักธรรมสำหรับดำเนินชีวิตของประชาชนทั่วไป ส่วนหลักธรรมสำหรับผู้ปกครองในวรรณกรรมของสมเด็จพระมหาสมณเจ้า กรมพระปรมานุชิตชิโนรส ได้กล่าวถึงหลักทศพิธราชธรรม ราชสังคหวัตถุ และจักรวรรดิวัตร ซึ่งหลักธรรมเหล่านี้ ทรงนิพนธ์ เพื่อยกย่องพระเกียรติของสมเด็จพระนั่งเกล้าเจ้าอยู่หัว ว่าเป็นกษัตริย์ผู้ทรงธรรม และใช้ เผยแพร่เพื่อการศึกษาสำหรับผู้สนใจศึกษานำไปประพฤติปฏิบัติ เมื่อสามารถปฏิบัติตามได้ก็จะ ก่อให้เกิดอัตถะหรือประโยชน์ 3 ระดับ คือ เกื้อกูลต่อชีวิตของตนเอง เกื้อกูลต่อผู้อื่น และ เกื้อกูลทั้งต่อตนเองและผู้อื่นด้วย