แป๊ะตำปึง ~i(Gynura procumbens~i Merr. Asteraceae) ใช้เป็นยาทาภายนอก แก้อาการอักเสบ, อาการแพ้, ผื่นคัน พืชสกุลเดียวกันยังมีสรรพคุณแก้โรคเริม งานวิจัยนี้มี วัตถุประสงค์เพื่อแยกสารแสดงฤทธิ์ต้านไวรัสเริมจากแป๊ะตำปึง ได้ศึกษาการแยกสารสำคัญจาก แป๊ะตำปึงควบคู่ไปกับการทดสอบฤทธิ์ต้านไวรัสเริม ทำการสกัดพืชแห้งเฉพาะส่วนที่อยู่บนเดิมด้วย ปิโตรเลียมอีเธอร์คลอโรฟอร์ม และ 95% เอทธานอล สารสกัดเอทธานอลแสดงฤทธิ์ต้านไวรัส เริมทั้ง 2 serotype (HSV-1 & HSV-2) ทำการแยกสารสกัดเอทธานอลเป็น 4 ส่วน พบฤทธิ์ ต้านไวรัสเริมใน 3 ส่วนสกัด ได้แก่ ส่วนสกัดที่ 2 (น้ำ-เมทธานอล 1:1), ส่วนสกัดที่ 3 (เมทธานอล) และส่วนสกัดที่ 4 (เอทธิลอะซิเตต) ทำการแยกสารจากส่วนสกัดที่ 2 และส่วนสกัดที่ 3 และ พิสูจน์โครงสร้างโดย modern NMR with field gradient technique ส่วนสกัดที่ 2 (น้ำ-เมทธานอล 1:1) แยกได้สารกลุ่มฟีโนลิก ได้แก่ สารผสมของ kaempferol- 3-O-(+,a)-L-rhamnopyranosyl-(1(+,ฎ6)-(+,b)-D-glucopyanoside และ kaempferol-3-O-(+,a)-L-rhamnopyra-nosyl-(1(+,ฎ)6)-(+,b)-D-galactopyranoside

สาร 3-O-(+,b)-D-glucopyranosyl-4,5,7-trihydroxyflavone

สาร 3-O-(+,b)-D- glucopyranosyl-3,4,5,7-tetrahydroxyflavone นอกจากนี้ยังได้สารกลุ่ม caffeoylquinic acid ได้แก่ 5-O-caffeoyl-D-quinic acid (chlorogenic acid)

สาร 3,5-di-O- caffeoylquinic acid และสาร 4,5-di-O-caffeoylquinic acid สารผสมของ 3,5-และ 4,5-di-O-caffeoylquinic acid แสดงฤทธิ์ต้านไวรัส HSV-2 นอกเซลล์เพาะเลี้ยงด้วยค่า IC(,50) 96.0 (+,m)g/ml และแสดงฤทธิ์ยับยั้งไวรัส HSV-2 เมื่อทดสอบโดยการให้ยาหลัง ไวรัสเข้าสู่เซลล์เพาะเลี้ยงแล้วด้วยค่า IC(,50) 61.0 (+,m)g/ml การศึกษานี้เป็นการค้นพบ ฤทธิ์ต้านไวรัสเริมครั้งแรกของสาร 3,5- และ 4,5-di-O-caffeoylquinic acid จาก แป๊ะตำปึง ส่วนสกัดที่ 3 (เมทธานอล) แยกได้สาร 3,5,7,4-tetrahydroxyflavone (kaempferol)

สารผสมของ 3-O-(+,b)-D-glucopyranosyl.-22E,(24S)-(24(+,a))-ethylcholesta-5,22- diene(stigmasteryl-3-O-(+,b)-D-glucopyranoside) และ 3-O-(+,b)-D-glucopyranosyl- (24S)-(24(+,a))-ethylcholesta-5-ene(sitosteryl-3-O-(+,b)-D-glucopyranoside) ในอัตราส่วน 40:60

สารผสมของ (22E,24S)-(24(+,a))-ethylcholesta-5,22-diene3- (+,b)-ol. (stigmasterol) และ (24S)-(24(+,a))-ethylcholesta-5-ene-3-(+,b)-ol (dihydrostigmasterol = sitosterol) ในอัตราส่วน 70:30

สาร 1,2-bis-dodecanoyl-3-(+,a)- glucopyranosyl-~isn~i-glycerol (monoglucosyldiglyceride)

สาร 1-(1,5-dihydroxy- docosanyl)-2-(2-hydroxytetracosa-namide)-~isn~i-glycerol สารกลุ่ม glycerolipids จัดเป็นสารใหม่ในแป๊ะตำปึงซึ่งยังไม่มีรายงานมาก่อน จากการค้นพบฤทธิ์ต้านไวรัสเริมของแป๊ะตำปึง จึงสมควรนำพืชนี้มาพัฒนาเป็นผลิตภัณฑ์ยาสมุนไพรต่อไป