โรคซิลิโคซิสกำลังเป็นปัญหาสำคัญด้านการสาธารณสุขในพื้นที่อำเภอเมือง อำเภอ เฉลิมพระเกียรติ และอำเภอพระพุทธบาท จังหวัดสระบุรี เนื่องจากโรคซิลิโคซิสยังไม่มี วิธีรักษาให้หายได้โดยตรง ฉะนั้นการเฝ้าระวัง ควบคุมและป้องกันโรคจึงเป็นสิ่งจำเป็น มาจนถึงปัจจุบัน ผู้ศึกษาจึงนำเทคโนโลยีระบบสารสนเทศภูมิศาสตร์มาประยุกต์ใช้ใน การประเมินพื้นที่ที่เสี่ยงต่อการเกิดโรคซิลิโคซิส โดยวิเคราะห์ถึงปัจจัยทางสิ่งแวดล้อม ที่เกี่ยวข้องกับการแพร่กระจายฝุ่นหิน (PM-10) ที่มีส่วนร่วมในการเสริมหรือลดความ เสี่ยงต่อการเกิดโรคซิลิโคซิส อันได้แก่ ลักษณะทางธรณีวิทยา ลักษณะทางปฐพีวิทยา ระดับความสูงของพื้นที่ ลักษณะพืชพรรณและการใช้ที่ดิน ตำแหน่งที่ตั้งโรงโม่ บด ย่อยหินและจุดระเบิดหิน การสร้างถนน ปริมาณน้ำฝน และปริมาณฝุ่นละอองขนาดเล็ก ซึ่งการวิจัยครั้งนี้เป็นการศึกษาย้อนหลังเปรียบเทียบแยกเป็นฤดู ในปี พ.ศ.2535 และ พ.ศ.2539 เพื่อทราบทิศทางและแนวโน้มของความเสี่ยง จากการศึกษาพบว่าพื้นที่ที่เสี่ยงสูงส่วนใหญ่จะครอบคลุมบริเวณรอยต่อของอำเภอ พระพุทธบาทและอำเภอเฉลิมพระเกียรติ ซึ่งเป็นที่ตั้งของโรงโม่ บด ย่อยหินและจุดระเบิดหิน และบริเวณตอนบนของอำเภอเมือง บางส่วนของอำเภอพระพุทธบาทที่กำลังดำเนินการ สร้างถนนซึ่งส่วนใหญ่มีลักษณะทางธรณีวิทยาเป็นหินทรายและหินแปรของหินทราย ส่วน พื้นที่ที่เสี่ยงต่ำส่วนมากครอบคลุมพื้นที่บริเวณตอนบนของอำเภอพระพุทธบาทและตอนล่าง ของอำเภอเมือง ซึ่งเป็นพื้นที่ป่าไม้และพื้นที่เกษตรกรรมเป็นส่วนใหญ่ พื้นที่ที่เหลือ เป็นพื้นที่เสี่ยงปานกลางซึ่งผันแปรไปตามปัจจัยต่างๆ ในฤดูกาลของปีนั้นๆ สำหรับแนวโน้ม ความเสี่ยงสูงต่อการเกิดโรคซิลิโคซิสในเชิงพื้นที่นั้น ลดลงในช่วงฤดูฝนของทั้ง 2 ปี และจาก พ.ศ.2535 ถึง พ.ศ.2539 ก็มีแนวโน้มความเสี่ยงที่ลดลงด้วย เนื่องจาก กิจกรรมที่ทำให้เกิดและแพร่กระจายของฝุ่นหินมีความใกล้เคียงกัน แต่ปัจจัยที่ช่วยลด การฟุ้งกระจายของฝุ่นหินมีมากขึ้น ความรู้ความเข้าใจดังกล่าวสามารถนำมาเป็นแนวทาง ในการวางแผน เฝ้าระวัง ควบคุมและป้องกันโรคซิลิโคซิสได้อย่างมีประสิทธิภาพต่อไป