อายุการเก็บรักษาของเมล็ดถั่วลิสงขึ้นกับสภาพแวดล้อมต่างๆ ทั้งก่อน และหลังการเก็บเกี่ยวซึ่งเปลี่ยนแปลงในระหว่างปี และระหว่างพื้นที่ผลิต ดังนั้นการที่สามารถคาดคะเนถึงอายุการเก็บรักษาของเมล็ดจะเป็นข้อมูลที่ เป็นประโยชน์ในการวางแนวทางปฏิบัติ และจัดการกับเมล็ดพันธุ์ได้ การ ทดลองนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาการเปลี่ยนแปลงคุณภาพของเมล็ดพันธุ์ถั่วลิสง ภายใต้สภาพการเร่งอายุและการเก็บรักษาในสภาพควบคุมและไม่ควบคุมสภาพ แวดล้อม และนำข้อมูลมาหาความสัมพันธ์เพื่อทำนายอายุการเก็บรักษาของ เมล็ดพันธุ์ โดยทำการทดลองกับเมล็ดพันธุ์ถั่วลิสงที่ผลิตจาก 2 ฤดูปลูกคือ ฤดูแล้งปี 2541 และฤดูฝนปี 2542 ประกอบด้วยพันธุ์ไทนาน 9 พันธุ์ขอนแก่น 4 พันธุ์ขอนแก่น 5 และพันธุ์ขอนแก่น 60-2 สุ่มเมล็ดในแต่ละพันธุ์เป็น 2 ส่วน ส่วนแรกนำไปเร่งอายุที่อุณหภูมิ 42(+,ฐ)C ความชื้นสัมพัทธ์ 100% และส่วน ที่เหลือเก็บรักษาในรูปทั้งฝักในห้องที่มีการควบคุมและไม่ควบคุมสภาพแวดล้อม สุ่มตัวอย่างเพื่อตรวจสอบความงอกในห้องปฏิบัติการ ความงอกในสภาพไร่ ความเร็วในการงอกของเมล็ด และค่าการนำไฟฟ้าของสารที่รั่วไหลออกจากเมล็ด ผลการทดลองพบว่าความงอกในห้องปฏิบัติการ และในสภาพไร่ รวมถึงความ เร็วในการงอกของเมล็ดลดลง ในขณะที่ค่าการนำไฟฟ้าของสารที่รั่วไหลออกจาก เมล็ดเพิ่มขึ้นตามระยะเวลาที่นานขึ้นภายหลังการเร่งอายุ และการเก็บรักษา ทั้งในสภาพที่ควบคุมและไม่ควบคุมสภาพแวดล้อม โดยเมล็ดที่ผลิตในช่วงฤดูแล้ง จะเสื่อมคุณภาพเร็วกว่าเมล็ดที่ผลิตในช่วงฤดูฝน ซึ่งเมล็ดที่ผลิตใน ช่วงฤดูแล้งความงอกลดลงเหลือ 70% หลังจากเก็บรักษา 4 เดือน ในห้องที่ควบคุม สภาพแวดล้อมและเก็บได้ 3 เดือนในห้องไม่ควบคุมสภาพแวดล้อม ในขณะที่ เมล็ดที่ผลิตในช่วงฤดูฝนจะเก็บได้นานถึง 9 เดือน ในห้องควบคุมสภาพแวดล้อม และ 7 เดือนในห้องที่ไม่ควบคุมสภาพแวดล้อม ซึ่งรูปแบบการเสื่อมคุณภาพ ของเมล็ดที่เก็บรักษาทั้ง 2 สภาพ และเมล็ดที่เร่งอายุจะมีลักษณะเหมือน กันเป็นแบบ Logistic ซึ่งอธิบายการเสื่อมคุณภาพเมล็ดดังกล่าวได้จากสมการ Logistic และค่าสัมประสิทธิ์การเสื่อมของเมล็ด โดยสัดส่วนของค่าสัมประ สิทธิ์การเสื่อมของเมล็ดที่เก็บรักษากับเมล็ดที่เร่งอายุเท่ากับ 1:23.3 ซึ่งชี้ว่าการเร่งอายุเมล็ดเป็นวิธีที่นำไปประเมินความแข็งแรงของเมล็ด พันธุ์ถั่วลิสงได้ และสามารถนำค่าสัมประสิทธิ์การเสื่อมของเมล็ดมาทำนาย อายุการเก็บรักษาของเมล็ดพันธุ์ได้