การศึกษาครั้งนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อประเมินผลของการเสริมเอนไซม์ไฟเตส ในอาหารสำหรับลูกสุกรหย่านมต่อสมรรถนะการเจริญเติบโตและการย่อยการใช้ ประโยชน์ได้ของโภชนะ ตลอดจนตรวจสอบความสอดคล้องระหว่างค่าคำนวณเชิงโภชนา การ (matrix value) ของเอนไซม์ไฟเตสกับผลการตอบสนองในลูกสุกร ได้แบ่งออก เป็น 2 การทดลอง ในการทดลองที่ 1 เป็นการศึกษาผลการเสริมเอนไซม์ไฟเตสใน ระดับต่างๆ ต่อสมรรถนะการเจริญเติบโต, ประสิทธิภาพการใช้โปรตีน, ปริมาณ ฟอสฟอรัสในซีรั่มและต้นทุนการเพิ่มน้ำหนักตัวของลูกสุกร ใช้ลูกสุกรหย่า นม 3 สายเลือด (ลาร์จไวท์(+,ด)แลนด์เรซ(+,ด)ดูรอค เจอร์ซี่) อายุ 28 วัน น้ำหนัก ตัว เริ่มต้นเฉลี่ย 9.55 กิโลกรัม จำนวน 40 ตัว แบ่งเป็นเพศผู้ตอน 20 ตัว และเพศเมีย 20 ตัว ใช้แผนการทดลองแบบสุ่มโดยสมบูรณ์ (Completely Randomized Design

CRD) แบ่งเป็น 5 ทรีทเมนต์ ๆ ละ 8 ตัว หน่วยการทดลอง (คอก) ละ 2 ตัว (ผู้, เมีย) ใช้ระยะเวลาเลี้ยงเพื่อเก็บข้อมูล 28 วัน สูตร อาหารที่ใช้ในการทดลอง มี 5 สูตร คือ สูตรที่ 1 เป็นสูตรอาหารควบคุม มี ฟอสฟอรัสที่ใช้ประโยชน์ (available phosphorus, aP) ในระดับ 60 % ของความ ต้องการของลูกสุกรหลังหย่านม (NC) สูตรที่ 2 เป็นสูตรที่เสริมเอนไซม์ไฟ เตสเจือจาง (นาทูมิกซ์-เอส) ระดับ 510 หน่วย (FTU)(+,ค)กก. และใช้ค่าคำนวณเชิง โภชนาการของเอนไซม์เข้าช่วยในการประกอบสูตรให้ได้อาหารที่มีโปรตีน, หลัง งานที่ใช้ประโยชน์ได้แคลเซียมและ aP เท่ากับความต้องการของ ลูกหย่านม (P-510) สูตรที่ 3 เป็นสูตรอาหารที่เสริมเอนไซม์ไฟเตสระดับ 733 หน่วย(+,ค)กก. และคำนวณแบบเดียวกับสูตรที่ 2 P-733 สูตรที่ 4 เป็นสูตรอาหารที่เสริมเอน ไซม์ไฟเตสระดับ 1,020 หน่วย(+,ค)กก. และคำนวณแบบเดียวกับสูตรที่ 2 P-1,020 สูตรที่ 5 เป็นสูตรอาหารควบคุม มีระดับโปรตีน, พลังงาน ฟอสฟอรัสและแคลเซียม ตามความต้องการของลูกสุกรหย่านม (PC) ผลการศึกษาพบว่าน้ำหนักตัวที่เพิ่ม ขึ้นและอัตราการเจริญเติบโตต่อวันของสุกรกลุ่ม P-1,020 (14.44 กก.(+,ค)ตัว และ 515.63 กรัม(+,ค)ตัว(+,ค)วัน) สูงกว่า (P>0.05) กลุ่ม PC เล็กน้อย (13.83 กก.(+,ค)ตัว และ 494.05 กรัม(+,ค)ตัว(+,ค)วัน) ปริมาณอาหารที่กินได้เฉลี่ยต่อวันของทุกกลุ่ม ใกล้เคียงกันโดยอยู่ในช่วง 740.18-811.43 กรัม(+,ค)ตัว(+,ค)วัน (P>0.05) ประสิทธิ ภาพการใช้อาหาร (feed(+,ค)gain) ของลูกสุกรในกลุ่ม PC มีประสิทธิภาพสูงที่สุด (1.54) แต่ไม่แตกต่าง (P>0.05) จากกลุ่ม P-1,020 (1.59) และ P-733 (1.75) ส่วนลูกสุกรกลุ่ม NC มีประสิทธิภาพในการใช้อาหาร (1.87) ต่ำกว่ากลุ่ม PC และ P-1,020 (P<0.05) ประสิทธิภาพการใช้โปรตีน (PER) พบว่าลูกสุกรในกลุ่ม PC มีค่าสูงสุด (3.19) ไม่แตกต่างจากกลุ่ม P-1,020 (3.10), P-733 (2.84), P-510 (2.79) แต่สูงกว่า (P<0.05) กลุ่ม NC (2.54) เมื่อใช้ความแปรปรวน ร่วมปรับตามน้ำหนักตัวเริ่มต้น พบว่า P-1,020 (14.08 กก.(+,ค)ตัว และ 503.00 กรัม(+,ค)ตัว(+,ค)วัน) มีน้ำหนักตัวที่เพิ่มขึ้นและอัตราการเจริญเติบโตต่อวันสูง สุด (P>0.05) ปริมาณอาหารที่กินได้เฉลี่ยต่อวันของทุกกลุ่มมีค่าใกล้เคียง กันโดยอยู่ในช่วง 742.79-815.69 กรัม(+,ค)ตัว(+,ค)วัน (P>0.05) ประสิทธิภาพการใช้ อาหารของ ลูกสุกรในกลุ่ม PC ยังคงมีค่าสูงที่สุด (1.55) และไม่แตกต่าง (P>0.05) จากกลุ่ม P-1,020 (1.60) และ P-733 (1.75) ส่วนประสิทธิภาพการ ใช้โปรตีน พบว่าลูกสุกรในกลุ่ม PC มีค่าสูงสุด (3.17) ไม่แตกต่างจากกลุ่ม P-1,020 (3.06) และ P-733 (2.84) แต่สูงกว่า (P<0.05) กลุ่ม P-510 (2.78) และ NC (2.58) ตามลำดับ และจากการวิเคราะห์เลือดทีเจาะ พบว่าระดับฟอสฟอรัส ในซีรั่มของ ลูกสุกรกลุ่ม P-510 มีค่าสูงที่สุด (11.00 mg(+,ค)dl) (P<0.01) ส่วนลูกสุกรกลุ่ม P-733 (9.03 mg(+,ค)dl) และ P-1,020 (8.62 mg(+,ค)dl) มีระดับ ฟอสฟอรัสในซีรั่มใกล้เคียงกับกลุ่ม NC (7.58 mg(+,ค)dl) สำหรับต้นทุนการเพิ่ม น้ำหนักตัว พบว่าลูกสุกรที่ได้รับอาหาร PC มีต้นทุนการเพิ่มน้ำหนักตัวต่ำ สุด (14.77 บาท(+,ค)กก.) แตกต่างอย่างไม่มีนัยสำคัญ (P>0.05) จากกลุ่ม P-1,020 (15.44 บาท(+,ค)กก.) P-733, P-510 และ NC (16.96, 17.09, 17.50 บาท(+,ค)กก. ตาม ลำดับ) เมื่อใช้ความแปรปรวนร่วมปรับตามน้ำหนักตัวเริ่มต้น PC (14.85 บาท (+,ค)กก.) ยังคงมีต้นทุนต่ำที่สุด และไม่แตกต่างจากกลุ่มอื่น ๆ การทดลองที่ 2 เป็นการศึกษาผลการเสริมเอนไซม์ไฟเตสในระดับต่าง ๆ ต่อ การย่อย การใช้ประโยชน์ได้ของโภชนะและประเมินค่าคำนวณเชิงโภชนาการของเอน ไซม์ไฟเตสในการให้โภชนะต่างๆ (โปรตีน, พลังงาน ที่ใช้ประโยชน์ได้, ฟอสฟอรัส และแคลเซียม) ในลูกสุกร 3 สายเลือดเพศผู้จำนวน 10 ตัว ซึ่งมีน้ำหนักตัว เฉลี่ย 18 กิโลกรัม ใช้อาหารทดลองเช่นเดียวกันกับในงานทดลองที่ 1 และเติม โครมิคออกไซด์ 0.2 เปอร์เซ็นต์ ลงในอาหารทุกสูตร ใช้แผนการทดลองแบบ CRD ที่มี 2 ซ้ำ พบว่าการย่อยได้ของสิ่งแห้งอยู่ในช่วง 76.09-80.00 เปอร์เซ็นต์ (P>0.05) การย่อยได้ของโปรตีนในสูตร PC มีค่าสูงสุด (78.15 เปอร์เซ็นต์) และกลุ่ม P-1,020 มีค่าการย่อยได้ของโปรตีน (77.49 เปอร์เซ็นต์) ใกล้เคียง กับ PC มากที่สุด เมื่อใช้แปรปรวนร่วมปรับตามระดับโปรตีนที่วิเคราะห์ได้ พบว่าการย่อยได้ของโปรตีนใน PC ยังคงมีค่าสูงสุด (78.02 เปอร์เซ็นต์) ระดับพลังงานที่ใช้ประโยชน์ได้ในสูตรอาหาร PC และ NC ใกล้เคียงกัน (2,769.9 และ 2741.4 Kcal(+,ค)kg) และสูงกว่ากลุ่มที่เสริมเอนไซม์ไฟเตส (P<0.05) แต่ เมื่อใช้ความแปรปรวนร่วมปรับตามระดับโภชนะในอาหาร PC และ NC ยังคงมีระดับ พลังงานที่ใช้ประโยชน์ได้สูงกว่ากลุ่มที่เสริมเอนไซม์ไฟเตสเล็กน้อย (P>0.05) การย่อยได้ของฟอสฟอรัส (34.65 และ 33.53 เปอร์เซ็นต์) และแคลเซียม (45.09 และ 41.19 เปอร์เซ็นต์) ในสูตรอาหาร PC และ NC ใกล้เคียงกันและไม่แตกต่าง (P>0.05) จากกลุ่มที่เสริมเอนไซม์ไฟเตส เมื่อใช้ความ แปรปรวนร่วมปรับตาม ระดับโภชนะในอาหาร พบว่าการย่อยได้ของฟอสฟอรัสและแคลเซียมในกลุ่ม PC ต่ำ กว่า P-510, P-733 และ P-1,020 ในด้านการประเมินค่าคำนวณเชิงโภชนาการของ เอนไซม์ไฟเตสในการให้โภชนะต่างๆ จากการทดลองนี้ เมื่อคำนวณจากผลการทดสอบ การย่อยและการใช้ประโยชน์ได้ของโภชนะ พบว่า 1 หน่วยของเอนไซม์ไฟเตส สามารถ ให้โปรตีนได้ 0.052 กรัม, พลังงานที่สามารถใช้ประโยชน์ได้ 1.13Kcal, ฟอส ฟอรัส 0.50 มิลลิกรัมและแคลเซียม 0.059 มิลลิกรัม ตามลำดับ แต่เมื่อใช้ ความแปรปรวนร่วมปรับตามโภชนะในอาหารที่วิเคราะห์ได้ 1 หน่วยของเอนไซม์ให้ โปรตีนได้ 0.048 กรัม, พลังงานที่สามารถใช้ประโยชน์ได้ 1.18 Kcal, ฟอสฟอรัส 1.18 มิลลิกรัม และแคลเซียม 0.69 มิลลิกรัม ตามลำดับ โดยภาพรวมแล้วการ เสริมเอนไซม์ไฟเตสให้ค่าคำนวณเชิงโภชนาการเพิ่มขึ้นสอดคล้องกับสมรรถนะการ เจริญเติบโตของลูกสุกรหย่านมและการใช้เอนไซม์ไฟเตสที่ระดับ 1,020 หน่วย(+,ค) กิโลกรัมอาหาร ให้ผลตอบสนองต่อสมรรถนะการเจริญเติบโตได้ดีที่สุด