การศึกษาครั้งนี้ เป็นการศึกษาการบริหารจัดการการประปาหมู่บ้าน จำนวน 2 แห่ง ที่ ประสบความสำเร็จต่างกัน มีจุดมุ่งหมายเพื่อทราบ (1) ปัจจัยของการประสบความสำเร็จและไม่ ประสบความสำเร็จในการบริหารการประปาหมู่บ้าน (2) การใช้ประโยชน์ระบบประปาหมู่บ้าน และ (3) การมีส่วนร่วมในการบริหารจัดการของประชาชนผู้ใช้น้ำโดยการศึกษาเชิงคุณภาพถึงความ สัมพันธ์เชิงโครงสร้างหน้าที่ระหว่างหน่วยงาน องค์กรชุมชน และประชาชนผสมผสานกับการศึกษา เชิงปริมาณเกี่ยวกับการใช้น้ำและการมีส่วนร่วมของประชาชนผู้ใช้น้ำ ศึกษาค้นคว้าจากเอกสาร ทางราชการในประเด็นเกี่ยวกับแนวทางและวิธีดำเนินการจัดสร้างระบบประปาหมู่บ้านของกรมอนามัย เครื่องมือที่ใช้ในการศึกษาประกอบด้วย (1) แบบสอบถามเพื่อรวบรวมข้อมูลจากผู้ใช้น้ำ (2) แบบสอบถามเพื่อรวบรวมข้อมูลจากเจ้าหน้าที่สถานีอนามัย (3) แนวคำถามในการสัมภาษณ์ผู้ดูแล ระบบประปา ประธานคณะกรรมการประปาและผู้นำชุมชน (4) แนวคำถามในการสนทนากลุ่มคณะกรรมการ ประปาการเลือกพื้นที่ศึกษา เลือกประปาหมู่บ้าน กรมอนามัย ชนิดประปาบาดาล ขนาดใหญ่ ที่มี อายุการดำเนินงานประมาณ 6 ปีในเขตอำเภอเมือง จังหวัดลำปาง และใช้เกณฑ์ "ฐานะการเงินของ กิจการ" และ "การบำรุงรักษา" ในการคัดเลือกการประปาที่ประสบความสำเร็จแตกต่างกัน การ วิเคราะห์ข้อมูลเชิงปริมาณใช้สถิติพรรณนาและสถิติไคสแควร์ นำข้อมูลมาประมวลกับข้อมูลเชิง คุณภาพ วิเคราะห์โดยการแยกประเภทข้อมูลหาแบบแผนความสัมพันธ์และความหมายของข้อมูล อธิบาย ปรากฎการณ์ที่เกิดขึ้นตามกรอบแนวความคิดและทฤษฎีที่ใช้ในการศึกษา จากการศึกษา พบว่า ปัจจัย ที่นำไปสู่การบริหารการประปาหมู่บ้านที่ประสบความสำเร็จประกอบด้วย การมีสภาพเศรษฐกิจสังคม ที่ดี ประชาชนมีระดับการศึกษาสูง การมีเครือข่ายการเรียนรู้ การปกครองภายในชุมชนที่เป็น ประชาธิปไตย ผู้นำชุมชนมีประสบการณ์และซื่อสัตย์ มีทรัพยากรบุคคลที่มีความรู้เกี่ยวกับ เทคโนโลยีที่ใช้ในระบบประปา ผู้ใช้น้ำมีส่วนร่วมในการคัดเลือกและตรวจสอบการทำงานของคณะ กรรมการ และการประปามีระดับความเป็นสถาบันสูง ส่วนปัจจัยที่นำไปสู่การบริหารที่ไม่ประสบ ความสำเร็จได้แก่ ปัญหาความยากจน การขาดการศึกษา มีการปกครองแบบอุปถัมภ์ ผู้นำชุมชนไม่มี ความรู้และขาดเครือข่ายการเรียนรู้ในการพัฒนา ขาดแคลนทรัพยากรบุคคลที่มีความรู้ภายใน ชุมชน ผู้ใช้น้ำไม่มีส่วนร่วมในการรับข่าวสารและการจัดการประปาหมู่บ้าน และมีการใช้กฎ ระเบียบในการบริหารจัดการน้อย