ridm@nrct.go.th   ระบบคลังข้อมูลงานวิจัยไทย   รายการโปรดที่คุณเลือกไว้

ชีวนิเวศวิทยาของไรอิริโอไฟอิดศัตรูลำใย และความเสียหายจากการเข้าทำลายของไร ใน จังหวัดเชียงใหม่และลำพูน

หน่วยงาน ฐานข้อมูลวิทยานิพนธ์ไทย

รายละเอียด

ชื่อเรื่อง : ชีวนิเวศวิทยาของไรอิริโอไฟอิดศัตรูลำใย และความเสียหายจากการเข้าทำลายของไร ใน จังหวัดเชียงใหม่และลำพูน
นักวิจัย : ประนอม ใจอ้าย
คำค้น : -
หน่วยงาน : ฐานข้อมูลวิทยานิพนธ์ไทย
ผู้ร่วมงาน : -
ปีพิมพ์ : 2540
อ้างอิง : http://www.thaithesis.org/detail.php?id=5271
ที่มา : -
ความเชี่ยวชาญ : -
ความสัมพันธ์ : -
ขอบเขตของเนื้อหา : -
บทคัดย่อ/คำอธิบาย :

จากการส่งตัวอย่างไรสี่ขาศัตรูสำคัญของลำใยไปวิเคราะห์ชื่อวิทยาศาสตร์ ผลปรากฏว่ามี ชื่อ Aceria dimocarpi (Kuang) ซึ่งยังไม่เคยพบมีรายงานชื่อไรชนิดนี้ในประเทศไทยมาก่อน การศึกษาวงจรชีวิตของไร A. dimocarpi บนต้นกล้าลำใยอายุ 12 วัน ในห้องปฏิบัติการ ที่มีอุณหภูมิเฉลี่ย 25.05 (+,ฏ) 0.24 องศาเซลเซียส ความชื้นสัมพัทธ์ 68.23 (+,ฏ) 0.93 เปอร์เซ็นต์ พบว่า ระยะการเจริญเติบโตของไร A. dimocarpi มี 4 ระยะ คือ ระยะไข่ ตัวอ่อนระยะที่ 1 ตัวอ่อนระยะที่ 2 และตัวเต็มวัย ระยะไข่เฉลี่ย 2.88 (+,ฏ) 0.02 วัน ตัวอ่อน ระยะที่ 1 เฉลี่ย 0.94 (+,ฏ) 0.02 วัน และ 0.85 (+,ฏ) 0.04 วัน ตามลำดับ ระยะก่อนการ วางไข่ 2.43 (+,ฏ) 0.17 วัน ตัวเมียวางไข่เฉลี่ยวันละ 0.91 ฟอง ตลอดอายุขัยตัวเมีย 1 ตัว วางไข่ได้เฉลี่ย 2.71 (+,ฏ) 0.04 ฟอง อัตราการฟักไข่ประมาณ 68 เปอร์เซ็นต์ ตัวเต็มวัยมีอายุนาน 5.14 (+,ฏ) 0.33 วัน อัตราการอยู่รอดจากตัวอ่อนระยะที่ 1 จนกระทั่งเป็นตัวเต็มวัย 34 เปอร์เซ็นต์ การศึกษาจำนวนประชากรของไรสี่ขาในฤดูกาลต่างๆ ตลอดทั้งปีจากสวนลำใยของเกษตรกร จำนวน 4 สวนในจังหวัดเชียงใหม่และลำพูน พบปริมาณไรสูงที่สุดในระหว่างเดือนมีนาคมถึง เมษายน ซึ่งเป็นระยะที่ดอกลำใยบานและเริ่มติดผล โดยที่จำนวนไรที่นับได้บนใบมีประมาณ 20-257 ตัวต่อใบ ในเดือนพฤษภาคมประชากรไรลดลงประมาณ 0-14 ตัวต่อใบ ในระยะที่ลำใย แทงช่อใบในเดือนกรกฎาคมพบไรจำนวนประมาณ 14-147 ตัวต่อใบ และปริมาณไรเพิ่มขึ้นอีกครั้ง ช่วงเดือนตุลาคมถึงพฤศจิกายน ประมาณ 0-40 ตัวต่อใบ ซึ่งเป็นระยะที่ลำใยแทงช่อใบอ่อนอีกครั้ง หนึ่ง และเมื่อนำจำนวนไรต่อใบมาหาความสัมพันธ์กับอุณหภูมิความชื้นสัมพัทธ์ และปริมาณน้ำฝน พบว่าอุณหภูมิไม่มีอิทธิพลต่อจำนวนประชากรของไรทุกสวนที่ทำการทดลอง สำหรับความชื้นสัมพัทธ์ และปริมาณน้ำฝนมีอิทธิลต่อประชากรของไรเพียงเล็กน้อยและพบเฉพาะบางสวนเท่านั้น จากการนำช่อใบและช่อดอกจากต้นลำใยพันธุ์ดอที่แสดงอาการม้วนหงิกจากสวน 4 แห่งใน จังหวัดเชียงใหม่และลำพูนไปตรวจสอบในห้องปฏิบัติการ พบว่าสาเหตุอาการผิดปกติเกิดจากไร สี่ขา (A. dimocarpi) ซึ่งเข้าทำลายโดยดูดกินเนื้อเยื่อของใบอ่อนทำให้ใบมีขนาดเล็ก ใบบิด เป็นเกลียวขอบใบม้วนลงด้านล่างบางครั้งม้วนขึ้นด้านบน ใต้ใบและบนใบมีขนละเอียดสีเขียวอ่อน (erineum) ปกคลุม บริเวณก้านช่อใบแตกพุ่มเป็นกระจุก ในระยะแทงช่อดอกพบว่าก้านช่อดอกที่ ถูกไรชนิดนี้เข้าทำลายมีอาการแตกกระจุกเป็นพุ่มไม้กวาดมีข้อปล้องสั้น เมื่อทำการวัดความเสียหายบนช่อใบและช่อดอกในพื้นที่ 1 ตารางเมตรของทรงพุ่มทุกทิศ พบว่าช่อใบและช่อดอกถูกไรเข้าทำลายตั้งแต่ 1-27 เปอร์เซ็นต์ใน 4 พื้นที่ ของสวนลำใยที่สำรวจ ความเสียหายพบกระจายไม่แตกต่างกันทุกทิศ ยกเว้นที่สวนเหมืองง่าเฉพาะในเดือนตุลาคม ความเสียหายบนช่อใบพบมากทางทิศตะวันออกและทิศใต้ของทรงพุ่ม และเมื่อนำจำนวนไรต่อใบ มาหาความสัมพันธ์กับเปอร์เซ็นต์ความเสียหายของช่อใบและช่อดอกที่ถูกทำลาย พบว่าไม่มีความ สัมพันธ์กัน ในเดือนเมษายนทำการนับช่อดอกลำใยพันธุ์ดอที่ถูกไรทำลายทุกช่อทั่วต้นทุกทิศ จากสวน ลำใย 4 สวนพบไรเข้าทำลาย 9-42 ช่อต่อต้น เมื่อทำการเปรียบเทียบผลผลิต ระหว่างช่อดอกที่ม้วนหงิกสาเหตุจากไรและช่อปกติพบว่า ช่อดอกที่ถูกไรเข้าทำลายไม่ติดผล หรือติดผลน้อย มีจำนวนเฉลี่ย 2-3 ผลต่อช่อขณะที่ช่อดอกปกติ ให้ผลประมาณ 16-22 ผลต่อช่อ ไรศัตรูธรรมชาติที่พบจากช่อใบและช่อดอกลำใยใน Berlese funnel ของทั้ง 4 สวนพบ ไรตัวห้ำ จำนวนน้อยเพียง 2 ชนิด คือ Amblyseius paraaerialis Muma และ Phytoseius hawaiiensis Prasad ซึ่งเป็นไรในวงศ์ Phytoseiidae และพบปริมาณไรตัวห้ำมีมากที่สุด ในเดือนมีนาคมเฉลี่ย 8.5 ตัวจากช่อดอก 31 ช่อ

บรรณานุกรม :
ประนอม ใจอ้าย . (2540). ชีวนิเวศวิทยาของไรอิริโอไฟอิดศัตรูลำใย และความเสียหายจากการเข้าทำลายของไร ใน จังหวัดเชียงใหม่และลำพูน.
    กรุงเทพมหานคร : ฐานข้อมูลวิทยานิพนธ์ไทย.
ประนอม ใจอ้าย . 2540. "ชีวนิเวศวิทยาของไรอิริโอไฟอิดศัตรูลำใย และความเสียหายจากการเข้าทำลายของไร ใน จังหวัดเชียงใหม่และลำพูน".
    กรุงเทพมหานคร : ฐานข้อมูลวิทยานิพนธ์ไทย.
ประนอม ใจอ้าย . "ชีวนิเวศวิทยาของไรอิริโอไฟอิดศัตรูลำใย และความเสียหายจากการเข้าทำลายของไร ใน จังหวัดเชียงใหม่และลำพูน."
    กรุงเทพมหานคร : ฐานข้อมูลวิทยานิพนธ์ไทย, 2540. Print.
ประนอม ใจอ้าย . ชีวนิเวศวิทยาของไรอิริโอไฟอิดศัตรูลำใย และความเสียหายจากการเข้าทำลายของไร ใน จังหวัดเชียงใหม่และลำพูน. กรุงเทพมหานคร : ฐานข้อมูลวิทยานิพนธ์ไทย; 2540.