| ชื่อเรื่อง | : | การสร้างหัวของว่านมหาลาภ |
| นักวิจัย | : | พิกุล สุรพรไพบูลย์ |
| คำค้น | : | - |
| หน่วยงาน | : | ฐานข้อมูลวิทยานิพนธ์ไทย |
| ผู้ร่วมงาน | : | - |
| ปีพิมพ์ | : | 2538 |
| อ้างอิง | : | http://www.thaithesis.org/detail.php?id=4492 |
| ที่มา | : | - |
| ความเชี่ยวชาญ | : | - |
| ความสัมพันธ์ | : | - |
| ขอบเขตของเนื้อหา | : | - |
| บทคัดย่อ/คำอธิบาย | : | การติดตามการเกิดและการพัฒนาของหัวใหม่ (new bulb) และหัวย่อย (bulblet) ของหว่านมหาลาภที่ปลูกจากหัวที่มี ขนาดเส้นผ่าศูนย์กลาง 4.1-6.0 เซนติเมตร พบว่าหัวใหม่ของ ว่านมหาลาภเกิดจากหน่อที่พัฒนามาจากตาใบของหัวเดิม ตานี้เป็นตาข้างที่อยู่ถัดจากตาดอกลงไป โดยที่ตาดอกนั้น อยู่ที่บริเวณปลายยอดภายในใจกลางหัว ตาใบดังกล่าวมีการ เจริญเติบโตหลังจากที่หัวเดิมมีการแทงช่อดอกเรียบร้อยแล้ว ในระยะที่ต้นมีการเจริญและพัฒนา โคนใบมีการแปรรูปไปทำ หน้าที่สะสมอาหารและขยายขนาดออกเป็นหัวใหม่ซ้อนอยู่ภายใน หัวเดิม ส่วนการสร้างหัวย่อยนั้นพบว่า ว่านมหาลาภมีการ สร้างหัวย่อย 2 ลักษณะ คือ หัวย่อยที่มีจุดกำเนิด มาจาก ตาข้างที่ปรากฎอยู่ที่ซอกกาบใบแต่ละชั้นของหัวเดิม หัว ย่อยอีกลักษณะเป็นหัวย่อยที่มีจุดกำเนิดมาจากตาพิเศษ (adventitious bub) ที่พัฒนาจากเนื้อเยื่อเจริญที่อยู่ บริเวณฐานของกาบใบและฐานหัว (basal plate) ซึ่งจะพบได้ใน กาบใบวงที่ 1-3 ของหัวเดิมโดยนับจากวงนอกสุดเข้าไป หัวย่อยทั้งสองลักษณะนี้จัดเป็นหัวย่อยรุ่นที่ 1 (primary bulblet) ซึ่งมีขนาดและรูปร่างแตกต่างกันไปตามตำแน่ง ของหัวและการเจริญเติบโตก่อนหรือหลังของตาที่ให้กำเนิด การสร้างหัวย่อยรุ่นที่ 2 (secondary bulblet) เป็นการ เกิดและพัฒนาของหัวย่อยบนหัวย่อยรุ่นที่ 1 โดยมีรูปแบบ ของการเกิดและการพัฒนาเดียวกันกับการเกิดหัวย่อยรุ่นที่ 1 บนหัวเดิม ส่วนระยะเวลาในการสร้างหัวย่อยในแต่ลักษณะ นั้นไม่มีกำหนดเวลาที่แน่นอน การศึกษาการเจริญเติบโตและการพัฒนาของต้นหว่านมหา ลาภที่ปลูกจากหัวที่มีเส้นผ่าศูนย์กลาง 1.1-2.0 2.1-3.0 3.1-4.0 4.1-5.0 และ 5.1-6.0 เซนติเมตร พบว่า หัวที่มี ขนาดใหญ่จะใช้เวลาในการงอกน้อยกว่าหัวขนาดเล็ก และหัวที่ มีขนาด 3.1 เซนติเมตรขึ้นไปจะมีการเจริญเติบโตโดยการแทง ช่อดอกขึ้นมาก่อน ในขณะที่หัวที่มีขนาดเล็กว่านั้นมีแต่ การเติบโตทางใบ เปอร์เซนต์การให้ดอกจากหัวคือ 40.00-66.7 เปอร์เซนต์ โดยที่ช่อดอกที่ได้จากหัวขนาด 5.1-6.0 เซนติเมตร มีคุณภาพดีที่สุดทั้งในด้านความยาวของก้านช่อ ดอก และจำนวนดอกย่อยต่อช่อต้นว่านมหาลาภที่เจริญเติบโตมา จากหัวขนาดใหญ่มีการเจริญเติบโตดี และให้ผลผลิตหัวย่อยมาก กว่าต้นที่เจริญเติบโตจากหัวที่มีขนาดเล็กกว่า หัวใหม่ที่ พัฒนามาจากหัวเดิมที่มีขนาดเส้นผ่าศูนย์กลาง 3.1 เซนติเมตรขึ้นไปในระยะก่อนที่หัวใหม่จะเข้าสู่ระยะ พักตัวจะมีการสร้างตาดอกภายในใจกลางของหัว ส่วนใหญ่ที่เจริญเติบโตจากหัวเดิมขนาด 3.0 เซนติเมตรลงมา จะไม่มีการสร้างตาดอก การขยายพันธุ์ว่านมหาลาภโดยวิธีการผ่าหัว 2 แบบ คือ การผ่าหัวตามยาวออกเป็นชิ้นแบ่งขนาดต่าง ๆ และการผ่าหัว โดยการผ่าออกเป็น 2 ส่วนแล้วแกะให้เหลือกาบใบติดไว้ 2 กาบใบ ทำกับหัว 3 ขนาด คือ ขนาดเส้นผ่าศูนย์กลาง 3.1-4.0 4.1-5.0 และ 5.1-6.0 เซนติเมตร พบว่าชิ้นส่วนขยายพันธุ์ ที่ได้จากการผ่าหัวทั้ง 2 แบบนั้นสามารถสร้างหัวย่อยได้ โดยมีการพัฒนาของตาพิเศษขึ้นที่ฐานของกาบใบที่ติดกับฐาน หัวทีอยู่ระหว่างซอกกาบใบ และตานี้จะมีการพัฒนาเป็นหัว ย่อยในเวลาต่อมา ขนาดของหัวที่ใช้ในการผ่ามีผลต่อการให้ ผลผลิตของหัวย่อยแตกต่างกัน การใช้หัวขนาดใหญ่จะได้จำนวน หัวย่อยต่อชิ้นแบ่งสูงกว่าการใช้หัวขนาดเล็ก จากการคำนวณ พบว่า ยิ่งผ่าหัวให้ได้ชิ้นแบ่งมากขึ้น จะยิ่งทำให้ได้ จำนวนหัวย่อยสูงขึ้น ส่วนการขยายพันธุ์โดยวิธีการผ่าหัว ออกเป็น 2 ส่วน แล้วแกะแต่ละส่วนให้เหลือกาบใบติดไว้ 2 กาบใบ พบว่าขนาดของหัวไม่มีผลต่อจำนวนหัวย่อยที่ได้ แต่ ชิ้นส่วนขยายพันธุ์ที่ได้จากการผ่าหัว ที่มีขนาดใหญ่ขึ้น มีแนวโน้มที่จะให้จำนวนหัวย่อยสูงกว่า โดยที่น้ำหนักของ หัวรวมจะผันแปรตามจำนวนหัวย่อยที่ได้ |
| บรรณานุกรม | : |
พิกุล สุรพรไพบูลย์ . (2538). การสร้างหัวของว่านมหาลาภ.
กรุงเทพมหานคร : ฐานข้อมูลวิทยานิพนธ์ไทย. พิกุล สุรพรไพบูลย์ . 2538. "การสร้างหัวของว่านมหาลาภ".
กรุงเทพมหานคร : ฐานข้อมูลวิทยานิพนธ์ไทย. พิกุล สุรพรไพบูลย์ . "การสร้างหัวของว่านมหาลาภ."
กรุงเทพมหานคร : ฐานข้อมูลวิทยานิพนธ์ไทย, 2538. Print. พิกุล สุรพรไพบูลย์ . การสร้างหัวของว่านมหาลาภ. กรุงเทพมหานคร : ฐานข้อมูลวิทยานิพนธ์ไทย; 2538.
|
