วัตถุประสงค์ของการวิจัยเพื่อศึกษาสภาพที่อยู่อาศัยและสภาพสังคมที่เกิดขึ้นจากการพักอาศัยของนักศึกษาในเขตเมืองนครปฐม โดยการสำรวจสภาพปัจจุบัน ทั้งด้านกายภาพสังคม เศรษฐกิจ และปัญหาที่เกิดขึ้นจากการพักอาศัย เพื่อเป็นประโยชน์ในการพัฒนาที่พักอาศัยของนักศึกษา ที่ผู้มีส่วนเกี่ยวข้องทั้งภาครัฐและเอกชนสามารถนำไปใช้ได้ รวมทั้งนำไปปรับใช้กับจังหวัดที่บทบาทด้านการเป็นเมืองการศึกษา ประชากรที่ใช้ในการศึกษา คือนักศึกษามหาวิทยาลัยศิลปากรและมหาวิทยาลัยราชภัฏนครปฐม ที่พักอาศัยในที่พักอาศัยของมหาวิทยาลัยและที่พักอาศัยของเอกชนในเขตเมืองนครปฐม การสุ่มตัวอย่างใช้วิธีการเลือกจากการแบ่งกลุ่มที่พักอาศัยของนักศึกษาเป็น 4 กลุ่ม แล้วจัดเก็บโดยวิธีการสุ่มอย่างง่าย จำนวน 400 ตัวอย่าง จากการศึกษาพบว่านักศึกษาในเขตเมืองนครปฐมเป็นนักศึกษาหญิงมากกว่านักศึกษาชายอายุระหว่าง 18-23 ปี มีผลการเรียนในระดับปานกลาง มีภูมิลำเนาอยู่ในเขตภาคกลางที่มีอาณาเขตติดต่อกับจังหวัดนครปฐม ด้านสภาพทางเศรษฐกิจ พบว่านักศึกษามหาวิทยาลัยศิลปากรจะมีสภาพทางเศรษฐกิจดีกว่านักศึกษามหาวิทยาลัยราชภัฏนครปฐม และนักศึกษาที่พักอาศัยในที่พักของเอกชนจะมีสภาพทางเศรษฐกิจดีกว่านักศึกษาที่พักในที่พักของมหาวิทยาลัยด้านสภาพทางกายภาพของที่พักอาศัยสามารถแบ่งที่พักอาศัยได้ตามลักษณะของผู้พักอาศัยได้เป็น หอพักชาย หอพักหญิง หอพักรวม และบ้านเช่า โดยที่พักของมหาวิทยาลัยของนักศึกษามหาวิทยาลัยราชภัฏนครปฐมมีเพียงหอพักหญิงและเป็นห้องนอนรวม ในด้านจำนวนพบว่าที่พักอาศัยประเภทหอพักหญิงมีจำนวนมากที่สุด ห้องพักมีขนาด 16 - 20 ตรม. มีผู้พักอาศัย 2 คน/ห้องในที่พักของเอกชน และ 3 คน/ห้อง ในที่พักของมหาวิทยาลัย ราคาที่พักแบ่งเป็น 2 กลุ่ม คือที่พักของมหาวิทยาลัยจะมีราคาไม่เกิน 500 บาท/เดือน และที่พักของเอกชนจะมีราคา2,001-2,500 บาท/เดือน ระยะทางจากที่พักถึงมหาวิทยาลัยอยู่ในช่วง 0.5 - 1.5 กม.ด้านการจัดการที่พักอาศัย พบว่า ที่พักของมหาวิทยาลัยจะมีกฏระเบียบมากกว่าที่พักเอกชนและหอพักหญิงจะมีกฏระเบียบมากกว่าที่พักประเภทอื่นๆ ด้านบริการพบว่า ที่พักของมหาวิทยาลัยจะมีบริการขั้นพื้นฐานครบถ้วนมากกว่าที่พักของเอกชน โดยที่พักเอกชนจะอำนวยความสะดวกมากกว่าที่พักของมหาวิทยาลัย ด้านปัญหาที่เกิดจากการพักอาศัย พบว่าที่พักของมหาวิทยาลัย จะมีระดับของปัญหามากกว่าที่พักของเอกชน โดยปัญหาที่พบร่วมกันของที่พักมหาวิทยาลัยและที่พักของเอกชนคือ การส่งเสียงดัง การลักขโมย การเล่นการพนัน การดื่มของมึนเมา และการดูสื่อลามกส่วนปัญหาที่มีความแตกต่างกันคือที่พักของมหาวิทยาลัยจะพบปัญหา ความแออัด และการเข้าพักโดยไม่ได้รับอนุญาต ขณะที่พักของเอกชนจะพบปัญหา บรรยากาศในที่พักไม่เอื้อต่อการเรียนอย่างไรก็ตามปัญหาเหล่านี้จะพบน้อยมากในที่พักของมหาวิทยาลัย ของมหาวิทยาลัยราชภัฏนครปฐมนอกจากนี้ยังพบปัญหาที่แม้จะพบไม่มากแต่ควรได้รับการเอาใจใส่ คือ การมีเพศสัมพันธ์และการพักอาศัยอยู่ร่วมกันของนักศึกษาชายและหญิง ซึ่งจะพบในที่พักอาศัยของเอกชน สำหรับข้อเสนอแนะนั้น ที่พักของมหาวิทยาลัยจะต้องนำกฏระเบียบและบทลงโทษมาใช้อย่างจริงจัง กับนักศึกษาที่ฝ่าฝืน สำหรับที่พักของเอกชน ควรเพิ่มกฎระเบียบที่เกี่ยวข้องกับนักศึกษาให้รัดกุมมากขึ้น ควรมีการตรวจสอบมาตรฐานจากทางมหาวิทยาลัยและหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง มีการเพิ่มพื้นที่สำหรับการพักผ่อน ส่วนในอนาคตมหาวิทยาลัยควรเพิ่มที่พักอาศัยของนักศึกษา โดยการใช้วิธีนำที่พักของเอกชนทั้งหมดเข้าสู่ระบบ หรือ ให้เอกชนมาลงทุน เพื่อที่ทางมหาวิทยาลัยจะได้สามารถจัดการและควบคุมได้มาตรฐานเดียวกัน รวมทั้งควรมีการปรับปรุงและบำรุงรักษาที่พักให้มีสภาพดีขึ้น ลดจำนวนคนต่อห้องลง โดยอาจมีการจัดที่พักแบบหอนอนรวม เพื่อทำให้ราคาที่พักอาศัยถูกลง และมีการควบคุมดูแลได้ทั่วถึงมากขึ้น