การวิจัยครั้งนี้มีจุดประสงค์เพื่อศึกษาผลของการจัดผังกราฟิกแบบจำแนกประเภทโดยผู้เรียนและโดยโปรแกรมในบทเรียนคอมพิวเตอร์ช่วยสอนเรื่อง สารรอบตัว ที่มีต่อผลสัมฤทธิ์ทางการเรียนของนักเรียนชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 1 กลุ่มตัวอย่างที่ใช้ในการวิจัยครั้งนี้คือ นักเรียนชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 1 โรงเรียนสมุทรสาครบูรณะ จังหวัดสมุทรสาคร สังกัดกรมสามัญศึกษา กระทรวงศึกษาธิการ ซึ่งได้มาจากการสุ่มตัวอย่างอย่างง่าย จำนวน100 คน แบ่งเป็นกลุ่มทดลอง 2 กลุ่มๆ ละ 50 คน จัดเป็นกลุ่มทดลองดังนี้ กลุ่มทดลองที่ 1 เรียนบทเรียนคอมพิวเตอร์ช่วยที่ผู้เรียนเป็นผู้จัดผังกราฟิกแบบจำแนกประเภท กลุ่มทดลองที่ 2 เรียนบทเรียนคอมพิวเตอร์ช่วยที่โปรแกรมกำหนดให้คอมพิวเตอร์จัดผังกราฟิกแบบจำแนกประเภท วิเคราะห์โดยการหาค่าที (t-test) ที่ระดับนัยสำคัญทางสถิติ .05 ผลการวิจัยพบว่า ผลสัมฤทธิ์ทางการเรียนเรื่อง สารรอบตัว ของผู้เรียนทั้ง 2 กลุ่ม ที่จัดผังกราฟิกแบบจำแนกประเภทต่างกัน มีความแตกต่างกันอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ .05