การวิจัยครั้งนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อทดสอบผลของความชอบความคงเส้นคงวา(ความชอบความคงเส้นคงวาสูงและต่ำ) และการรับรู้การมีอิสระในการเขียนเรียงความต่อต้านเจตคติ (เขียนเรียงความโดยรับรู้ว่าตนมีอิสระ เขียนเรียงความโดยรับรู้ว่าตนถูกบังคับและไม่ได้เขียนเรียงความ) ต่อความไม่คล้องจองของปัญญา ผู้ร่วมการทดลองเป็นนิสิตจุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัยที่กำลังศึกษาระดับปริญญาตรีในปีการศึกษา 2545 ผู้ร่วมการทดลองได้รับการบอกเกี่ยวกับประกาศจุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย เรื่อง ชุดเครื่องแบบปกติของนิสิต และได้รับการสุ่มเข้าเงื่อนไขการทดลอง 1 ใน 3 เงื่อนไข หลังจากนั้นให้ผู้ร่วมการทดลองตอบมาตรวัดเจตคติต่อประกาศ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย เรื่องชุดเครื่องแบบปกติของนิสิต มาตรวัดความรู้สึกในขณะเข้าร่วมการวิจัย และมาตรวัดความชอบความคงเส้นคงวา ผลการวิจัยพบว่า 1. ผู้ที่มีความชอบความคงเส้นคงวาต่ำมีคะแนนเจตคติไม่แตกต่างจากผู้ที่มีความชอบความคงเส้นคงวาสูง 2. ผู้ที่มีความชอบความคงเส้นคงวาต่ำ ในเงื่อนไขเขียนเรียงความโดยรับรู้ว่าตนมีอิสระมีคะแนนเจตคติไม่แตกต่างจากในเงื่อนไขเขียนเรียงความโดยรับรู้ว่าตนถูกบังคับ แต่ทั้งสองเงื่อนไขมีคะแนนเจตคติสูงกว่าในเงื่อนไขไม่ได้เขียนเรียงความ 3. ผู้ที่มีความชอบความคงเส้นคงวาสูง ในเงื่อนไขเขียนเรียงความโดยรับรู้ว่าตนมีอิสระมีคะแนนเจตคติสูงกว่าในเงื่อนไขเขียนเรียงความโดยรับรู้ว่าตนถูกบังคับและเงื่อนไขไม่ได้เขียนเรียงความ และในเงื่อนไขเขียนเรียงความโดยรับรู้ว่าตนถูกบังคับ มีคะแนนเจตคติไม่แตกต่างจากในเงื่อนไขไม่ได้เขียนเรียงความ