วิทยานิพนธ์ฉบับนี้ มุ่งศึกษาถึงการแสดงหุ่นกระบอกคณะชูเชิดชำนาญศิลป์ จังหวัดสมุทรสงคราม ระหว่างปี พ.ศ.2544 ถึง พ.ศ.2545 โดยเน้นประวัติ วิวัฒนาการ รูปแบบ องค์ประกอบ การจัดการแสดง และเทคนิคการเชิดหุ่นกระบอก ดำเนินการวิจัยโดยศึกษาข้อมูลจากเอกสารที่เกี่ยวข้อง การสัมภาษณ์บุคคลผู้มีความรู้ความเชี่ยวชาญในการเชิดหุ่นกระบอกการสังเกตการณ์ ตลอดจนการฝึกหัดเชิดหุ่นกระบอกด้วยตนเองจากหัวหน้าคณะชูเชิดชำนาญศิลป์ ผลการวิจัยพบว่าศิลปะการแสดงหุ่นของไทยมีมาตั้งแต่สมัยกรุงศรีอยุธยา และสืบเนื่องมาจนถึงปัจจุบัน การแสดงหุ่นของไทยมี 4 ประเภท คือ หุ่นหลวง หุ่นไทย-จีน หุ่นกระบอกและหุ่นละครเล็กแต่ละประเภทมีความแตกต่างกัน การแสดงหุ่นกระบอก เกิดขึ้นในปี พ.ศ.2435 สมัยพระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว หุ่นกระบอกคณะชูเชิดชำนาญศิลป์ตั้งขึ้นในปี พ.ศ.2495 ที่จังหวัดสมุทรสงคราม โดยนายวงษ์ รวมสุข เป็นการแสดงหุ่นเพื่อประกอบอาชีพ หุ่นกระบอกคณะชูเชิดชำนาญศิลป์มี ตัวหุ่น และศีรษะหุ่นที่มีขนาดใหญ่กว่าหุ่นกระบอกทั่วไป หัวหุ่นแกะสลักจากไม้เนื้ออ่อน นำมาตกแต่งเขียนสี ลงรัก ปิดทอง มือ และกรรเจียกจรแกะจากหนังไหล่ของหุ่นแกะจากไม้ให้มีความโค้งลงมาเป็นส่วนอกด้วย การแสดงเน้นความสนุกสนาน ลักษณะเด่นด้านการเชิดคือ การกระทบตัวหุ่นจะกระตุกข้อมือซ้อนกัน 2 ครั้ง การกล่อมตัวหุ่นมีการกล่อมใน และกล่อมนอก การเชิดตีลังกาในตัวลิง และการเชิดหกหน้าหกหลังในตัวผีเสื้อสมุทรที่เน้นความตลก เรื่องที่ใช้แสดงที่ นายวงษ์ รวมสุขแต่งขึ้นเองมี 5 เรื่อง คือมงกุฎเพชรมงกุฎแก้ว, ระกาแก้ว, กุมารกายสิทธิ์, ศรีสุริยง และคนโททอง แต่เรื่องที่นิยมแสดงในปัจจุบันได้แก่ เรื่องระกาแก้ว และพระอภัยมณี วงดนตรีประกอบการแสดงคือวงปี่พาทย์และต้องมีซออู้บรรเลงประกอบขณะที่ร้องท้าวด้วย การแสดงเริ่มต้นด้วยการบูชาครู การโหมโรงการรำไหว้ครูเบิกโรง แล้วจึงเริ่มต้นแสดง เมื่อจบเรื่องตัวตลกหรือหุ่นโฆษกจะออกมากล่าวอำลา และปี่พาทย์จะทำเพลงกราวรำหรือสรรเสริญพระบารมี เป็นอันสิ้นสุดการแสดง การแสดงหุ่นกระบอกสามารถแสดงทั้งงานมงคล และอวมงคล ผู้สืบทอดการแสดงหุ่นกระบอก คณะชูเชิดชำนาญศิลป์ในปัจจุบัน คือ นางกรรณิกา แก้วอ่อนมุ่งเน้นที่สืบทอด และอนุรักษ์การแสดงนี้ให้เป็นมรดกทางวัฒนธรรมของจังหวัดสมุทรสงครามสืบไป