เครื่องมือทางเศรษฐศาสตร์สำหรับการจัดการมลพิษโรงงานอุตสาหกรรมได้มีการพัฒนาและนำไปใช้ในหลายประเทศอันรวมถึงประเทศไทยด้วย โดยเฉพาะอย่างยิ่งกรมโรงงานอุตสาหกรรมได้มีการศึกษาอย่างต่อเนื่องและมีการกำหนดแผนการประยุกต์ใช้เรียบร้อยแล้วเครื่องมือทางเศรษฐศาสตร์ตั้งอยู่บนพื้นฐานของหลักการ "ผู้ก่อมลพิษเป็นผู้จ่าย"และนำมาใช้เพื่อกระตุ้นให้เกิดการลดปริมาณมลพิษแทนการใช้แนวทางของการ "บังคับและควบคุม" เครื่องมือทางเศรษฐศาสตร์ที่ได้พัฒนาสำหรับประเทศไทยคือ ระบบค่าการปล่อยมลพิษ ซึ่งจะเก็บตามปริมาณบีโอดีที่ปล่อยสู่สิ่งแวดล้อมในอัตรา 35 บาท/กก.บีโอดีการศึกษานี้ให้ความสนใจในอุตสาหกรรมสกัดน้ำมันปาล์ม เนื่องจากเป็นอุตสาหกรรมการเกษตรซึ่งก่อให้เกิดบีโอดีในปริมาณที่สูงและมีอุตสาหกรรมเกี่ยวเนื่องมากมาย การใช้ระบบค่าการปล่อยมลพิษคาดว่าจะมีผลกระทบต่อสมรรถนะเชิงเศรษฐศาสตร์ของอุตสาหกรรมสกัดน้ำมันปาล์มและอุตสาหกรรมเกี่ยวเนื่อง การศึกษานี้เน้นถึงผลกระทบของข้อตกลงตาม "เขตการค้าเสรีแห่งอาเซียน"(AFTA) เนื่องจากน้ำมันปาล์มเป็นสินค้าประเภทยกเว้นชั่วคราว (Temporary ExclusionList

TIL) สำหรับการตั้งกำแพงภาษี ซึ่งกำหนดให้ต้องลดกำแพงภาษีนำเข้าน้ำมันปาล์มจาก 20% เหลือ 0-5% ภายในปี 2546 ข้อตกลงดังกล่าวมีผลกระทบอย่างยิ่งต่อสมรรถนะเชิงเศรษฐศาสตร์ของอุตสาหกรรมสกัดน้ำมันปาล์ม การเก็บค่าการปล่อยมลพิษจะไม่กระทบต่อสมรรถนะเชิงเศรษฐศาสตร์ของอุตสาหกรรมสกัดน้ำมันปาล์ม ถ้าข้อตกลง AFTA ยังไม่มีผลบังคับใช้ ระดับค่าการปล่อยมลพิษที่ไม่กระทบต่อสมรรถนะเชิงเศรษฐศาสตร์และเป็นที่ยอมรับของอุตสาหกรรมสกัดน้ำมันปาล์ม พบว่าไม่เกินร้อยละ 5 ของผลกำไร สำหรับโรงงานที่ไม่สามารถนำน้ำเสียไปใช้เพื่อการเกษตรจะได้รับผลกระทบจากการเก็บค่าการปล่อยมลพิษอย่างไรก็ตาม การประยุกต์ใช้ระบบค่าการปล่อยมลพิษจะกระทบต่ออุตสาหกรรมสกัดน้ำมันปาล์มอย่างรุนแรง ถ้าประเทศไทยต้องดำเนินการตามข้อตกลง AFTA ซึ่งจะไม่มีการตั้งกำแพงภาษีสำหรับการนำเข้าน้ำมันปาล์มอีกต่อไป อันจะส่งผลให้อุตสาหกรรมสกัดน้ำมันปาล์มของประเทศไทยไม่สามารถแข่งขันได้ในตลาดโลก เนื่องจากมีต้นทุนในการผลิตที่สูงกว่าของประเทศมาเลเซียและอินโดนีเซีย จากผลการศึกษานี้ พบว่าโรงงานอุตสาหกรรมสกัดน้ำมันปาล์มจะต้องพบกับปัญหาการขาดทุน ซึ่งจะทำให้ไม่สามารถประยุกต์ใช้ระบบค่าการปล่อยมลพิษได้ในอุตสาหกรรมสกัดน้ำมันปาล์ม ผลกระทบจากข้อตกลง AFTA อาจส่งผลให้โรงงานสกัดน้ำมันปาล์มต้องปิดโรงงานหรือชาวสวนเลิกปลูกปาล์มน้ำมัน อันเนื่องมาจากราคาของผลปาล์มสดที่ตกต่ำลง ผลกระทบของค่าการปล่อยมลพิษที่มีต่อระดับการปล่อยมลพิษของอุตสาหกรรมน้ำมันปาล์มคือค่าการปล่อยมลพิษซึ่งเป็นเครื่องมือที่อาศัยกลไกทางการตลาดจะกระตุ้นโรงงานให้ทำการลดปริมาณบีโอดีของน้ำเสียลง โดยจะทำให้โรงงานที่นำน้ำเสียไปใช้เพื่อการเกษตรมีการลดปริมาณบีโอดีที่จะทิ้งสูงสิ่งแวดล้อมลงถึงร้อยเปอร์เซ็นต์ และโรงงานที่ทำการบำบัดน้ำเสียเองจะมีการลดปริมาณบีโอดีลงร้อยละ 99.5 การนำน้ำเสียไปใช้เพื่อการเกษตรจะเป็นแนวทางที่ดีที่สุดสำหรับการจัดการน้ำเสียจากอุตสาหกรรมสกัดน้ำมันปาล์ม แต่ต้องมีการบำบัดเบื้องต้นด้วยระบบบ่อหมักหรือไร้อากาศก่อน โดยค่าสัมประสิทธิ์"~if~i" ของการเก็บค่าการปล่อยมลพิษที่เสนอแนะสำหรับการศึกษานี้เพื่อเป็นการจูงใจให้มีการนำน้ำเสียไปใช้ประโยชน์ คือ ~if~i=0.1