การวิจัยครั้งนี้เป็นการวิจัยเชิงพรรณนา (Descriptive Research) โดยมีวัตถุประสงค์ เพื่อศึกษา รูปแบบการสื่อสารของผู้ดูแลผู้ป่วยจิตเภทต่อผู้ป่วย การศึกษาถึงตัวแปรด้านเพศ อายุ ระดับการศึกษา รายได้การเข้ารับการรักษาเป็นผู้ป่วยในโรงพยาบาล ความรู้ เจตคติ ของผู้ดูแลผู้ป่วยมีส่วนเกี่ยวข้องอย่างไรต่อรูปแบบการสื่อสาร ตัวอย่างประชากรในงานวิจัย เป็นผู้ดูแลรับผิดชอบ ผู้ป่วยและอยู่ร่วมครอบครัวเดียวกับผู้ป่วยมากกว่า 5 วัน/สัปดาห์ ในโรงพยาบาลสมเด็จเจ้าพระยา132 ราย และโรงพยาบาลศรีธัญญา 218 ราย โดยใช้แบบสอบถาม ที่ผ่านการตรวจสอบความตรง และความเที่ยงนำมาใช้เป็นเครื่องมือในการวิจัย ผลการวิจัยพบว่า ข้อมูลทั่วไปของผู้ป่วยจิตเภท ส่วนใหญ่เป็นเพศชาย สถานภาพสมรสเป็นโสด อายุอยู่ในช่วง 31-40 ปี ระดับการศึกษาอยู่ในระดับประถมศึกษาส่วนใหญ่ไม่ได้ประกอบอาชีพ และไม่มีรายได้ มีระยะเวลาการเจ็บป่วย 2-10 ปีเคยเข้ารับการรักษาเป็นผู้ป่วยในของโรงพยาบาล ร้อยละ 81.9 ข้อมูลทั่วไปของผู้ดูแลผู้ป่วย ส่วนใหญ่เป็นเพศหญิง อายุ 51-60 ปี อาชีพค้าขาย รายได้ 3001-6000บาท ความสัมพันธ์เป็นพี่น้องกับผู้ป่วย ระยะเวลาในการดูแลผู้ป่วยส่วนใหญ่ดูแลผู้ป่วย 2-10 ปี ความรู้ของผู้ดูแลผู้ป่วยจิตเภท ส่วนใหญ่อยู่ในระดับปานกลางค่าเฉลี่ย 6.960 ตัวแปรด้านการได้รับความรู้หรือการได้เข้ารับการอบรม และอาชีพของผู้ดูแลผู้ป่วย ที่แตกต่างกันมีความแตกต่างของคะแนนเฉลี่ยของความรู้แตกต่างกันอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ (p < .001 และ p < .05 ตามลำดับ)เจตคติต่อผู้ป่วยผู้ดูแลผู้ป่วยมีคะแนนเจตคติทางบวกต่อผู้ป่วย ร้อยละ 67.7 ทางลบร้อยละ 32.3 ตัวแปรด้านการเคยและไม่เคยเข้ารับการรักษาเป็นผู้ป่วยในของโรงพยาบาล ระยะเวลาการเจ็บป่วย อายุและสถานภาพสมรส อาชีพและรายได้ของผู้ป่วยที่แตกต่างกัน ความสัมพันธ์ต่อผู้ป่วย และอายุของผู้ดูแลผู้ป่วยที่แตกต่างกันเจตคติแตกต่างกันอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ (p<.05) ด้านการรูปแบบการสื่อสารของผู้ดูแลผู้ป่วยพบว่า เป็นไปในทางบวกร้อยละ 53.4 รูปแบบการสื่อสารทางลบร้อยละ 46.6 ตัวแปรด้านระยะเวลาการเจ็บป่วย อาชีพ รายได้ สถานภาพสมรสของผู้ป่วยและความสัมพันธ์ อายุ และระยะเวลาที่ดูแลผู้ป่วยที่แตกต่างกัน รูปแบบการสื่อสารมีความแตกต่างกันอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ เจตคติ ระยะเวลาในการดูแลผู้ป่วย ความรู้ในการดูแลผู้ป่วยและอาชีพของผู้ดูแลผู้ป่วยมีผลต่อการพยากรณ์รูปแบบการสื่อสารได้ 68.84% (R('2)=0.68842) โดยเจตคติมีผลในการพยากรณ์รูปแบบการสื่อสารมากกว่าปัจจัยด้านอื่น