วัตถุประสงค์ : เพื่อศึกษาหาความสามารถ ในการทำกิจวัตรประจำวันได้ด้วยตนเองของผู้ป่วยอัมพาตครึ่งซีกจากโรคหลอดเลือดในสมองหลังการรักษาทางด้านเวชศาสตร์ฟื้นฟูที่บ้านเปรียบเทียบกับที่โรงพยาบาล รูปแบบการวิจัย : เป็นการวิจัยเชิงทดลองโดยแบ่งกลุ่มสุ่มให้การรักษาที่บ้านและที่โรงพยาบาลโดยที่ผู้ประเมินไม่ทราบว่าผู้ป่วยได้รับการรักษาแบบใด สถานที่ทำการวิจัย : โรงพยาบาลศรีนครินทร์ คณะแพทยศาสตร์ มหาวิทยาลัยขอนแก่น จังหวัดขอนแก่น ประเทศไทย วิธีวิจัย : ศึกษาผู้ป่วยอัมพาตครึ่งซีกจากโรคเส้นเลือดตีบในสมอง 84 ราย ซึ่งสามารถพูดคุยรู้เรื่อง ถูกสุ่มแบ่งเป็น 2 กลุ่ม กลุ่มที่ 1 ผู้ป่วย 42 ราย ได้รับการรักษาทางด้านเวชศาสตร์ฟื้นฟูที่โรงพยาบาลโดยทีมเวชศาสตร์ฟื้นฟู กลุ่มที่ 2 ผู้ป่วย 42 ราย ได้รับการรักษาโดยญาติที่บ้าน ซึ่งญาติจะได้รับการสอนจากทีมเวชศาสตร์ฟื้นฟูก่อนจะกลับบ้าน ความสามารถในการทำกิจวัตรประจำวันจะถูกประเมินโดยใช้เครื่องมือ Barthel index ผู้ป่วยจะถูกประเมินทุกเดือนจนครบ 6 เดือน โดยที่ผู้ประเมินไม่ทราบว่าผู้ป่วยได้รับการรักษาแบบใด ผลการวิจัย : ผู้ป่วย 84 ราย 2 ราย ที่ได้รับการรักษาที่โรงพยาบาล และ 2 รายที่ได้รับการรักษาที่บ้าน ไม่สามารถติดตามผลการรักษาได้ เหลือผู้ป่วย 80 ราย ซึ่งได้รับการรักษาที่โรงพยาบาล 40 ราย และได้รับการรักษาที่บ้าน40 ราย ผู้ป่วยที่ได้รับการรักษาที่โรงพยาบาลมี 35 (87.5%)ราย ที่ช่วยเหลือตนเองได้ และ 5(12.5%) ราย ที่ช่วยเหลือตนเองไม่ได้ ส่วนผู้ป่วยที่รับการรักษาที่บ้าน 28 (70%)ราย ช่วยเหลือตนเองได้ 8 (20%) ราย ช่วยเหลือตนเองไม่ได้และ 4 (10%) ราย เสียชีวิต จากการศึกษา พบว่าไม่มีความแตกต่างกันอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ ระหว่างผู้ป่วยที่ได้รับการรักษาที่บ้านและที่โรงพยาบาล (p = 0.064) สรุปผลการวิจัย : การรักษาผู้ป่วยอัมพาตครึ่งซีกจากโรคหลอดเลือดในสมอง โดยญาติที่บ้านนั้นอาจจะนำมาใช้เพื่อลดค่ารักษาที่โรงพยาบาล และลดการทำงานของเจ้าหน้าที่โรงพยาบาลลงได้