สารย้อมติดสีคราบจุลินทรีย์ มีความสำคัญในการช่วยเสริมประสิทธิภาพในการดูแลอนามัยช่องปาก เนื่องจากคราบจุลินทรีย์มีลักษณะโปร่งใสมองเห็นด้วยตาเปล่าได้ไม่ชัดเจน การย้อมสีคราบจุลินทรีย์จึงทำเพื่อแสดงตำ แหน่งและปริมาณของคราบจุลินทรีย์บนตัวฟัน แต่สารย้อมติดสีคราบจุลินทรีย์นั้นหลังจากใช้งานแล้วไม่ควรจะติดเนื้อเยื่ออยู่นาน เนื่องจากจะทำให้เกิดความ ไม่พึงพอใจต่อผู้ใช้ การศึกษานี้มีความมุ่งหมายที่จะเปรียบเทียบประสิทธิผลใน การเป็นสารย้อมติดสีคราบจุลินทรีย์ ระหว่างปองโซ 4 อาร์และเออริโทรซินปัจจุบันใช้เออริโทรซีนเป็นสารย้อมติดสีคราบจุลินทรีย์แต่เนื่องจากเออริโทน ซีนมีคุณสมบัติในการติดเนื้อเยื่อนานเกินไป จึงคิดจะนำปองโซ 4 อาร์มาใช้ทดแทนเออริโทรซีน โดยเตรียมอาสาสมัครจำนวน 20 คน ซึ่งได้รับการขูดหินน้ำลายและเกลารากฟันแล้ว ให้หยุดทำความสะอาดฟันเป็นเวลา 2 วันเพื่อให้เกิดคราบจุลินทรีย์ที่จะนำมาใช้ในการวิจัย ฟันที่ใช้เป็นตัวอย่างในอาสาสมัครแต่ละคน ใช้ฟันดัดหน้าบนและฟันดัดหน้าล่างรวม 8 ซี่ ตัววัดที่ใช้ใน การวิจัยคือ ดัชนีคราบจุลินทรีย์ ร้อยละของพื้นที่ที่ติดสีคราบจุลินทรีย์ของพื้นที่ผิวฟันด้านริมฝีปาก ระยะเวลาในการจางหายไปของสี ผลการวิจัยพบว่า ดัชนีคราบจุลินทรีย์ของปองโซ 4 อาร์และเออริโทรซีน มีค่าเฉลี่ย 3.119 แบะ 3.188 ตามลำดับ ร้อยละของพื้นที่ติดสีคราบจุลินทรีย์ของพื้นที่ผิวฟันด้านริมฝีปาก ของปองโซ 4 อาร์และเออริโทรซีน มีค่าเฉลี่ย 35.698 และ 35.595 ตามลำดับ เมื่อนำผลไปวิเคราะห์ทางสถิติแบบ t-test พบว่าไม่มีความแตกต่างกันอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ(p>0.05) ระยะเวลาในการจางหายไปของปองโซ 4 อาร์และเออริโทรซีนมีค่าเฉลี่ย 20.700 และ 120.000 นาที ตามลำดับ เมื่อนำผลไปวิเคราะห์ทางสถิติแบบ t-test พบว่ามีความแตกต่างอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ(p<0.0001) ดังนั้น จึงสรุปได้ว่า ปองโซ 4 อาร์เป็นสารย้อมติดสีคราบจุลินทรีย์ได้ โดยมีประสิทธิภาพใกล้เคียงกับ เออริโทรซีน ข้อดีคือ ติดสีเนื้อเยื่อในช่องปากเป็นเวลาไม่นาน หาซื้อง่ายและราคาถูก