วิทยานิพนธ์ (ศศ.ม.)--จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย, 2554

การศึกษาครั้งนี้มุ่งศึกษาประสบการณ์การเลือกแผนการเรียนของนักเรียนชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 4 ที่ไม่มั่นใจในแผนการเรียนที่เลือก ผู้ให้ข้อมูลเป็นนักเรียนชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 4 จำนวน 10 คน โดยเลือกผู้ให้ข้อมูลแบบเฉพาะเจาะจง เก็บข้อมูลด้วยการสัมภาษณ์เชิงลึก และวิเคราะห์ข้อมูลแบบวิเคราะห์เนื้อหาตามระเบียบวิธีวิจัยเชิงคุณภาพแนวปรากฏการณ์วิทยา ผลการศึกษามีดังนี้ นักเรียนได้นิยามการเลือกแผนการเรียนว่าหมายถึง อาชีพที่นักเรียนอยากจะทำ และเป็นอนาคตของนักเรียน ปัจจัยที่เกี่ยวข้องกับการเลือกแผนการเรียนของนักเรียนประกอบด้วย 1) การที่ไม่รู้ข้อมูลเกี่ยวกับหลักสูตรของแผนการเรียน และการศึกษาต่อในอนาคต 2) การพิจารณาความสามารถทางวิชาการและความสนใจในวิชาหลักของแผนการเรียนและอาชีพที่อยากเป็นของนักเรียน และ 3) ข้อมูลจากครอบครัว อาจารย์และรุ่นพี่ และการมีเพื่อนร่วมเรียน นักเรียนทุกคนต่างตัดสินใจเลือกแผนการเรียนด้วยตนเอง โดยนักเรียนบางส่วนมีความมุ่งมั่นในแผนการเรียนที่เลือก แต่นักเรียนอีกส่วนหนึ่งมีความลังเล อย่างไรก็ตาม เมื่อนักเรียนได้เข้าเรียนไประยะหนึ่งและสอบกลางภาคเรียน นักเรียนรู้สึกไม่มั่นใจในแผนการเรียนที่ตนเลือกเนื่องจาก 1) การเรียนไม่รู้เรื่องและ 2) ผลการเรียนที่ไม่ดี ทำให้นักเรียนรู้สึกไม่มั่นใจ กลัวว่าจะเรียนไม่จบ กลัว กังวลกับการอนาคต ไม่รู้อนาคต ท้อใจ อยากเปลี่ยนแผนการเรียนแต่เปลี่ยนไม่ได้ แต่นักเรียนก็เผชิญกับความไม่มั่นใจของตนเองโดยการคิดทบทวน และยอมรับความเป็นจริงและเดินหน้าต่อไปโดยให้กำลังใจตนเองและตั้งใจเรียนให้มากขึ้น ผลการวิจัยครั้งนี้สามารถนำไปใช้เป็นแนวทางการให้การปรึกษาแนะแนวการศึกษาต่อ และให้ความช่วยเหลือแก่นักเรียนในการตัดสินใจเลือกแผนการเรียนเพื่อนำไปสู่ชีวิตที่มีประสิทธิภาพ