วิทยานิพนธ์ (อ.ม.)--จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย, 2550

วิทยานิพนธ์นี้ มุ่งศึกษาการใช้วัฒนธรรมท้องถิ่นภาคเหนือในการสร้างสรรค์นวนิยายของ มาลา คำจันทร์ จำนวน ๙ เรื่อง ได้แก่ เจ้าจันท์ผมหอม นิราศพระธาตุอินทร์แขวน ดงคนดิบ เมืองลับแล ใต้หล้าฟ้าหลั่ง ดาบอุปราช สร้อยสุคันธา ไพรอำพราง นางถ้ำ และ ดาบราชบุตร กลวิธีต่างๆที่ใช้ในการสร้างสรรค์นวนิยาย คือ การสร้างเนื้อเรื่อง การสร้างตัวละคร การนำเสนอแนวคิด การสร้างฉากและบรรยากาศ และ การใช้ภาษา นั้นจะทำให้นวนิยายมีบรรยากาศ ที่แสดงวัฒนธรรมท้องถิ่นภาคเหนือและมีคุณค่ายิ่งขึ้น ผลการศึกษาพบว่า มาลา คำจันทร์ สร้างสรรค์นวนิยายดังกล่าวข้างต้นขึ้นโดยสอดผสานวัฒนธรรมท้องถิ่นภาคเหนือเข้าไว้ในส่วนต่างๆของเรื่อง ได้แก่ การสร้างเนื้อเรื่องจากความเชื่อบางประการในท้องถิ่น เช่น ความเชื่อเรื่องดาบศักดิ์สิทธิ์ เรื่องผี เรื่องม้าขี่ นวนิยายบางเรื่องสร้างขึ้นจากวิถีการดำรงชีวิตในการประกอบอาชีพของชาวนาในภาคเหนือ ส่วนบางเรื่องสร้างขึ้นจากตำนานและประวัติศาสตร์ท้องถิ่น ในการสร้างตัวละครให้สอดคล้องกับเนื้อเรื่อง มาลา คำจันทร์ เริ่มต้นด้วย การเรียกชื่อตัวละครด้วยภาษาท้องถิ่น จากนั้นก็สร้างบทบาทตัวละครให้มีวิถีชีวิตความคิดความเชื่อเช่นเดียวกับคนในท้องถิ่น ทั้งตัวละครระดับเจ้านาย ชาวบ้านทั่วไป และ อมนุษย์ ด้วยเหตุที่นวนิยายทั้งหมดเป็นเรื่องราวของคนในภาคเหนือจึงสามารถนำเสนอแนวคิดที่เกี่ยวกับความคิดความเชื่อพื้นฐานของคนภาคเหนือ และแนวคิดที่เป็นภาพสะท้อนของวิถีชีวิตในสังคมภาคเหนือ มาลา คำจันทร์ สร้างฉากและบรรยากาศให้สอดคล้องกับเนื้อเรื่องและตัวละครโดยผสมผสานระหว่างสถานที่จริงและฉากที่สร้างสรรค์ขึ้นในเรื่อง ตลอดจนได้สอดแทรกวิถีชีวิตท้องถิ่น เช่น ประเพณี พิธีกรรม ศิลปกรรมท้องถิ่นเข้าไว้ อย่างกลมกลืน ประการสุดท้าย มาลา คำจันทร์ ใช้ภาษาและสำนวนท้องถิ่นภาคเหนือในบทบรรยาย บทพรรณนา และ บทสนทนา โดยมีลักษณะที่ราบรื่น มีสัมผัสและจังหวะ มีความเปรียบที่น่าสนใจ ตลอดจนสอดแทรกวรรณกรรม บทขับ ข้อมูลคติชนท้องถิ่นไว้เป็นระยะเพื่อสร้างบรรยากาศอีกด้วย การที่มาลา คำจันทร์ สร้างสรรค์นวนิยายโดยอิงอาศัยวัฒนธรรมท้องถิ่นภาคเหนืออย่างสอดคล้องและเหมาะสมกลมกลืนนั้น ทำให้นวนิยายทุกเรื่องมีความสนุกสนาน ชวนติดตาม อีกทั้งยังชักนำให้ผู้อ่านเข้าไปสู่บรรยากาศของวัฒนธรรมท้องถิ่นภาคเหนือได้อย่างดี ประกอบกับมาลา คำจันทร์ ได้แสดงศิลปะด้านการใช้ภาษาในการนำเสนอนวนิยายได้อย่างไพเราะ สื่อความหมายได้เด่นชัด เหตุทั้งหมดนี้ทำให้นวนิยายมีเอกภาพ และ สุนทรียภาพ อันช่วยส่งเสริมคุณค่าอย่างสำคัญทำให้ นวนิยายประสบความสำเร็จอย่างงดงาม