วิทยานิพนธ์ (นศ.ด.)--จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย, 2550

การวิจัยครั้งนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษากระบวนการสร้างโลกแวดล้อมทางสารสนเทศทางการเมืองชองบุคคล ความสัมพันธ์ระหว่างการสร้างโลกแวดล้อมทางสารสนเทศทางการเมืองและความท่วมท้นทางสารสนเทศ ปัจจัยที่มีอิทธิพลต่อการสร้างโลกแวดล้อมทางสารสนเทศ รวมไปถึงผลกระทบจากการสร้างโลกแวดล้อมทางสารสนเทศและความท่วมท้นทางสารสนเทศ วิธีการเก็บข้อมูลใช้การวิจัยเชิงสำรวจ และการสัมภาษณ์เจาะลึก ผลการวิจัยพบว่า คนเรามีการประกอบสร้างโลกแวดล้อมทางสารสนเทศทางการเมืองของตนเอง โดยกระบวนการสร้างโลกแวดล้อมทางสารสนเทศประกอบไปด้วย ขั้นของการรับรู้ ขั้นของการกำหนด และขั้นของการใช้จริง ปัจจัยที่มีอิทธิพลต่อการสร้างโลกแวดล้อมทางสารสนเทศมี 3 มิติ ใหญ่ ได้แก่ ปัจจัยด้านลักษณะของสื่อและข้อมูล ปัจจัยทางด้านของความต้องการข่าวสารของบุคคล และปัจจัยด้านความสามารถในการรับข้อมูลของบุคคล ปัจจัยที่มีอิทธิพลมากที่สุดต่อการสร้างโลกแวดล้อมทางสารสนเทศขั้นการรับรู้ ได้แก่ ปัจจัยด้านลักษณะของสื่อและข้อมูล ในขณะที่การสร้างโลกแวดล้อมทางสารสนเทศขั้นของการกำหนด และขั้นของการใช้จริงนั้น ปัจจัยทางด้านของความต้องการข่าวสาร และปัจจัยด้านความสามารถในการรับข้อมูลของบุคคล จะเข้ามามีบทบาทมากกว่าปัจจัยด้านลักษณะของข้อมูลภายนอก ในด้านของความท่วมท้นทางสารสนเทศ กลุ่มตัวอย่างโดยรวมมีอาการความท่วมท้นทางสารสนเทศในระดับต่ำ จากการวิเคราะห์แบบจำลองพบว่าอาการความท่วมท้นทางสารสนเทศเกิดได้จากสองเส้นทาง คือ เส้นทางแรกเกิดจากปริมาณสื่อและข้อมูลที่มากเกินไป เวลาไม่เพียงพอในการเปิดรับ และลักษณะข้อมูล เช่น ละเอียด ซับซ้อนเกินความเข้าใจ เปลี่ยนแปลงรวดเร็ว ฯลฯ ส่วนเส้นทางที่สองเกิดจากการใช้สื่อและติดตามข้อมูลทางการเมืองในปริมาณมาก อย่างไรก็ตาม ปัจจัยที่เข้ามาช่วยลดการเกิดความท่วมท้นทางสารสนเทศ คือ ความพอใจในระดับของปริมาณข้อมูลที่ตนติดตามได้ ความท่วมท้นทางสารสนเทศไม่มีความสัมพันธ์กับกลยุทธ์การใช้ข้อมูลเพื่อการตัดสินใจทั้งสามแบบ ได้แก่ การค้นหาข้อมูลทุกทางเลือก การค้นหาข้อมูลเพียงบางทางเลือก และการใช้ข้อมูลแบบเส้นทางลัด ในขณะที่ความท่วมท้นทางสารสนเทศมีความสัมพันธ์เชิงบวกกับความเชื่อมั่นในประสิทธิภาพทางการเมืองของตนเอง