ridm@nrct.go.th   ระบบคลังข้อมูลงานวิจัยไทย   รายการโปรดที่คุณเลือกไว้

การกำหนดแนวทางสนับสนุนการตัดสินใจเชิงนโยบายเรื่องข้าวในระดับจังหวัดของจังหวัดกำแพงเพชร พิจิตรและพิษณุโลก ในปี 2551 - 2552

หน่วยงาน สำนักงานกองทุนสนับสนุนการวิจัย

รายละเอียด

ชื่อเรื่อง : การกำหนดแนวทางสนับสนุนการตัดสินใจเชิงนโยบายเรื่องข้าวในระดับจังหวัดของจังหวัดกำแพงเพชร พิจิตรและพิษณุโลก ในปี 2551 - 2552
นักวิจัย : อมรลักษณ์ ปรีชาหาญ
คำค้น : การตลาด , การผลิต , การแปรรูป , ข้าว
หน่วยงาน : สำนักงานกองทุนสนับสนุนการวิจัย
ผู้ร่วมงาน : -
ปีพิมพ์ : 2554
อ้างอิง : http://elibrary.trf.or.th/project_content.asp?PJID=RDG5190017 , http://research.trf.or.th/node/6711
ที่มา : -
ความเชี่ยวชาญ : -
ความสัมพันธ์ : -
ขอบเขตของเนื้อหา : -
บทคัดย่อ/คำอธิบาย :

โครงการวิจัย “การกำหนดแนวทางสนับสนุนการตัดสนใจเชิงนโยบายเรื่องข้าวในระดับจังหวัดของจังหวัดกำแพงเพชร พิจิตรและพิษณุโลก ในปี 2551 – 2552” มีวัตถุประสงค์เพื่อสำรวจข้อมูลการผลิต การตลาด และการแปรรูปข้าวและศึกษาความเชื่อมโยงของเส้นทางข้าว รวมทั้งวิเคราะห์สภาพแวดล้อม (SWOT) และวางตำแหน่งของการผลิต การตลาดและการแปรรูป และเสนอแนะทิศทางและยุทธศาสตร์การจัดการข้าวทั้งระบบ ในจังหวัดดังกล่าว โดยใช้แบบสอบถามและการสัมภาษณ์และนำข้อมูลที่ได้มาวิเคราะห์และหาความเชื่อมโยงเส้นทางข้าวในตลาดทั้ง 3 จังหวัด (260 ตำบล 32 อำเภอ)โดยใช้กลุ่มตัวอย่างผู้ผลิต ผู้บริโภคและผู้ประกอบการ กลุ่มละ 400 คน รวม 1,200 คนในแต่ละจังหวัดผลการวิจัยด้านการผลิตพบว่า จังหวัดกำแพงเพชร พิจิตร พิษณุโลกมีการผลิตข้าว 3 ครั้ง คือข้าวนาปี 1 ครั้งและข้าวนาปรัง 2 ครั้ง ต้นทุนการผลิตข้าวนาปี เฉลี่ย 3 จังหวัดประมาณไร่ละ 4,4481.38 บาท ผลผลิตเฉลี่ย 61.31 ถัง/ไร่ ข้าวนาปรัง 1 มีต้นทุนการผลิต ประมาณ 4,167.25 บาท/ไร่ ผลผลิต 74.79 ถัง/ไร่ ข้าวนาปรัง 2 มีต้นทุนการผลิตประมาณ 3,809.90 บาท/ไร่ ผลผลิต 74.13 ถัง/ไร่ พันธ์ข้าวที่นิยมปลูกมากที่สุด คือ พันธุ์สุพรรณบุรี 1, พิษณุโลก 2 , ชัยนาท, ปทุมธานี และหอมมะลิ ผลการวิเคราะห์ผู้แปรรูปพบว่ากลุ่มผู้แปรรูปผลิตภัณฑ์จากข้าวของทั้ง 3 จังหวัด ส่วนใหญ่นำปัจจัยการผลิตที่เป็นข้าวสารและแป้งสำเร็จรูปที่ผลิตจากในจังหวัดและนำจากต่างจังหวัด เช่น สุรินทร์หนองบัวลำภู ชัยภูมิ นครสวรรค์ เพชรบูรณ์ และศรีษะเกษ ส่วนผู้ประกอบการโรงสีข้าวส่วนใหญ่มีความต้องการข้าวเปลือกพันธุ์ชัยนาท, พิษณุโลก 2 สุพรรณบุรี และหอมมะลิ โดยการรับซื้อจากเกษตรกรโดยตรงและซื้อผ่านพ่อค้าคนกลาง นอกจากนั้นยังมีการรับซื้อทั้งภายในจังหวัดและจังหวัดอื่น ๆ ทั้งนี้จะนำข้าวส่งจำหน่ายโดยวิธีการแบบขายตรงและผ่านนายหน้าโดยจำหน่ายผ่านโครงการรับจำนำข้าว ผู้ส่งออก (กรุงเทพฯ)และตลาดภายในประเทศ ผลการวิเคราะห์ผู้บริโภค พบว่าทั้ง 3 จังหวัดมีความเห็นสอดคล้องกันในเรื่องความต้องการพัฒนาข้าวและผลิตภัณฑ์จากข้าวให้ได้มาตรฐานและมีคุณภาพที่สามารถขยายตลาดได้โดยผู้แปรรูปต้องพัฒนาคุณภาพและมาตรฐานของผลิตภัณฑ์ บรรจุภัณฑ์ แปรรูปผลิตภัณฑ์ให้มีความหลากหลายปรับราคาให้เหมาะสม และมีการส่งเสริมการขาย ผลการวิเคราะห์การทำกิจกรรม Focus Group และการกำหนดนโยบายข้าวทำได้โดยการวิเคราะห์กิจกรรม Focus Group และเชื่อมโยงข้อมูลเพื่อแก้ปัญหาและหาหน่วยงานที่รับผิดชอบ โดยผ่านกระบวนการ SWOT Analysis เพื่อเสนอแนะทิศทางและยุทธศาสตร์การจัดการข้าวทั้งระบบ (การผลิต การตลาด และการบริโภค) ซึ่งผลจากการวิเคราะห์ได้มาซึ่งวิสัยทัศน์ “ตลาดกลาง Supply Chain ภาคเหนือตอนล่าง” นโยบาย “การพัฒนาห่วงโซ่คุณภาพข้าวและผลิตภัณฑ์จากข้าวในระดับจังหวัดให้มีประสิทธิภาพสูงสุด” ยุทธศาสตร์ แผนงานของจังหวัดกำแพงเพชร พิจิตร พิษณุโลก และความร่วมมือกันของ 3 จังหวัด ดังนี้ ยุทธศาสตร์ที่ 1 การผลิตข้าวและผลิตภัณฑ์จากข้าวคุณภาพดีในระดับจังหวัด ประกอบด้วย 4 กลยุทธ์ 4 แผนงาน คือ 1) กลยุทธ์การสร้างความมั่นคงทางวัตถุดิบ แผนเพิ่มศักยภาพการผลิตเมล็ดพันธุ์ที่มีคุณภาพดีและเพียงพอ 2 ) ก ล ยุท ธ์ก า ร เ พิ่มป ร ะ สิท ธิภ า พ ก า ร ผ ลิต แ ผ น ก า ร ส ร้า ง แ ล ะ ป รับ ป รุง พื้น ที่ก า ร เ ก ษ ต ร แ ล ะ ส ถ า นประกอบการข้าว แผนงานสร้างองค์ความรู้ให้เกษตรกรและผู้ประกอบการ 3) กลยุทธ์การวิจัย แผนพัฒนางานวิจัยด้านข้าวและผลิตภัณฑ์จากข้าว และ 4) กลยุทธ์การส่งเสริมและพัฒนาองค์กรเกษตรกรและผู้ประกอบการ แผนงานเพิ่มศักยภาพการผลิตองค์กรเกษตรกรและผู้ประกอบการ โครงการที่ใช้แก้ปัญหาคือโครงการหมู่บ้านเมล็ดพันธุ์,โครงการส่งเสริมการผลิตข้าวพันธุ์ดีโดยวิธี GAP, โครงการพัฒนาและขยายศูนย์เมล็ดพันธ์ ศูนย์พัฒนาวิจัยข้าว และศูนย์ข้าวชุมชน โครงการปรับปรุงและพัฒนาโรงสีชุมชน และกลุ่มแปรรูปข้าวให้เข้มแข็ง,โครงการยกระดับมาตรฐานโรงสีข้าวโรงสีให้ได้มาตรฐาน GMP, HACCP, โครงการพัฒนาและเพิ่มรถเกี่ยวข้าวที่มีมาตรฐานและลดการสูญเสีย,โครงการสร้างลานตาก ตราชั่งชุมชนและโรงสีข้าวชุมชนแบบครบวงจร , โครงการศูนย์การเรียนรู้ผู้ประกอบการข้าว, โครงการพัฒนาและปรับปรุงพันธุ์ข้าวและผลิตภัณฑ์จากข้าวด้านนวัตกรรมและเทคโนโลยีมาใช้ในการผลิตและแปรรูปเพื่อเพิ่มปริมาณ มูลค่าและคุณภาพ, โครงการ contract farming และโครงการศูนย์เครือข่ายผู้ผลิต ผู้แปรรูปและผู้บริโภคข้าวในระดับจังหวัด ยุทธศาสตร์ที่ 2 การสร้างตราเอกลักษณ์ ประกอบด้วย 2 กลยุทธ์ 2 แผนงาน ดังนี้ 1) กลยุทธ์การส่งเสริมการผลิตข้าวและผลิตภัณฑ์จากข้าว เพื่อตอบสนองความต้องการของตลาด แผนการสร้างตราและเอกลักษณ์ของข้าวไทยและผลิตภัณฑ์จากข้าว และ 2) กลยุทธ์ขยายการส่งออก แผนสร้างตราและเอกลักษณ์ให้กับข้าวและผลิตภัณฑ์จากข้าวเพื่อการขยายตลาด โครงการที่ใช้แก้ปัญหา คือโครงการจัดทำมาตรฐานข้าวไทยและผลิตภัณฑ์จากข้าวเพื่อการบริโภคภายในจังหวัด ประเทศและการส่งออก, โครงการสร้างความเชื่อมั่นให้กับตราสินค้าโดยการรับรองของหน่วยงานรัฐและศูนย์เครือข่าย, โครงการขยายตลาด เช่น สนับสนุนให้ใช้สินค้าของจังหวัด, ร่วมมือจัดแสดงสินค้า, โครงการขยายตลาดใหม่และหาคู่ค้าใหม่นอกพื้นที่ หรือข้าวสัญจร (Road –Show) และโครงการจัดทำฐานข้อมูลสารสนเทศด้านการผลิต การแปรรูป การค้าข้าวระหว่างผู้ผลิต ผู้ประกอบ ผู้แปรรูปเพื่อเป็นฐานข้อมูลในการตัดสินใจ ยุทธศาสตร์ที่ 3 การบริหาร การจัดการขนส่งข้าวและผลิตภัณฑ์ข้าวในระดับจังหวัด ประกอบด้วย 2 กลยุทธ์ 2 แผนงาน ดังนี้ 1) กลยุทธ์การพัฒนาระบบ โลจิสติกส์และห่วงโซ่อุปทานอย่างมีประสิทธิภาพ แผนการกระจายสินค้าและบริการสำหรับระบบการผลิตข้าว 2) กลยุทธ์การวิจัยแผนงานพัฒนาและยกระดับโลจิสติกส์ โครงการที่ใช้แก้ปัญหา คือโครงการศูนย์กระจายสินค้าประจำจังหวัด และโครงการศึกษา ระบบ Logistics และSupply Chain ยุทธศาสตร์ที่ 4 การสร้างธรรมาภิบาลให้แก่ผู้ประกอบการข้าว ประกอบด้วยกลยุทธ์การสร้างธรรมาภิบาลให้แก่ผู้ประกอบการข้าว แผนงานปลูกฝังจิตสำนึกให้กับผู้ประกอบการและเกษตรกร โครงการที่ใช้แก้ปัญหา คือโครงการสร้างธรรมาภิบาลให้กับธุรกิจการค้าข้าว และโครงการวิเคราะห์ตรวจสอบโครงการรัฐโดยสถาบัน การศึกษา

บรรณานุกรม :
อมรลักษณ์ ปรีชาหาญ . (2554). การกำหนดแนวทางสนับสนุนการตัดสินใจเชิงนโยบายเรื่องข้าวในระดับจังหวัดของจังหวัดกำแพงเพชร พิจิตรและพิษณุโลก ในปี 2551 - 2552.
    กรุงเทพมหานคร : สำนักงานกองทุนสนับสนุนการวิจัย.
อมรลักษณ์ ปรีชาหาญ . 2554. "การกำหนดแนวทางสนับสนุนการตัดสินใจเชิงนโยบายเรื่องข้าวในระดับจังหวัดของจังหวัดกำแพงเพชร พิจิตรและพิษณุโลก ในปี 2551 - 2552".
    กรุงเทพมหานคร : สำนักงานกองทุนสนับสนุนการวิจัย.
อมรลักษณ์ ปรีชาหาญ . "การกำหนดแนวทางสนับสนุนการตัดสินใจเชิงนโยบายเรื่องข้าวในระดับจังหวัดของจังหวัดกำแพงเพชร พิจิตรและพิษณุโลก ในปี 2551 - 2552."
    กรุงเทพมหานคร : สำนักงานกองทุนสนับสนุนการวิจัย, 2554. Print.
อมรลักษณ์ ปรีชาหาญ . การกำหนดแนวทางสนับสนุนการตัดสินใจเชิงนโยบายเรื่องข้าวในระดับจังหวัดของจังหวัดกำแพงเพชร พิจิตรและพิษณุโลก ในปี 2551 - 2552. กรุงเทพมหานคร : สำนักงานกองทุนสนับสนุนการวิจัย; 2554.