วิทยานิพนธ์ (วท.ม.)--จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย, 2550

สามารถแยกแอกติโนมัยซิสได้ทั้งหมด 77 สายพันธุ์ จากดิน และทรายตัวอย่างจำนวน 34 ตัวอย่างจากบริเวณชายหาด และป่าชายเลน 4 จังหวัดในประเทศไทย เมื่อทดสอบความสามารถในการสร้างสารปฏิชีวนะยับยั้งจุลินทรีย์ทดสอบ 7 ชนิด ได้แก่ แบคทีเรียแกรมบวก แบคทีเรียแกรมลบ ยีสต์ และรา พบ แอกติโนมัยซิส 4 สายพันธุ์ที่สามารถยับยั้งการเจริญของจุลินทรีย์ได้ทุกชนิด และเมื่อทดสอบความสามารถในการสร้างสารออกฤทธิ์ยับยั้งเซลล์มะเร็ง 5 ชนิด พบว่ามีแอกติโนมัยซิส 14 สายพันธุ์ที่สามารถยับยั้งเซลล์มะเร็งแบบจำเพาะเจาะจง ได้เลือกสายพันธุ์ J6.2 มาจำแนกสายพันธุ์ โดยตรวจสอบลำดับเบสของยีนประมวลรหัส 16S rRNA ศึกษาลักษณะทางสัญฐานวิทยา ลักษณะการเจริญบนอาหารเลี้ยงเชื้อ และลักษณะทางชีวเคมีพบว่า แอกติโนมัยซิสสายพันธุ์ J6.2 คือ Streptomyces parvulus เมื่อนำมาศึกษาการผลิตสารออกฤทธิ์ทางชีวภาพทั้งฤทธิ์การยับยั้งการเจริญของจุลินทรีย์ และฤทธิ์การยับยั้งเซลล์มะเร็งในอาหารเลี้ยงเชื้อเหลวชนิดต่างๆ พบว่าเชื้อสามารถสร้างสารออกฤทธิ์ทางชีวภาพในอาหารเลี้ยงเชื้อเหลวโซเดียมเคซิเนตได้ดีที่สุด เมื่อนำสารสกัดเอทิลอะซิเตตมาทำให้บริสุทธิ์โดยวิธีคอลัมน์โครมาโทกราฟี และทดสอบฤทธิ์ทางชีวภาพของส่วนที่แยกได้ พบว่า ส่วนของสารที่แยกได้สามารถยับยั้ง Bacillus cereus Staphylococcus aureus และ Pseudomonas aeruginosa อีกทั้งสามารถยับยั้งเซลล์มะเร็ง HepG2 ได้ เมื่อพิสูจน์เอกลักษณ์สารด้วยเทคนิคต่างๆทางเคมี ได้แก่ NMR IR UV และ MS พบว่าในส่วนผสมที่ 4 ของสารที่แยกได้ ประกอบด้วยสารในกลุ่มอะโรมาติกไฮโดรคาร์บอน มีค่าความเข้มขันต่ำที่สุดที่สามารถยับยั้ง Bacillus cereus และ Staphylococcus aureus เท่ากับ 25 และ 5 ppm ตามลำดับ แต่ไม่สามารถยับยั้ง Saccharomyces cereviseae และเซลล์มะเร็งตับ (HepG2) ได้ที่ระดับความเข้มข้นต่ำกว่า 200 ppm