วิทยานิพนธ์ (วศ.ม.)--จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย, 2549

งานวิจัยนี้ มีวัตถุประสงค์เพื่อพัฒนาสูตรการคำนวณต้นทุนคุณภาพ (Quality Cost) สำหรับอุตสาหกรรมพลาสติกประเภทฉีด โดยต้นทุนคุณภาพที่ทำการศึกษา ประกอบด้วย ต้นทุนการป้องกัน (Prevention Costs) ต้นทุนการตรวจสอบ การวัด และการประเมิน (Appraisal Costs) ต้นทุนความล้มเหลวภายใน (Internal Failure Cost) ต้นทุนความล้มเหลวภายนอก (External Failure Cost) และต้นทุนคุณภาพที่ซ่อนเร้น (Hidden Quality Costs) รวมทั้งปรับปรุงต้นทุนคุณภาพขององค์กร การพัฒนาสูตรการคำนวณต้นทุนคุณภาพสำหรับงานวิจัยนี้ ได้แบ่งแนวทางการพัฒนาออกเป็น 2 ส่วน โดยส่วนแรก เป็นการพัฒนาสูตรการคำนวณต้นทุนคุณภาพตาม PAF Model เริ่มจาก การรวบรวมกิจกรรมและปัจจัยที่มีผลต่อคุณภาพจากการดำเนินงานในขั้นตอนต่างๆ ของบริษัทกรณีศึกษา มาวิเคราะห์หาค่าใช้จ่ายที่เกิดขึ้นจากกิจกรรมและปัจจัยนั้น เพื่อกำหนดรายการต้นทุนคุณภาพแยกประเภทตาม PAF Model จากนั้นจึงกำหนดสูตรในการคำนวณ เพื่อใช้เป็นตัววัดผลการดำเนินงานทางด้านคุณภาพ ในขณะที่ส่วนที่ 2 เป็นการพัฒนาสูตรการคำนวณต้นทุนคุณภาพที่ซ่อนเร้น โดยเริ่มจากการรวบรวมรายการต้นทุนคุณภาพที่ซ่อนเร้นจากบทความและงานวิจัยที่เกี่ยวข้อง มาจัดกลุ่มได้กลุ่มรายการต้นทุนคุณภาพที่ซ่อนเร้นทั้งหมด 8 กลุ่ม หลังจากนั้นได้กำหนดแนวทางการคำนวณต้นทุนคุณภาพที่ซ่อนเร้นเฉพาะรายการที่ผู้วิจัยสามารถหาข้อมูลอ้างอิงได้เท่านั้น หลังจากได้สูตรการคำนวณต้นทุนคุณภาพทั้ง 2 ส่วนแล้ว ผู้วิจัยได้จัดทำใบรายการตรวจสอบ เพื่อใช้เก็บข้อมูลต้นทุนคุณภาพ พร้อมทั้งดำเนินการเก็บข้อมูลต้นทุนคุณภาพของบริษัทกรณีศึกษาเป็นระยะเวลา 3 เดือน เพื่อวิเคราะห์หาประเด็นที่สมควรได้รับการปรับปรุงต้นทุนคุณภาพ โดยต้นทุนคุณภาพที่ควรได้รับการปรับปรุงคือ ต้นทุนความล้มเหลวภายใน ซึ่งเกิดจากการมีต้นทุนของเสียเป็นจำนวนมาก ดังนั้นจึงดำเนินการปรับปรุงต้นทุนของเสีย โดยวิเคราะห์รายการต้นทุนคุณภาพทางด้านการป้องกัน และการตรวจสอบ ที่มีความสัมพันธ์เชื่อมโยงกับสาเหตุที่ก่อให้เกิดของเสีย เพื่อกำหนดแนวทางการปรับปรุง หลังจากดำเนินการปรับปรุงเป็นระยะเวลา 3 เดือน พบว่า ต้นทุนของเสียมีค่าลดลงจาก 12,399 เป็น 7,574 บาทต่อมูลค่าการผลิต 1,000,000 บาท ทำให้ต้นทุนคุณภาพโดยรวมมีค่าลดลงจาก 18,860 เป็น 13,632 บาทต่อมูลค่าการผลิต 1,000,000 บาท หรือมีค่าลดลง 27.72% จากเดิม ช่วยทำให้บริษัทกรณีศึกษาประหยัดค่าใช้จ่ายได้ 5,228 บาทต่อมูลค่าการผลิต 1,000,000 บาท.