การตอบสนองด้านการเจริญเติบโตและสัณฐานวิทยา รวมทั้งการดูดซับไนโตรเจนและการสะสมธาตุอาหารในส่วนต่าง ๆ ของพืชมีการศึกษาในพืชลอยน้ำ 2 ชนิด คือจอกหูหนู (Salvinia cucullata Roxb. ex Bory) และผักบุ้ง (Ipomoea aquatica Forssk.) และพืชโผล่เหนือน้ำ 2 ชนิด คือ กกรังกา (Cyperus involucratus Rottb.) และแฝก (Vetiveria zizanioides (L.) Nash ex Small)มีการปลูกพืชแต่ละชนิดในสารละลายที่เตรียมจากสูตรของ Smart and Barko (1985) และมีการให้ไนโตรเจนอนินทรีย์ในรูปแบบที่แตกต่างกัน คือ ไนเตรต (NO3-) แอมโมเนียม (NH4+) หรือแอมโมเนียมไนเตรต (NH4NO3) โดยกำหนดให้มีความเข้มข้นที่เท่ากัน (500 μM) และปลูกในสภาพแวดล้อมเดียวกัน จอกหูหนูเป็นพืชที่มีอัตราการเติบโตสัมพัทธ์สูงสุด (Relative Growth Rate, RGR= 0.12 d-1) รองลงมาคือ ผักบุ้ง (0.035±0.002 d-1) กกรังกา (0.03±0.002 d-1) และแฝก(0.02±0.003 d-1) ตามลำดับ สำหรับอัตราการดูดซับไนโตรเจนพบค่าสูงในพืชลอยน้ำเมื่อเปรียบเทียบกับพืชโผล่เหนือน้ำ ดังนั้น จอกหูหนูและผักบุ้งจึงถูกคัดเลือกมาใช้ศึกษาต่อถึงความสามารถในการทนต่อแอมโมเนียมความเข้มข้นสูง โดยปลูกพืชดังกล่าวในสารละลายเลี้ยงพืชที่มีแอมโมเนียมความเข้มข้น 0.5, 1, 5, 10 และ 15 mM ในสภาพแวดล้อมเดียวกัน พบว่าพืชทั้งสองชนิดมีอัตราการเติบโตสูงสุดเมื่อปลูกพืชด้วยแอมโมเนียมความเข้มข้น 1 mM ในขณะที่พืชจะมีอัตราการเติบโตลดลงเมื่อปลูกด้วยแอมโมเนียมความเข้มข้น 5, 10 และ 15 mM โดยพืชจะมีใบขนาดเล็ก มีรากสั้น ซึ่งจะเห็นได้อย่างชัดเจนในพืชที่ปลูกด้วยแอมโมเนียมความเข้มข้น 10 และ 15mM พืชทั้งสองชนิดนี้พบมีปริมาณธาตุอาหารและโปรตีนที่สูงเมื่อปลูกด้วยแอมโมเนียมความเข้มข้น1-5 mM ดังนั้น พืชสองชนิดนี้สามารถนำไปใช้เป็นพืชอาหารสัตว์หรือทำเป็นปุ๋ยได้หลังจากการเก็บเกี่ยว ซึ่งข้อมูลจากการศึกษานี้ ทั้งจอกหูหนูและผักบุ้งสามารถนำไปใช้บำบัดน้ำเสียได้ แต่น้ำเสียนั้นควรมีการปนเปื้อนของแอมโมเนียมไม่มากกว่า 5 mM ทั้งนี้เพื่อป้องกันความเสียหายที่จะเกิดขึ้นกับรากพืช และอาจก่อให้เกิดการเน่าของต้นพืชซึ่งอาจเป็นสาเหตุของการวกกลับคืนของสารอาหารที่มีในพืชกลับสู่ระบบบำบัดน้ำได้ The growth, morphological response, nitrogen uptake and nutrient allocation of two free-floating species (Salvinia cucullata Roxb. ex Bory, Ipomoea aquatica Forssk.) and two emergent species (Cyperus involucratus Rottb., Vetiveria zizanioides (L.) Nash ex Small) were investigated. Plants of each species were grown on a modified Smart & Barko (1985) medium. Inorganic nitrogen was supplied as nitrate (NO3-), ammonium (NH4+) or NH4NO3combined at equimolar concentration (500 μM) in the same condition. S. cucullata had the highest growth rate (RGR= 0.12 d-1) followed by I. aquatica (0.035±0.002 d-1), C.involucratus (0.03±0.002 d-1) and V. zizanioides (0.02±0.003 d-1), respectively. A high N uptake rate was found in free floating species compared to emergent plants. Thus, S. cucullata and I. aquatica were selected for further study to assess their tolerance to high ammonium concentrations. The plants were grown with NH4 + at concentrations of 0.5, 1, 5, 10 and 15 mM, all other conditions being equal. Both species had the highest growth ratewhen supplied with NH4 + at a concentration of 1 mM, but growth decreased when suppliedwith NH4+ at concentrations of 5, 10 and 15 mM. The plants had small leaves and short roots, particularly when grown with 10 and 15 mM of NH4 +. Both species had high mineral and protein contents when grown with in a NH4 + concentration ranging from 1-5 mM, so after harvest, that can be used as a feed crop for animals or fertilizers. Based on this study, S. cucullata and I. aquatica can be used for water treatment, but the NH4+ concentration must be less than 5 mM to prevent root and stem damage that causes minerals to be released from the plants and reenter to the water treatment system.