โครงการวิจัยนี้ได้ศึกษาการอบแห้งใบสะระแหน่ (Mentha cordifolia Opiz ex Fresen) และส้มสายน้ำผึ้ง (Mandarin cv (Sai-Namphaung)) โดยใช้ไมโครเวฟสุญญากาศเปรียบเทียบกับลมร้อน สำหรับใบสะระแหน่ ได้ใช้ความเข้มของไมโครเวฟ 3 ระดับ ได้แก่ 8.0 W.g-1, 9.6 W.g-1 และ 11.2 W.g-1 ภายใต้การควบคุมความดันที่ 13.33 kPa. และใช้การอบแห้งแบบลมร้อนที่อุณหภูมิ 600C และ 700C ระหว่างการอบแห้ง ได้นำแบบจำลอง Lewis, Page และ Fick มาอธิบายการเปลี่ยนแปลงความชื้น เมื่ออบแห้งภายใต้สภาวะต่างๆ พบว่า Effective moisture diffusivities ของการอบแห้งด้วยไมโครเวฟสุญญากาศที่ระดับความเข้มของไมโครเวฟ 8.0 W.g-1, 9.6 W.g-1 และ 11.2 W.g-1 และ การอบแห้งด้วยลมร้อนที่อุณหภูมิ 600C และ 700C มีค่า 4.6999×10-11, 7.2620×10-11, 9.7838×10-11, 0.9648×10-11 และ 1.1900×10-11 m2.s-1 ตามลำดับ สำหรับส้มสายน้ำผึ้ง ได้นำการออสโมติกดีไฮเดรชั่นมาใช้ในการลดปริมาณน้ำก่อนการอบแห้ง โดยสารสะสายออสโมติกที่ใช้มีสัดส่วนซูโครสต่อกลีเซอรอลต่างๆกัน เมื่อใช้สัดส่วนซูโครสต่อกลีเซอรอล 9:1, 7:3 และ 5:5 ค่า Effective moisture diffusivities เท่ากับ 7.2620×10-12, 7.0301×10-12 และ 1.0738×10-11 ตามลำดับ หลังจากนั้นจึงนำส้มไปทำการอบแห้งภายใต้สภาวะต่างๆ ได้แก่ การอบแห้งด้วยลมร้อนที่อุณหภูมิ 700C และ การอบแห้งด้วยไมโครเวฟสุญญากาศที่ระดับความเข้มของไมโครเวฟ 4.8 W.g-1 และ 6.4 W.g-1 ในการศึกษาครั้งนี้ พบว่า การอบแห้งแบบไมโครเวฟสุญญากาศสามารถเพิ่มค่าคงที่อัตราการอบแห้งและส่งผลให้เวลาในการอบแห้งของใบสะระแหน่และส้มสายน้ำผึ้งลดลง เมื่อเปรียบเทียบกับการอบแห้งแบบลมร้อน นอกจากนั้น ใบสะระแหน่และส้มสายน้ำผึ้งที่ได้จากการอบแห้งแบบไมโครเวฟสุญญากาศมีความสว่างของสีมากกว่าใบสะระแหน่และส้มสายน้ำผึ้งที่ได้จากการอบแห้งแบบลมร้อนอย่างมีนัยสำคัญ (p<0.05) แต่การเพิ่มความเข้มของกำลังไมโครเวฟ ทำให้ปริมานวิตามินเอในส้มอบแห้งลดลง และส่งผลให้ค่าความสว่างของส้มลดลง สำหรับโครงสร้าง พบว่า ส้มสายน้ำผึ้งที่ได้จากการอบแห้งแบบไมโครเวฟสุญญากาศมีลักษณะพอง แต่ส้มสายน้ำผึ้งที่ได้จากการอบแห้งแบบลมร้อนมีลักษณะนุ่มและแน่น จากภาพถ่ายพื้นผิวแบบส่องกราด พบว่า ใบสะระแหน่ที่ได้จากการอบแห้งแบบไมโครเวฟสุญญากาศมีโครงสร้างรูพรุนสม่ำเสมอและมากกว่าใบสะระแหน่ที่ได้จากการอบแห้งแบบลมร้อน ดังนั้น ค่าคงที่อัตราการคืนตัวของใบสะระแหน่ที่ได้จากการอบแห้งแบบไมโครเวฟสุญญากาศที่ระดับ 9.6 W.g-1 and 11.2 W.g-1 จึงมากกว่า ค่าคงที่อัตราการคืนตัวของใบสะระแหน่ที่ได้จากการอบแห้งแบบลมร้อนที่ 700C อย่างมีนัยสำคัญ (p<0.05) Mint (Mentha cordifolia Opiz ex Fresen) and mandarin (Sai-Namphaung) were subjected to microwave vacuum drying and hot air drying. For mint, three microwave intensities i.e. 8.0 W.g-1, 9.6 W.g-1 and 11.2 W.g-1 were applied with pressure controlled at 13.33 kPa. Two drying temperatures of 600C and 700C were examined for hot air drying of mint. Lewis’s, Page’s and Fick’s models were used to describe drying kinetics under various drying conditions. Effective moisture diffusivities were determined to be 4.6999×10-11, 7.2620×10-11, 9.7838×10-11, 0.9648×10-11 and 1.1900×10-11 m2.s-1 for microwave vacuum drying at 8.0 W.g-1, 9.6 W.g-1 and 11.2 W.g-1, hot air drying at 600C and 700C, respectively. For mandarin, osmotic dehydration was used for pre-water removal before drying. Osmotic solutions were varied in ratios of sucrose and glycerol (9:1, 7:3 and 5:5). Effective moisture diffusivities were determined to be 7.2620×10-12, 7.0301×10-12 and 1.0738×10-11 for sucrose: glycerol ratio at 9:1, 7:3 and 5:5, respectively. The osmotically dehydrated mandarin was then dried in three drying conditions: hot air drying at 700C, microwave vacuum drying at 4.8 W.g-1 and microwave vacuum drying at 6.4 W.g-1. In this study, it was proved that the microwave vacuum drying could increase drying kinetic rate constant and thereby reduce drying time of mint leaves and osmotically dehydrated mandarin, compared with the hot air drying. In addition, color lightness of the microwave vacuum dried mint leaves and osmotically dehydrated mandarin was significantly higher than that of the hot air dried samples (p<0.05). However, increasing microwave power intensity significantly decreased vitamin A content and thereby reduced lightness of dried mandarin. For structure, microwave vacuum dried mandarin had puffing characteristic whereas hot air dried mandarin had soft and firm characteristics. From scanning electron micrographs, the microwave vacuum dried mint leaves had a more porous and uniform structure than the hot air dried ones. Therefore, rehydration rate constants of the dried mint leaves by the microwave vacuum drying at 9.6 W.g-1 and 11.2 W.g-1 microwave intensity were significantly higher than those by the hot air drying at 600C and 700C (p<0.05).