ศาลยุติธรรมนับเป็นองค์กรหลักที่มีบทบาทในการอำนวยความยุติธรรมให้แก่ประชาชนและสังคม ศาลยุติธรรมได้มีพัฒนาการเป็นลำดับนับตั้งแต่การปฏิรูปการศาลยุติธรรมในรัชสมัยพระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัวเป็นระยะเวลามากกว่าร้อยปีมาแล้ว ความเปลี่ยนแปลง ที่สำคัญในพัฒนาการของศาลยุติธรรมอาจกล่าวได้ว่ามีจุดเปลี่ยนอีกครั้งภายหลังได้มีการแยก ศาลยุติธรรมออกจากกระทรวงยุติธรรมตามเจตนารมณ์ของรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พ.ศ.2540 ที่ต้องการให้ศาลยุติธรรมมีความเป็นอิสระในการดำเนินงานอย่างแท้จริง การดำเนินงานวิจัยนี้มีขอบเขตของการศึกษาประเด็นสำคัญเป็น 3 ส่วน ได้แก่ ส่วนที่หนึ่ง เป็นการศึกษาเพื่อติดตามและประเมินผลการดำเนินงานของศาลยุติธรรมถึงประสิทธิภาพของการปฏิบัติงานที่ผ่านมาโดยเปรียบเทียบก่อนและหลังการแยกศาลยุติธรรม ในประเด็นต่าง ๆ คือ ผลผลิตที่เกิดขึ้นหลังการแยกศาลยุติธรรมโดยศึกษาเรื่องระบบบริหารงาน ศึกษาเรื่องระบบงบประมาณ และศึกษาเรื่องระบบบริหารงานบุคคล การศึกษาในประเด็นผลลัพธ์ที่เกิดขึ้นหลังการแยกศาลยุติธรรม เป็นการพิจารณา ถึงความสามารถในการบรรลุตามเจตนารมณ์และวัตถุประสงค์ของการแยกศาลยุติธรรม ได้แก่ ความเป็นอิสระของผู้พิพากษาในการพิจารณาพิพากษาคดี ความเป็นหลักประกันความยุติธรรม ความรวดเร็วและประสิทธิภาพของกระบวนการพิจารณาพิพากษาคดี การศึกษาผลกระทบที่เกิดขึ้นหลังการแยกศาลยุติธรรมเป็นการศึกษาว่า ผลการปฏิบัติงานที่เกิดขึ้นจากการแยกศาลยุติธรรมออกจากกระทรวงยุติธรรมได้ส่งผลกระทบ ทั้งทางตรงและทางอ้อมต่อบุคคลหรือหน่วยงานที่เกี่ยวข้องอย่างไรบ้าง และผลกระทบดังกล่าวเป็นผลดีหรือผลเสียต่อการปฏิบัติงานขององค์กรที่จะตามมาหรือไม่ ส่วนที่สอง เป็นการศึกษารวบรวมความคิดเห็นและข้อเสนอแนะจากบุคลากรภาย ในศาลยุติธรรม และบุคคลภายนอกที่มีผลต่อการดำเนินงานภายหลังจากแยกศาลยุติธรรม ซึ่งเป็นการศึกษารวบรวมความคิดเห็นและข้อเสนอแนะในประเด็นต่าง ๆ ส่วนที่สาม เป็นการวิเคราะห์ถึงปัญหา อุปสรรคที่เกิดขึ้นในการปฏิบัติหน้าที่ ของบุคลากรภายในองค์กร รวมถึงการดำเนินงานขององค์กรโดยรวมภายหลังจากการแยกศาลยุติธรรมออกจากกระทรวงยุติธรรม พร้อมนำเสนอวิธีการแก้ไข ข้อดีและข้อเสีย