วิทยานิพนธ์ (วท.ม.)--จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย, 2554

ที่มา ภาวะเม็ดเลือดขาวชนิดนิวโทรฟิลต่ำหลังการรักษาด้วยเคมีบำบัดพบได้ตั้งแต่การรับยาครั้งแรกนำไปสู่การลดขนาดยายาเคมีบำบัดส่งผลต่อประสิทธิภาพการรักษา ภาวะอัลบูมินในเลือดต่ำเป็นตัวชี้วัดหนึ่งถึงสภาวะทางโภชนาการของผู้ป่วย ซึ่งอาจทำให้ผู้ป่วยเสี่ยงต่อการเกิดภาวะเม็ดเลือดขาวชนิดนิวโทรฟิลต่ำเพิ่มมากขึ้น วัตถุประสงค์ การวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อหาความสัมพันธ์ระหว่างภาวะอัลบูมินในเลือดต่ำและปัจจัยเสี่ยงอื่น กับการเกิดภาวะเม็ดเลือดขาวชนิดนิวโทรฟิลต่ำจากการรักษาด้วยยาเคมีบำบัดครั้งแรกในผู้ป่วยมะเร็งเต้านม วิธีการศึกษา ผู้ป่วยมะเร็งเต้านมที่ได้รับการรักษาในรพ.จุฬาลงกรณ์ด้วยยาเคมีบำบัดด็อกโซรูบิซิน 60 มิลลิกรัมต่อตารางเมตร และซัยโคลฟอสฟาไมด์ 600 มิลลิกรัมต่อตารางเมตรเป็นครั้งแรก โดยเก็บข้อมูลพื้นฐานด้านตัวผู้ป่วย โรคมะเร็ง และตรวจทางห้องปฏิบัติการก่อนได้รับยาเคมีบำบัดรอบแรก จากนั้นติดตามการเกิดภาวะเม็ดเลือดขาวชนิดนิวโทรฟิลต่ำ และการเกิดไข้จากภาวะนี้หลังได้รับยาเคมีบำบัด ผลการศึกษา ผู้ป่วยมะเร็งเต้านมที่เข้าร่วมการวิจัยจำนวน 75 ราย พบการเกิดเม็ดเลือดขาวชนิดนิวโทรฟิลต่ำระดับ 3 จำนวน 18 ราย (ร้อยละ 24) ระดับ 4 จำนวน 45 ราย (ร้อยละ 60) และเกิดไข้ 10 ราย (ร้อยละ 13) ไม่มีรายใดที่มีภาวะอัลบูมินในเลือดต่ำ เมื่อศึกษาหาปัจจัยเสี่ยงอื่นเกี่ยวกับตัวผู้ป่วย ตัวโรคมะเร็งเต้านม และผลการตรวจทางห้องปฏิบัติการก่อนได้รับยาเคมีบำบัด พบว่าไม่มีความสัมพันธ์กับการเกิดภาวะเม็ดเลือดขาวชนิดนิวโทรฟิลต่ำ ส่วนการมีระดับเม็ดเลือดขาวชนิดนิวโทรฟิลต่ำตั้งแต่ก่อนการรักษาสัมพันธ์กับการเกิดไข้จากภาวะเม็ดเลือดขาวชนิด นิวโทรฟิลต่ำอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ (p=0.031) สรุปผลการศึกษา ไม่พบความสัมพันธ์ของภาวะอัลบูมินในเลือดต่ำ รวมถึงปัจจัยพื้นฐานทางคลินิกอื่นกับการเกิดภาวะเม็ดเลือดขาวชนิดนิวโทรฟิลต่ำ การทำนายการเกิดภาวะนี้อาจต้องอาศัยการศึกษาระดับโมเลกุล เช่น ยีนที่เกี่ยวข้องกับการเมตาบอลิสมของยา