วิทยานิพนธ์ (ศ.ม.)--จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย, 2534

ระบบสิทธิพิเศษทางภาษีศุลกากรที่ประเทศพัฒนาแล้วให้แก่ประเทศกำลังพัฒนานั้น มีจุดมุ่งหมายที่ช่วยให้ประเทศกำลังพัฒนาสามารถส่งสินค้าออกแข่งขันกับสินค้าจากประเทศกำลังพัฒนา และขณะเดียวกันก็ช่วยพัฒนาภาคอุตสาหกรรมของประเทศกำลังพัฒนาด้วย จากผลประโยชน์ที่คาดว่าประเทศกำลังพัฒนาจะได้รับจากระบบสิทธิพิเศษฯ ทำให้ประเทศพัฒนาแล้วที่ให้สิทธิพิเศษฯ บางประเทศโน้มเอียงที่จะทำการต่อรองทางการค้าให้ลักษณะพหุภาคีเพื่อให้ประเทศที่ได้รับสิทธิพิเศษฯ ปฏิบัติตามข้อเรียกร้องต่างๆ มิฉะนั้นจะทำการระงับการได้รับสิทธิพิเศษฯ ของประเทศที่จะได้รับจากประเทศพัฒนาแล้วนั้นๆ กลุ่มประเทศอาเซียนเป็นประเทศกำลังพัฒนากลุ่มหนึ่งที่ได้รับผลกระทบจากการดำเนินนโยบายพหุภาคีของประเทศที่พัฒนาแล้ว อันเป็นผลจากระดับการพัฒนาประเทศที่อยู่ในระดับสูงและความสามารถในการส่งออกที่สูงขึ้นในช่วง 10 ปีที่ผ่านมา งานวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์ที่จะวัดผลประโยชน์ที่กลุ่มประเทศอาเซียนได้รับจากระบบสิทธิพิเศษฯว่ามีมากน้อยเพียงไร เพื่อใช้ในการประเมินผลกระทบที่อาจเกิดขึ้นในการดำเนินนโยบายทางการค้าของรัฐ ภายใต้แรงกดดันจากประเทศคู่ค้าที่สำคัญที่ให้สิทธิพิเศษฯ แก่กลุ่มประเทศอาเซียนที่ต้องการให้ประเทศสมาชิกกลุ่มอาเซียนทำการเปิดตลาดนำเข้าสินค้าจากประเทศเหล่านั้น ผลจากการวิเคราะห์ที่ได้ ชี้ให้เห็นถึงผลประโยชน์ที่กลุ่มประเทศอาเซียนได้รับมีค่าอยู่ในระดับสูงทั้ง 3 ตลาดการนำเข้าที่สำคัญประกอบด้วย กลุ่มประชาคมยุโรป ประเทศญี่ปุ่น และประเทศสหรัฐอเมริกา ดังนั้นรัฐบาลของแต่ละประเทศสมาชิกกลุ่มอาเซียน ควรที่จะดำเนินนโยบายในการใช้ประโยชน์จากระบบสิทธิพิเศษฯ ให้เกิดประโยชน์สูงสุด โดยให้ข้อมูลเกี่ยวกับประเภทและชนิดของสินค้าที่ได้รับสิทธิพิเศษฯ แก่ผู้ผลิตของตน รวมทั้งทำการปรับปรุงขบวนการผลิตของตนให้สอดคล้องกับเงื่อนไขในการได้รับสิทธิพิเศษฯ ทั้งนี้เพื่อหลีกเลี่ยงการถูกตอบโต้ทางการค้าจากปัญหา Anti-Dumping และ Anti-Subsidy และในขณะเดียวกันก็ช่วยให้อุตสาหกรรมภายในของตนมีความเข็มแข็งด้วย เนื่องจากปัญหาการค้าในลักษณะ Intra. Trade. ของสินค้าอุตสาหกรรมระหว่างประเทศกำลังพัฒนาด้วยกันเอง ซึ่งเมื่อส่งสินค้าไปยังประเทศพัฒนาแล้วจะไม่ได้รับสิทธิพิเศษฯ เนื่องจากไม่สอดคล้องกับเงื่อนไข Rule of Origin ของระบบสิทธิพิเศษฯ