สำรวจความหลากหลายของไลเคนในบริเวณที่ลุ่มที่ถูกรบกวนใน 7 จังหวัดในภาคเหนือ ตอนบนของประเทศไทย เพื่อศึกษาความหลากหลายของไลเคนในเขตตัวเมืองที่มีมลพิษอากาศสูง และ บริเวณนอกตัวเมืองที่มีมลพิษอากาศต่ำ คัดเลือกหาชนิดของไลเคนที่เหมาะสมในการใช้เป็นตัวบ่งชี้ทาง ชีวภาพในการตรวจสอบผลกระทบจากกิจกรรมของมนุษย์ รวมพื้นที่ศึกษาทั้งสิ้น 32 แห่ง เป็นพื้นที่ศึกษา ในเขตตัวเมือง 7 แห่ง และนอกเขตตัวเมือง 25 แห่ง ทำการคัดเลือกต้นมะม่วง (Magifera indica L.) จำนวน 10 ต้น ในพื้นที่ทำศึกษาแต่ละแห่ง สำรวจชนิดและความถี่ของไลเคนบนต้นไม้ที่เลือก โดยประยุกต์จากวิธี ของ VDI (Verein Deutscher Ingenieure) Guideline 3799 part 1 บันทึกชนิดของไลเคนและความถี่ ของไลเคนบนต้นไม้แต่ละชนิดโดยใช้กรอบสำรวจชนิดขนาด 20x50 ตารางเซนติเมตร ซึ่งประกอบด้วยช่อง เล็กขนาด 10x10 ตารางเซนติเมตร จำนวน 10 ช่อง พบว่าในเขตตัวเมืองมีจำนวนชนิดและความถี่ของไล เคนน้อยกว่าในเขตนอกตัวเมือง จากการวิเคราะห์ทางสถิติโดยใช้ชนิดและความถี่ของไลเคนกลุ่มฟอลิโอสที่ พบ สามารถจัดกลุ่มพื้นที่ศึกษาได้ 5 กลุ่ม โดยไลเคนในวงศ์ Physciaceae และ Parmeliaceae ทำให้มี การแบ่งออกเป็นกลุ่มดังกล่าว จำนวนประชากรในพื้นที่ซึ่งใช้แทนปริมาณของสารมลพิษในอากาศ ปริมาณน้ำฝน และสภาพทางภูมิศาสตร์มีผลต่อจำนวนและชนิดของไลเคนที่พบ ฝุ่นละอองอาจเป็นปัจจัย หลักที่มีผลต่อการกระจายตัวของไลเคนในพื้นที่ศึกษามากกว่าก๊าซซัลเฟอร์ไดออกไซด์ นอกจากนี้ยังได้ บรรยายลักษณะของไลเคนชนิดใหม่ของโลกที่พบในพื้นที่ศึกษาอีก 4 ชนิด Lichen investigation was performed in lowland areas of seven provinces in upper northern Thailand. The objectives of the study were to study lichen diversity in urban and rural areas where high and low air pollution occurs, respectively, and to select indicator species which can be used for monitoring of human impacts. The total number of study areas was 32; 7 sites in cities and 25 sites in rural areas. Ten mango trees (Mangifera indica Linn.) were selected for lichen investigation in each site. Lichen species and their frequencies were recorded using a grid-frame size of 20x50 cm2 with 10 small units size of 10x10 cm2 according to a method which is adapted from VDI (Verein Deutscher Ingenieure) Guideline 3799 part 1. The result showed that few lichen species and frequencies were found in city sites, whereas more lichens were found in rural areas. The sites were statistically distinguished into five groups by contribution of distribution and frequencies of lichen in families Physciaceae and Parmeliaceae. Distribution and frequencies of lichens was depended on population number which reflects pollution level, rainfall and geographical ranges. Particulate matters also effect on lichen distribution rather than sulfurdioxide. Four new species of lichens found in study areas were described.