วิทยานิพนธ์ (วท.ม.)--จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย, 2542

สีย้อมอะโซเป็นสีสังเคราะห์ที่มีโครงสร้างหลากหลาย และเป็นสีย้อมกลุ่มหลักกลุ่มหนึ่งที่ถูกปล่อยออกสู่สิ่งแวดล้อม การบำบัดน้ำเสียสังเคราะห์ที่มีสีย้อม Reactive Red 2 โดยกระบวนการเอสบีอาร์แบบแอนแอโรบิก-แอโรบิก ที่มีเวลากักแอนแอโรบิก 10, 18 และ 30 ชั่วโมง พบว่าชุดการทดลองที่มีเวลากักแอนแอโรบิก 30 ชั่วโมงจะกำจัดได้สูงที่สุด ซึ่งการกำจัดสีส่วนใหญ่จะเกิดขึ้นในขั้นแอนแอโรบิก และมีสารอะนิลีนเกิดขึ้น เมื่อคัดแยกเชื้อที่สามารถกำจัดสีได้จากกระบวนการดังกล่าว พบเชื้อที่มีความสำคัญในการกำจัดสี 3 สกุล คือ Pseudomonas sp., Proteus sp. และ Klebsiella sp. เชื้อที่คัดเลือกได้เจริญได้ดีในอาหารเลี้ยงเชื้อผสมสี ภายใต้สภาวะแอโรบิกและแอนแอโรบิก ในสภาวะแอนแอโรบิกสี Reactive Red 2 จะถูกกำจัดได้ดีและพบอะนิลีนเกิดขึ้น เช่นเดียวกับที่พบในกระบวนการเอสบีอาร์แบบแอนแอโรบิก-แอโรบิก เป็นการยืนยันว่าแบคทีเรียเหล่านี้มีบทบาทในการย่อยสลายสี และสร้างอะนิลีนในกระบวนการเอสบีอาร์แบบแอนแอโรบิก-แอโรบิกจริง หลังจากขั้นตอนให้อากาศไม่พบอะนีลีนในการทดลองใดเลย แสดงว่าแบคทีเรียสามารถสลายอะนิลีนได้ในสภาวะที่มีอากาศ